BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Sular boşa akmayacak

Sular boşa akmayacak

Yer altında bulunan boşluklarda depolanacak suyun denizlere boş yere akması önlenecek. Böylece sulamalarda kullanılan su miktarı ve kalitesi yükseltilecek.



ANKARA - Dünyanın geleceğinde en büyük rolü su oynayacak. Dün ve bugün petrol için yapılan savaşların su için yapılacağını tahmin etmek de hiç zor değil. Bu büyük nimetten payını alan şanslı ülkelerden olan Türkiye, bundan böyle sularını boşa akıtmayacak, depolayacak. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı yer altı sularındaki azalma ve bozulmaları (tuzlanma) önlemek, yüzey akışıyla denizlere akan sudan daha fazla yararlanmak ve kalitesiz suyun yer yüzünde süzülerek daha kaliteli hale gelmesini sağlamak amacıyla bir proje başlattı. Türkiye’de inşa edilecek yer altı suları suni bekleme tesisleriyle yağışlardan azami ölçüde faydalanılabilinecek. Tuz Gölü havzası, yer altı madenlerinden boşalan alanlar depolama için en uygun yerler olarak gösteriliyor. Sistem nasıl işleyecek? Yöntem seçilirken beslenme yapılacak suyun fiziksel, kimyasal ve biyolojik özellikleri, beslenecek akiferin geometrisi ve özellikleri, toprak kalitesi ve dokusu, bölgenin jeomorfolojisi, bitki örtüsü ve iklimi ile yatırımın ekonomisi inceleniyor. Yer altı sularını suni olarak beslemek için amacına ve büyüklüğüne bağlı pek çok yöntem bulunmakla beraber bunlardan başlıcaları, Yayma Suretiyle Besleme Yöntemi (Havuzlama Yöntemi, Ark-Tava Açma Yöntemi vb), Çukur veya Hendek Açma İle Besleme Yöntemi, Sondaj Kuyuları İle Besleme Yöntemi olarak sıralanıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nca, özellikle kış aylarında yüzeysel olarak depolanamayıp denizlere boşalan suların uygun olarak yer altında biriktirilmesi-depolanması ve ihtiyaç duyulduğu zaman bu sulardan istifade edilmesi planlanıyor. Ne gibi faydaları olacak? Esas amacı Türkiye’de denizlere boşalan yüzey suları kayıplarını önlemek olan suni besleme tesisleri, yer altı suyu kullanımının ve kirliliğinin yoğun olduğu bölgelerde görülen meselelerin önlenmesi açısından fayda sağlayacak. Suni besleme tesisleri ile yer altı suyu sistemlerinin (akifer) rezervleri artırılacağı için daha fazla miktarda yer altı suyu istifadeye sunulabilecek. Ayrıca bu depolama tekniği ile suyu yerinde biriktirme ve istenildiği anda kullanma imkanı bulunuyor. Öte yandan dünyada çeşitli büyüklükte suni besleme uygulamaları mevcut olup değişik yöntemler uygulanıyor. Halen İsveç, Hollanda, İsrail, ABD, Almanya ve Finlandiya’da havuzlama ve sondaj metotlarıyla suni besleme yapılıyor. Ayrıca Amsterdam, Leiden, Hagve, Louisvile, Almanya’da pek çok şehirde ve New Mexico’da gibi şehirlerde içme suyu ihtiyacına bağlı olarak bu tesisler kullanılıyor. Proje ne zaman başlıyor? Bu projenin geniş kapsamda ele alınması bütün akarsu havzalarının bu yönden incelenmesi gereğini ortaya çıkarıyor. Nitekim akarsu rejimlerinin ve bunlara ait yüzey suyu depolama imkanları ile o bölgedeki su kullanımları, tabii süzülme imkanları ve suları yer altında depolayabilecek depo veya akifer sistemlerinin belirlenmesi, bu çalışmaların esasını teşkil edecek. Bugüne kadar Türkiye’de yapılan hidrojeolojik etüt bilgilerinden de istifade etmek suretiyle bu metotların uygulanmasına ilişkin projelerin gerçekleştirilmesi fizibilite çalışmalarının tamamlanması ve bütçe imkanlarına bağlı olarak uygulanabilecek. Bu uygulamalar, yer altı suyu beslenme imkanlarının az olduğu kurak, suya fazla ihtiyaç duyulan bölgelerde (Orta Anadolu gibi) ve deniz suyu girişimlerine maruz sahil ovalarında öncelikle başlatılabilecek. Kışın biriktirip yazın kullanırız Bir havzada kullanılan yer altı suyu miktarı o havzaya düşen yağış ve meydana gelen akıştan fazla ise yer altı suyu miktarı azalıyor. Buna bağlı olarak yer altı suyu dengesi ve kalitesi bozulabiliyor. Gerek rezerv gerekse kalite dengesini bozmamak için yer altındaki su miktarını suni yollarla çoğaltma işlemine “yer altı sularının suni beslenmesi” deniyor. Yer altı suları suni besleme tesisleri, yer altından alınabilecek su miktarını artırmak, yer altı su seviyelerinin düşmesini önlemek, yer altı suyu kullanımında enerjiden tasarruf etmek, tuzlu su girişimini önlemek veya azaltmak, yağış ve taşkın sularını düzenlemek, suları kış mevsiminde toplayarak yazın kullanıma sunmak, sıcak suları yer altına verip soğutmak, suların içinde asılı halde bulunan maddeleri yer altında filtrasyona tabi tutmak, kirli suları filtre ederek temizlemek amaçlarından bir ya da birkaçı için inşa edilebiliyor.
 
 
 
 
 
 
 
KAPAT