BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > A­kar­ya­kıt fi­yat­la­rı

A­kar­ya­kıt fi­yat­la­rı

Rah­met­li Özal, “ben­zi­nin lit­re fi­ya­tı bir do­lar ola­cak, ken­di­ni­zi alış­tı­rın” de­di­ği za­man ço­ğu­muz bir do­lar olur­sa ne olur ha­li­miz di­ye dü­şün­müş­tük.



Rah­met­li Özal, “ben­zi­nin lit­re fi­ya­tı bir do­lar ola­cak, ken­di­ni­zi alış­tı­rın” de­di­ği za­man ço­ğu­muz bir do­lar olur­sa ne olur ha­li­miz di­ye dü­şün­müş­tük. Bu­gün 1 do­lar ol­du­ğu­nu dü­şün­se­ni­ze..160 ku­ru­şa ben­zin ala­cak­sı­nız. O za­man­lar akar­ya­kıt fi­yat­la­rın­da is­tik­rar sağ­la­mak için bir fon ku­rul­muş­tu. Pet­rol fi­ya­tı ar­tın­ca fon­dan ya­pı­lan tak­vi­ye ile..aza­lın­ca fo­na kay­de­di­len ge­lir­le fi­yat­lar uzun sü­re sa­bit tu­tu­la­bi­li­yor­du. ... 2001 kri­zin­den son­ra bir do­lar­la­rı unut­tuk. Lit­re fi­ya­tı­nın 3 do­la­ra yak­laş­tı­ğı za­man­lar ol­du. Pet­rol fi­yat­la­rı da ha­bi­re yük­sel­di­ği için bu ar­tı­şı kim­se ya­dır­ga­mı­yor­du. Ne za­man ki pet­ro­lün va­ril fi­ya­tı 120-140 do­lar­lar­dan 50-60 do­lar se­vi­ye­si­ne in­di, va­tan­da­şın dik­ka­ti­ni çek­ti. Ni­ye dü­şüş ol­mu­yor di­ye söy­len­me­ye baş­la­dı. Der­nek baş­ka­nı bir açık­la­ma yap­tı. Üç se­beb sı­ra­la­dı: Bağ­lan­tı­la­rı­mız uzun va­de­li ol­du­ğu için dü­şüş­ler he­men ak­set­mi­yor. (Ar­tış­lar na­sıl ak­se­di­yor­du.) Özel tü­ke­tim ver­gi­si fi­ya­ta bağ­lı de­ğil, sa­bit..pet­ro­lün fi­ya­tı in­se de çık­sa da ay­nı ver­gi­yi ödü­yo­ruz. Va­ril fi­ya­tı 140 do­la­ra da­yan­dı­ğı za­man kur 1.2 li­ray­dı. Şim­di 1.6 li­ra. Bu üç se­be­bi de dik­ka­te ala­rak, çok ba­sit bak­kal he­sa­bıy­la bir oran­tı kur­du­ğu­nuz za­man ba­kın na­sıl bir he­sap çı­kı­yor. Va­ril fi­ya­tı 130 do­lar­ken lit­re fi­ya­tı 3.40 olur­sa; Va­ril fi­ya­tı 55 do­lar olun­ca lit­re fi­ya­tı ne olur? 55x3.40/130=143 ku­ruş olur. Ne­ye gö­re 143 ku­ruş olur, kur 1.2 li­ra olur­sa. Kur 1.2’den 1.6’ya çık­tı­ğı­na gö­re li­ra yüz­de 33 de­ğer kay­bet­miş olur. Oran­tı­da 143 ku­ruş çı­kan lit­re fi­ya­tı­nı yüz­de 33’le çarp­tı­ğı­nız za­man 190 ku­ruş çı­kar. Lit­re fi­ya­tı 190 ku­ruş ol­ma­sı la­zım­ken na­sıl 3 li­ra olu­yor. Ma­kul bir açık­la­ma la­zım. Ver­gi­le­rin yük­sek­li­ği ta­mam..Ta­mam da ver­gi­ler pet­rol 40 do­lar­ken de yük­sek­ti..oran de­ğiş­me­di. 2001 kri­zin­den he­men ön­ce lit­re fi­ya­tı bir do­la­ra te­ka­bül edi­yor­du. Lit­re­de 110 ku­ruş­luk fark­tan söz edi­yo­ruz. Bu­nu top­lam tü­ke­tim­le çarp­tı­ğı­nız za­man kaç mil­yar do­lar eder?
 
 
 
 
 
 
 
KAPAT