BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Doğal gaz krizi bize yaradı

Doğal gaz krizi bize yaradı

İleride yeni bir kriz yaşamak istemeyen Avrupalılar, projenin bitiş tarihini 2010’dan 2009’a çekti. 3 bin 400 km uzunluğundaki boru hattının büyük bölümü Türkiye’den geçiyor. 4.5 milyar euroya mal olacak proje Türkiye’yi enerji köprüsü haline getirecek, AB ise Rus gazına bağımlılıktan kurtulacak.



> Hayrettin Turan İSTANBUL- Dünyada son yılların yıldız ülkesi Türkiye, enerjide de kilit ülke... Rusya’nın başlattığı gaz savaşından kârlı çıkan Türkiye’nin, doğal gaz kriziyle birlikte enerjide kilit ülke olduğu bir defa daha ortaya çıktı. Avrupa ile Asya arasında coğrafi köprü olan Türkiye, siyasi olarak vazgeçilmez ülke durumunu güçlendirirken, enerji köprüsü olması dolayısıyla da kilit ülke haline geldi. Orta Asya ve Orta Doğu’da çıkarılan ve Avrupa’nın Rus gazı bağımlılığını azaltacak büyük miktardaki gaz, İspanya dahil tüm Avrupa’ya giriş anahtarına sahip bulunuyor. AB ülkelerinde yayınlanan gazetelerde de Türkiye’nin kilit ülke durumu öne çıkarıldı. Fransız Ekonomi gazetesi Echos, İspanyol Royal ve AP ajansı haberinde, Orta Asya ve Orta Doğu gazını Avrupa’ya taşıyacak “Nabucco” projesinin, 2009’da uygulamaya geçeceğine dikkat çekildi “Gazda Türkiye baş rolde” “Gaz Savaşı, Türkiye aracılığıyla inşa edilen Gaz Boru hattının önemini artırdı” başlığıyla verilen yazıda, Rusya tarafından başlatılan gaz savaşının en çok, AB’ye 2015 yılında üye olmak için kendini ispat etmeye ihtiyacı olan Türkiye’ye yarayabileceği ifade edildi. Haberde ayrıca, “Nabucco Projesi, Avrupa ve Asya arasında kalan bu ülkenin Orta Asya ve Orta Doğu’da çıkarılan ve Avrupa’nın Rus gazı bağımlılığını azaltacak büyük miktardaki gaz, İspanya dahil tüm Avrupa’ya giriş anahtarına sahip bulunuyor. Proje, ürünün Batı Avrupa’ya gelebilmesi için Türkiye’nin batı kesiminden Avusturya’ya kadar uzanan ve İber Yarımadası dahil tüm AB’nin önemli miktarda dağıtımını sağlayacak” denildi. Yaklaşık 3 bin 400 kilometre uzunlukta olan ve çok büyük bir boru tesisatı gereken hattın yeni bir fırsat getirdiğine dikkat çeken uzmanlar, “Bu fiyatı ucuzlatacak, krizi önleyecek, piyasa istikrarına katkıda bulunacak” yorumunu yapıyorlar. Kimler var? Çeşitli uluslararası kuruluşlarca gerçekleştirilen projeksiyonlara göre, Türkiye üzerinden Avrupa’ya artan miktarlarda Hazar ve Ortadoğu gazı taşınacak, bu miktar 2010’lu yıllardan başlamak üzere özellikle 2020’lerde oldukça büyük miktarlara ulaşılacak. Proje ile Bulgaristan’ın Bulgargaz, Romanya’nın Transgaz, Macaristan’ın MOL ve Avusturya’nın OMV Gas firmaları ile ortaklaşa çalışmalar yürütülüyor. Avusturya’ya ulaşacak güzergah ile ilk etapta Bulgaristan, Romanya, Macaristan, Slovakya, Çek Cumhuriyeti gibi yeniden yapılanan ekonomilerin gaz ihtiyacı karşılanıp, diğer ülkelerin gaz talep gelişimlerine göre takip eden yıllarda Avusturya’nın Avrupa’da önemli bir doğal gaz dağıtım noktası olma özelliğinden faydalanılarak batı Avrupa’ya ulaşılması planlanıyor. NASIL BAŞLADI? Rus vanasının Ukrayna ve Moldova’ya kapatılmasının ilk etkisi, bir doların üstüne çıkan petrol fiyatının artması oldu. Amerika ve Avrupa borsası, yüzde 1.5’ten fazla bir yükseliş kaydetti. Avrupa’daki petrolün varili krizle birlikte 59 dolara kadar fırladı. Bunun üzerine Avrupa Birliği Komisyonu, son toplantısında krizi ele aldı. Yeni stratejiler geliştirme mecburiyetine işaret edilen toplantıda Türkiye üzerinden gaz akışını sağlayacak yollar geliştirmenin “akıllıca” olacağı vurgulandı. PROJEDE NELER VAR? Projeye göre hat, Erzurum’dan Bankanlar’a gaz taşıyacak. Hattın 2010 yılından önce tamamlanması gerekiyor. Halihazırda ise AB ülkeleri doğal gaz ithalatının önemli bir kısmını Rusya’dan gerçekleştiriyor. Slovakya ve Finlandiya, kullandığı gazın tamamını Rusya’dan alıyor. Litvanya doğal gaz ihtiyacının yüzde 84’ünü Rusya’dan karşılarken, Yunanistan yüzde 81, Avusturya yüzde 74, Almanya yüzde 39, İtalya yüzde 30, Fransa ise yüzde 26 oranında Rusya’ya bağımlı. Nabucco Boru Hattı Projesi’nin ise 2010-2020 yılları arasında hayata geçirilmesi hedefleniyor. Proje, Türkiye üzerinden Avrupa’ya artan miktarlarda Hazar ve Orta Doğu (İran, Azerbaycan, Kazakistan, Türkmenistan, Mısır ve Suriye) gazı taşınması amaçlanıyor. Proje ile Bulgaristan’dan başlayıp Romanya ve Macaristan güzergahını izleyerek Avusturya’ya ulaşılması planlanıyor. Teknik fizibilite çalışmaları yürütülen projede Bulgaristan’ın Bulgargaz, Romanya’nın Transgaz, Macaristan’ın MOL ve Avusturya’nın OMV Gas ve Türkiye’den de Botaş’ın ortaklığı bulunuyor. Projenin 4.5 milyar euroya mal olması bekleniyor. Gazın deposu Tuz Gölü oluyor Doğal gazda kaynak çeşitliliği sağlamak ve herhangi bir ihtiyaç durumunda değerlendirmek üzere oluşturulan Tuz Gölü Yeraltı Doğal Gaz Depolama Projesi’nin inşaatı, bu yılın ikinci yarısında başlayacak. BOTAŞ Genel Müdür Vekili Rıza Çiftçi, Silivri’de bu yıl devreye alınacak doğal gaz depolama ünitesinden sonra Türkiye’nin ikinci doğal gaz depolama tesisinin Tuz Gölü Havzası’nda inşa edileceğini belirtti. Tesis, Aksaray-Sultanhanı yakınlarında, geçirgen olmayan tuz kütlelerinin yoğun olduğu alana, yerin yaklaşık 700 metre altına inşa edilecek. Çiftçi, depolama için burasının tercih edilmesinin nedenini de bölgede geçirimsiz tabakalar bulunması olduğunu anlattı. Proje, ülkede halen tamamı ithal edilen doğal gazın, mevsimsel, günlük ve saatlik taleplerini düzenlemek ve önümüzdeki yıllarda ortaya çıkabilecek arz açığına karşı hazırlık amacıyla başlatıldı. Proje, Dünya Bankası’ndan temin edilen 325 milyon dolarlık krediyle gerçekleştirilecek. 10 yılda devreye girecek projenin ilk aşaması 2010, 2. aşaması 2013 ve son aşaması da 2016 yılında tamamlanacak. Her bir aşamada 350 milyon metre küp gaz depolanacak.
Kapat
KAPAT