BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Örnek devlet adamı Ahmed Cevdet Paşa

Örnek devlet adamı Ahmed Cevdet Paşa

19. asrın en meşhur devlet adamı ve âlimlerinden birisi de Ahmed Cevdet Paşa’dır. Devlet kademelerindeki icraatlarıyla, telif ettiği eserlerle ve hukuk sahasındaki üstün başarısıyla devrinde ve sonraki yıllarda takdirle hatırlanmış bir şahsiyettir.



27 Mart 1822’de Lofça’da doğan Ahmed Cevdet Paşa ilim âlemine çok küçük yaşında adımını atmıştır. İlme kıymet veren bir aile muhitinde büyüyen Ahmed Cevdet, ilk tahsilini doğduğu kasabada yapmış, çok kuvvetli bir dinî kültür edinmiştir. 17 yaşına kadar dinî ilimlerin yanı sıra, Arapça, mantık ve fen ilimleri tahsil etmiştir. Fıtraten, zeki, kabiliyetli ve çalışkan olan Ahmed Cevdet 1839’da İstanbul’a gelmiş, devrin âlim ve şairleriyle tanışmış, hepsinin takdirini kazanmıştır. Abdülmecid’in huzurunda... 1844’te Dârül-Mesnevî’nin açılışı esnasında Padişah I. Abdülmecid’in huzurunda Mesnevi-i Şerif icazetini almıştır. Medresede, hadis, tefsir, mantık, âdap, ilm-i kelam, hikmet, hendese, hesap, cebir, kozmoğrafya, coğrafya tahsil ederek kuvvetli bir ilmî yapı kazanmış olan Cevdet Paşa, devlet hizmetinde çeşitli kademelerde salâhiyetini ortaya koymuş ve her vazifesinde muvaffakiyet göstermiştir. 1845’te Müderris olmuş, 1850’de Meclis-i Maârif âzâlığı ile Darülmuallimîn Müdürlüğüne tayin edilmiştir. 1851’de devrin en yetkili ilim müessesesi olan “Encümen-i Dâniş”e âzâ tayin edilerek, bu vazifede iken “Kavâid-i Osmaniyye” isimli dilbilgisi kitabını Sultan Abdülmecid’e takdim etmiştir. 1853’te de otuz yılda ikmal edeceği 12 ciltlik meşhur eseri “Tarih-i Cevdet”in üç cildini tamamlayarak Padişaha sunmuştur... Şûrayı Devlet Reisi 1865’te Vezir (Paşa) rütbesini kazanan Cevdet Paşa, Haleb Valiliğine tayin olmuş, 1868’de İstanbul’a çağrılarak “Divan-ı Ahkâm-ı Adliye” ve “Cemiyet-i İlmiyye” başkanlıklarına getirilmiştir. Daha sonra da Hanefi fıkhının temel alındığı kanunların tanzimi için çalışan heyetin başında görevlendirilmiştir. Temel hukuk eserlerinden olan ve uzun zaman kullanılan “Medeni kanunları” muhtevi Mecelle’nin tanziminde en büyük vazifeyi yüklenen Cevdet Paşa, vefatına kadar, beş defa adliye, üç defa maarif, iki defa evkaf (vakıflar), birer defa da dahiliye (içişleri), ticaret ve ziraat (tarım) nazırlığı (bakanlığı) yapmıştır. Ayrıca Şûrayı Devlet (Danıştay) Reisliği de yapmıştır... 25 Mayıs 1895’te İstanbul’da Hakkın rahmetine kavuşan Cevdet Paşa geride kendisini rahmetle andıran değerli eserler bırakmıştır. Kabri, Fatih Camii Haziresindedir...
 
 
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT