BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Abdülhamid Han’ın “ekmek” savaşı!.. -363-

Abdülhamid Han’ın “ekmek” savaşı!.. -363-

II. Abdülhamid Han, o kadar gaileler arasında buğday, ekmek ve et fiyatlarıyla bizzat ilgilenmiştir. Ekmeğe zam yapmak isteyen fırıncılara ve ete zam yapmak isteyen kasaplara müdahale etmiş ve aldığı tedbirlerle haksız fiyat artışlarının önüne geçmiştir...



1899 Haziran ayında buğday fiyatlarında meydana gelen artış dolayısıyla ekmeğe de zam yapılması söz konusu olunca Sultan II. Abdülhamid Han duruma müdahale ederek özel kalem müdürüne şu emri yayınlattırmıştı: “Buğday fiyatının artmasından dolayı ekmeğe beş para zam yapılması lüzumu Şehremaneti’nden (Belediye) duyurulmuştur. Bunun üzerine Padişah Hazretleri derhal emir vererek bir komisyon kurdurmuş ve ekmek fiyatlarının artmasını önleyecek tedbirlerin alınmasını irade buyurmuştur.” Bu minval üzere kurulan komisyon meseleyi görüşüp, tedbir almıştı. Padişah, o kadar gaileler arasında ekmek fiyatlarıyla da ilgilenmişti. Fırıncıların maksadı! Aynı sene eylül ayında, ekmeğe zam yapamayan bazı fırıncılar, bu sefer ekmek üretimini azalttılar. Maksatları bu yolla ekmeği karaborsaya düşürüp zam yapmaktı. Fakat Sultan buna da hemen müdahale etti ve askerî fırınlarda, İstanbul halkı için ekmek pişirildi ve fırıncılar pes ederek normal üretimlerine başladılar... 1907 senesinde de et fiyatlarında sun’i bir artış görüldü. Sultan Abdülhamid Han hemen bir irade yayınlayarak, askerin ihtiyacı için et temin eden müteahhitlerden (aracı) fazlaca et alındı ve Belediye marifetiyle ucuz fiyatla halka satıldı. Kasaplar bu beklemedikleri durum karşısında geri adım attılar ve et fiyatlarını ucuzlatmak zorunda kaldılar. Aynı sene ekmek fiyatları yeniden gündeme gelmiş ve sun’i bir artış görülmüştü. Buna sebep olarak da, bu sene mahsulün az olması gösterilmişti. Padişah, hemen tahkikat yaptırdı ve şu iradeyi yayınlattırdı: Devletin görevi... “Bu sene mahsulün az olduğu şeklinde söylentiler var ise de, yaptırdığımız tahkikatta İstanbul’a gelen zahirenin geçen senelerden daha az olmadığı tesbit edilmiştir. Anlaşıldığına göre bazı muhtekirler (vurguncu) mevcut zahireyi toplayıp stok yapmaktadırlar. Bunların maksatlarının, ellerindeki zahireyi yüksek fiyatla satmak olduğu aşikardır. Devletin görevi ise halkın ihtiyaçlarının temini için gerekli tedbirleri almaktır. Bu sebeple fiyatların artmasını önleyecek tedbirlerin alınması irade olunmuştur.” Bundan sonra dışarıdan buğday temin edilerek ucuz fiyatla fırıncılara verilmiş, bu suretle ihtikar yapanların ellerindeki buğdayı pahalı fiyatla satmalarının önüne geçilmişti.
 
 
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT