BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Ekonomiyi etkileyen çeşitli faktörler

Ekonomiyi etkileyen çeşitli faktörler

Nisan ayındaki fiyat hareketleriyle ilgili olarak verilen rakamlar ülkemizdeki enflasyonist ortamın devam ettiğini göstermektedir.



Nisan ayındaki fiyat hareketleriyle ilgili olarak verilen rakamlar ülkemizdeki enflasyonist ortamın devam ettiğini göstermektedir. Bu durumdan mülhem olarak aşağıdaki düşüncelerimizi sizlere sunmak istedik. Genelde her ülkenin ekonomik hayatına tabiat şartlarının yerine göre çok değişik şekillerde olumlu veya olumsuz tesirleri olur. Nitekim bazı ülkelerde ekonomik bakımdan çok önemli doğal imkanlar vardır. Mesela Ticaret Bakanı iken 7. Cumhurbaşkanı Sn. Evren’in beraberinde Kuveyt’e gittiğimiz zaman orada varlığını her yerde hissettiğimiz petrol faktörünün çok ilginç bir fiziki görüntüsünü gördük. Seyahatimiz sırasında ziyaret ettiğimiz bir bölgede izahat veren rehber ayağının topuğuyla toprağı bir parça eşeledi ve birden petrol fışkırmaya başladı. Su, orman, petrol gibi çeşitli tabiat varlıkları, sahibi bulundukları ülkelerin ekonomilerine olumlu etkileriyle büyük şans unsurlarıdır. Bir de bunun tamamen zıddına rastlamak mümkündür. Nitekim Ticaret Bakanı olarak 1980 sonlarında resmi ziyaret için gittiğimiz Arnavutluk’ta sonradan öldürülen ülkenin Başbakanı ile görüşmemiz sırasında kendisine uluslarımız arasındaki dostluktan ve Arnavut milletinin irade ve azmine karşı duyduğumuz takdir hislerimizden bahsettiğimizde; cevaben “Her şey iyi, iyi de Allah ülkemizi öyle yaratmış ki; sert taş ve kayalarla sanki bizi havadan bombalamış” demişti. İşte Arnavutluk gibi tabiat şartlarının ekonomiyi olumsuz yönde etkilediği birçok ülke mevcuttur. Söz konusu tabiat şartlarının yanında ekonomik hayatı olumsuz yönde etkileyen beşeri faktörler de şüphesiz çok önemlidir. Buna misal olarak 1950-1960 arasındaki dünyanın genel durumunu gösterebiliriz. İkinci Dünya Harbi’nden sonra dünyada yeni bir iktisadi çağ başlamıştı. Bu dönemin insanlarının bir bölümü geçmişin etkisi altında şartlandıkları için yeni çağ birçok ülkede oldukça sıkıntılı durumların yaşanmasına sebep oldu ve bizde de benzeri durum meydana geldi. Yeni anlayışla dolu ekonomik hayatın ihtiyaç hissettirdiği yönetici insanlar bir kısım ülkelerde yeterli miktarda yoktu. Bu sebeple çeşitli ülkelerde ekonominin akışında aksaklıklar meydana geldi. Hatta OECD’de 1960 yılında dünyadaki fiyat artışlarıyla mücadele hususu uzun süre inceleme mevzuu yapıldı ve OECD’nin yayınladığı fiyat yükselmeleriyle ilgili dev rapor büyük yankılar uyandırdı. Bu sıralarda bazı geri kalmış ülkelerin adeta geçmişin kayıplarını telafi için hızlı bir şekilde kalkınmaya özenmeleri dünya ekonomik hayatını kısa sürede sıkıntılı hale getiren önemli bir faktör olarak ortaya çıktı. Bu faktör bizde de etkisini gösterdi. Nitekim o zamanki hükümetlerin bu şekilde hareketleri mevzua “iktidar kaybetmeme arzusuna dayalı bir politik davranış niteliği kazandırdı.” Sonunda da siyasi çalkantılar ve istikrarsızlık baş göstermeye başladı. Bu durum ise ekonomik bozuklukların giderilmesi için gerekli çare tedbirlerin bulunmasını aksattı. Bütün bu bahsettiğimiz olaylar ekonominin idaresinde en önemli faktörün, siyasi istikrarın mevcut bulunması olduğunu ortaya çıkardı. Başka bir deyimle siyasi istikrarın ekonomik bünyenin vazgeçilmez altyapısı olduğu tamamen anlaşıldı. Seçimlerden sonra başlayan yeni siyasi hayatımızda bu gerçeklerden ders alınmasında büyük yararlar vardır. Başka bir deyimle yüce mecliste siyasi istikrarın ne kadar gerekli olduğu düşüncesinin bütün ilgililerin zihinlerinde yer etmesinde ve siyaset adamlarımızın buna göre hareket etmelerinde ülkemiz açısından büyük bir zaruret vardır.
 
 
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT