BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Haziran 2018 Cumhurbaşkanlığı ve Meclis

Seçim sonuçlarını görmek için tıklayın.
Anasayfa > Haber > Kesene bereket

Kesene bereket

Kuruşlu paralara geçtiğimiz şu günlerde cüzdanların saltanatını sallamak çok zor olsa da, hayatının 40 yılını para keselerini toplamaya veren Sabiha Tansuğ, en büyük hayalinin “bu küçücük keseleri tekrar hayata geçirmek” olduğunu söylüyor.



> İnan Arvas Türk toplumunda göçebeliğin verdiği hareketlilikle Anadolu’da torba ve heybe hâlâ günlük hayatımızda kullanılıyor. Eskilerden yadigâr elbiseler dahil her türlü obje hâlâ hararlarda çuvallarda saklanıyor. Bütün o heybetin yanında küçücük, şık ve fantastik bir eser karşımıza çıkıyor maziden kalan. İşlemeli, şık desenli eskinin cüzdanları: para keseleri... Kendini yıllardır Osmanlı el İşlemelerine adayan Sabiha Tansuğ buram buram Anadolu kokan, her biri el emeği göz nuru olan keseleri topluyor, eşsiz koleksiyonuna her geçen gün bir yenisini ekliyor. Günümüzde bozuk paralara bir dönüş oldu ama cüzdanların saltanatını sallamak çok zor. Zaten Tansuğ’un en büyük hayali de bu küçücük keseleri tekrar hayata geçirmek... “Paralarımızı küçük ve zarif keselere koyarsak hem daha pratik hem de estetik olur” diyen Tansuğ, halen kullanılan cüzdanları hiç mi hiç şık bulmuyor. 70’li yıllarda keselerin pek çok yerde yaygın olarak kullanıldığını anlatan Tansuğ, “Bir ara Bergama, Milas ve Tire’yi dolaşmıştım, sanırım yetmişli yıllar olmalı. Pazarlarını gezerken bütün köylü kadınların bu keseleri kullandıklarına şahit oldum ve çok şaşırdım. Erkekler bile kese taşıyorlardı, hatta bir lokantaya gittik, kadınlar paralarını keselerinden çıkarıp hesabı ödediler. Ne zamanki kağıt para çoğaldı keseler tarihe karıştı ve yerini cüzdanlar aldı” diyor. Hepsinin hikâyesi var Daha önceleri “kesene” adıyla tanınan keselerin bir nevi torba olduğunu söyleyen Sabiha Tansuğ, üzerinde hayvan motiflerinden Osmanlı tuğrasına, boncuk işlemelilerden iğne oyasına kadar çok çeşitli türlerde para keselerinin olduğunu söylüyor. Bu şık keselerin en eski süs eşyalarından biri olduğunu kaydeden Tansuğ, “Hem kadın hem de erkekler tarafından kullanılan keseler zamanla töresel bir nitelik kazanmış. Düğünlerde, merasimlerde içine para veya altın konulmuş. Keseler üzerinde kullanılan desenler, inanç ve felsefe açısından bizlere önemli mesajlar veriyor. Soyluların, kibarların ve saray eşrafının keseleri genellikle altın simli oluyor, halk ise daha çok pamuk ipliğinden yapılan keseleri tercih ediyor. Mesela Kütahya’da erkekler ve kadınlar bellerine boncuklu keseler takıyor, onları birer çanta edasıyla kullanıyor. Daha eski dönemlerde ise deri keselerin yaygın olduğunu görüyoruz” diyor. Yıllardır biriktiriyor Ülkemizdeki kese koleksiyonuna başlayan ilk isim olan Tansuğ’a sonraları birkaç genç de katılmış. 40 yıldır bu objeleri hemhâl olan Tansuğ’a göre geçmişe dönmek ve hatıralarla yaşamak ayrı bir güzellik... Atalarımızın sadece paralarını değil, saatlerini ve tütünlerini de keselerde taşıdığını söyleyen Tansuğ, tarak kesesi ve ayna kesesinden de bahsediyor. Ona göre en ilginç ve özel olanı yeni doğmuş bebeklere, gelinlere ve damatlara gelen altınlar için hazırlanan “armudiye kesesi” olduğunu söylüyor. Keseler dışında Anadolu kadın elbiseleriyle ilgili bir çalışma içinde olan Tansuğ, eğer sponsor bulabilirse bunu kitaplaştırmayı düşünüyor. 50 Kuruş’taki gelin başı: Sabiha Tansuğ 1970’li yıllarda basılan 50 kuruşun ön yüzündeki gelin başlı kadın Sabiha Tansuğ’un ta kendisi... Evinin her köşesinde hâlâ 50 kuruşları saklayan Tansuğ, halen kullanılan cüzdanları hiç mi hiç şık bulmadığını söylüyor. Atlastan örmeye... Osmanlı’da 6 çeşit kese kullanıldığını anlatan Tansuğ, hepsinin kullanım alanlarının farklı olduğunu söylüyor. Atlas kese: Esnaf vakfına ait her türlü senet, ve yazışma evrakının muhafaza edildiği keseler, Yeşil kese: Esnafa ait mülklerin ve vakfa ait tapu senetlerinin saklandığı keseler, Örme kese: Belli miktardaki paranın veya yedek akçenin muhafaza edildiği keseler, Kırmızı kese: Nemaya, işlemeye verilen paranın bütün senetlerinin muhafaza edildiği keseler, Beyaz kese: Her türlü gider belgeleriyle, cari yıl hesaplarının bulunduğu keseler, Siyah kese: Günü geçmiş tahsil edilememiş, tahsili artık imkânsız senetler ile bunlara ait evrakın bulunduğu keseler.
 
 
  • Piyasalar

    Fark %
  • 91748
    % 0.13
  • 4.7811
    % -0.18
  • 5.5563
    % -0.46
  • 6.2341
    % -1.05
  • 188.154
    % -0.77
 
 
 
 
 
Reklamı Geç
KAPAT