BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > The Globalist Seyr-i Âlem

The Globalist Seyr-i Âlem

Ar­tan ben­zin fi­yat­la­rı ve pa­ha­la­nan uçak bi­let­le­ri se­be­biy­le he­men her­kes da­ha ucuz se­ya­hat et­me­nin yol­la­rı­na araş­tı­rı­yor. En iyi se­çe­nek­ler­den bi­ri de hız­lı tren­ler. Aca­ba aşa­ğı­da­ki ül­ke­ler­den han­gi­si en uzun hız­lı tren de­mir­yo­lu ağı­na sa­hip?



1. Küresel Test Ke­mer­le­ri­ni­zi bağ­la­yın Ar­tan ben­zin fi­yat­la­rı ve pa­ha­la­nan uçak bi­let­le­ri se­be­biy­le he­men her­kes da­ha ucuz se­ya­hat et­me­nin yol­la­rı­na araş­tı­rı­yor. En iyi se­çe­nek­ler­den bi­ri de hız­lı tren­ler. Aca­ba aşa­ğı­da­ki ül­ke­ler­den han­gi­si en uzun hız­lı tren de­mir­yo­lu ağı­na sa­hip? A. Fran­sa B. Ja­pon­ya C. Al­man­ya D. Çin A. Fran­sa: YAN­LIŞ. Kı­sa­ca TGV ola­rak bi­li­nen Fran­sa hız­lı tren ser­vi­si 1976 se­ne­sin­de hiz­me­te gir­di. TGV, 1700 ki­lo­met­re­nin bi­raz üze­rin­de­ki de­mir­yo­lu ağı ile dün­ya­da ikin­ci sı­ra­da. Sa­at­te 300 ki­lo­met­re hı­za ula­şa­bi­len tren­ler­le Pa­ris’ten Ak­de­niz kı­yı­sın­da­ki Mar­sil­ya’ya uza­nan 790 ki­lo­met­re­lik yo­lu 3 sa­at­ten kı­sa bir sü­re­de kat et­mek müm­kün. Bi­let kon­tro­lü ve ha­va­ala­nı­na gi­diş-ge­liş için har­ca­nan za­man dik­ka­te alın­dı­ğın­da, uzun me­sa­fe­li yol­cu­luk­lar için bi­le hız­lı tren, se­ya­hat sü­re­si açı­sın­dan uçak­lar­la re­ka­bet ede­bi­li­yor. B. Ja­pon­ya. DOĞ­RU. Ja­pon­ya’nın hız­lı tren dö­ne­mi 1964 se­ne­sin­de Şin­kan­sen tren­le­ri ile baş­la­dı. Ja­pon­ya’nın hız­lı tren ağı, top­lam 2237 ki­lo­met­re uzun­lu­ğa sa­hip. Ül­ke­de­ki hız­lı tren ta­şı­ma­cı­lı­ğı­nın ana gü­zer­ga­hı olan Şin­kan­sen hat­tı, 552 ki­lo­met­re­lik Tok­yo-Osa­ka gü­zer­ga­hı­nı 2.5 sa­at­te ka­te­di­yor. Gü­zer­ga­hın ta­ma­mı için he­sap­la­nan or­ta­la­ma rö­tar sü­re­si sa­de­ce 10 sa­ni­ye. C. Al­man­ya: YAN­LIŞ. Al­man­ya’nın hız­lı tren ağı ICE, top­lam uzun­lu­ğu 580 ki­lo­met­re olan bir gü­zer­gah­ta hiz­met ve­ri­yor. Bu ra­kam, Ja­pon­ya hız­lı tren ağı­nın dört­te bi­ri ka­dar. Al­man­ya’da­ki sis­tem, ka­ra ve ha­va­yo­lu tra­fi­ği­ni ra­hat­lat­mak için Av­ru­pa ge­ne­lin­de hız­lı tren ağı ku­rul­ma­sı­nı ve Av­ru­pa’da en­teg­ras­yo­nu ge­liş­tir­me­yi amaç­la­yan Av­ru­pa Bir­li­ği gi­ri­şi­mi­nin bir par­ça­sı. D. Çin: YAN­LIŞ. Çin’in hız­lı tren hat­tı­na yö­ne­lik ilk kap­sam­lı pro­je­si ha­len ya­pım aşa­ma­sın­da. Şan­gay’dan Pe­kin’e uza­na­cak 1318 ki­lo­met­re­lik hat­tın 2013’te ta­mam­lan­ma­sı plan­la­nı­yor. Hat­tın hiz­me­te gir­me­si ile iki şe­hir ara­sın­da on sa­at olan se­ya­hat sü­re­si ya­rı­ya ine­cek. ABD’de hız­lı tren­ler son za­man­lar­da yay­gın­laş­ma­ya baş­la­dı. Was­hing­ton ile Bos­ton ara­sın­da ça­lı­şan hız­lı tren­ler var­sa da, bun­lar sa­at­te an­cak 241 ki­lo­met­re sü­ra­te ula­şa­bi­li­yor. Bu ra­kam Ja­pon­ya, Fran­sa ve Al­man­ya gi­bi ül­ke­ler­de­ki hız­lı tren­le­rin ulaş­tı­ğı se­vi­ye­ler­den ol­duk­ça ge­ri­de ka­lı­yor. Öte yan­dan, Ka­li­for­ni­ya’da 2011 yı­lın­da baş­la­ma­sı plan­la­nan hız­lı tren hat­tı 1287 ki­lo­met­re­lik bir gü­zer­gah­ta ça­lı­şa­cak ve sa­at­te 354 ki­lo­met­re hı­za ula­şa­bi­le­cek. 2. İlginç Rakamlar 1- Son 50 yıl­da Av­ru­pa Ko­mis­yo­nu­nun hiç ka­dın baş­ka­nı ol­ma­dı. (Fi­nan­ci­al Ti­mes) 2- Dün­ya­da met­rik sis­te­mi kul­lan­ma­yan sa­de­ce üç ül­ke var. Bun­lar Li­ber­ya, Myan­mar ve ABD. (News­we­ek) 3- Çin’in kır­sal ke­sim­le­rin­de 17 ya­şın al­tın­da­ki 58 mil­yon ço­cuk, göç­men iş­çi ola­rak ça­lı­şan an­ne-ba­ba­la­rın­dan ay­rı ya­şı­yor. (Çin Dev­let Kon­se­yi) 4- Uza­ya uy­du gön­der­me­nin ki­log­ram ba­şı­na ma­li­ye­ti 13 ilâ 33 bin do­lar ara­sın­da de­ği­şi­yor. (U.S. Stra-­ te­gic Com­mand) 5- Nor­veç’te ya­ka­la­nan bir mo­ri­na ba­lı­ğı fi­le­to ha­li­ne ge­ti­ril­mek için Çin’e yol­la­nı­yor; son­ra da sa­tıl­mak üze­re tek­rar Av­ru­pa’ya gön­de­ri­li­yor. Bu iş­lem Av­ru­pa’da ki­lo ba­şı­na 3 do­la­ra mal olur­ken As­ya’da sa­de­ce 51 sen­te ya­pı­lı­yor. (New York Ti­mes) 6- Pet­ro­lün tah­ta va­ril­ler­le ta­şın­ma­sı­na 125 yıl ön­ce son ve­ril­di. (Fi­nan­ci­al Ti­mes) 7- Ford’un 1908-1927 yılları ara­sın­da üret­ti­ği Mo­del T isim­li ara­cı yüz ki­lo­met­re­de 12-16 lit­re ya­kıt tü­ke­ti­yor­du. (Wall Stre­et Jo­ur­nal) 8- Sü­rek­li açık ka­lan bir bil­gi­sa­yar yıl­da 746 ki­lo­vat sa­at elek­trik har­cı­yor. Bir buz­do­la­bı­nın yıl­lık sar­fi­ya­tı ise 500 ki­lo­vat sa­at. (ABD Çev­re Ko­ru­ma Ajan­sı) 9- Dün­ya­nın en yük­sek on bi­na­sın­dan sa­de­ce bi­ri ABD’de. O da Şi­ka­go’da­ki Se­ars Ku­le­si. (Fi­nan­ci­al Ti­mes) 10- Suriye’nin Şam şehri, sü­rek­li yer­le­şi­min ol­du­ğu en es­ki yerlerden bi­ri. (Was­hing­ton Post) © 2008 www.theglobalist.com 3. Dudak Okuma ABD Sa­vun­ma Ba­ka­nı Ro­bert Ga­tes: Dip­lo­ma­si­nin Ro­lü Üst dü­zey dev­let gö­rev­li­le­ri­nin, ken­di ku­rum­la­rı­nı sa­vu­nan alı­şıl­mış dav­ra­nış­la­rı­nın ak­si­ne, ko­lay söy­le­ne­me­yen ger­çek­le­ri di­le ge­tir­me­le­ri pek sık rast­la­nan bir dav­ra­nış de­ğil­dir. Ce­sur açık­la­ma­la­rıy­la bu is­tis­na­lar­dan bi­ri de ABD Sa­vun­ma Ba­ka­nı Ro­bert Ga­tes. 1- Bu­gün­kü kü­re­sel man­za­ra­ya bak­tı­ğı­nız­da si­zi şa­şır­tan bir şey var mı? “Halk­la iliş­ki­ler ilk de­fa ABD’de keş­fe­dil­miş­ti. An­cak top­lum ve kül­tür ola­rak ken­di­mi­zi, öz­gür­lük ve de­mok­ra­si an­la­yı­şı­mı­zı, po­li­ti­ka­la­rı­mı­zı ve amaç­la­rı­mı­zı dün­ya­ya an­lat­mak­ta ye­ter­siz ve acı­na­cak bir hal­de­yiz.” (Ocak 2006) 2- Acı olan ger­çek ne­dir? “Si­vil dış yar­dım prog­ram­la­rı­na ay­rı­lan pa­ra 2001 se­ne­sin­den be­ri ar­tış gös­ter­di. An­cak bu işe ay­rı­lan fon­lar me­se­le­nin öne­mi dik­ka­te alın­dı­ğın­da ve as­ke­ri yar­dım prog­ram­la­rı ile kar­şı­laş­tı­rıl­dı­ğın­da hâ­lâ çok kü­çük ka­lı­yor.” (Ocak 2007) 3- Kı­sa­ca? “El Kai­de’nin dün­ya­ya ses­le­nir­ken in­ter­ne­ti Ame­ri­ka’dan da­ha iyi kul­la­nı­yor ol­ma­sı ke­li­me­nin tam an­la­mıy­la utanç ve­ri­ci.” (Ma­yıs 2007) 4- Ne ya­pıl­ma­sı ge­re­ki­yor o za­man? “Hem as­ke­ri har­ca­ma­lar­la kı­yas­lan­dı­ğın­da hem de ül­ke­mi­zin dün­ya­ya kar­şı so­rum­lu­luk­la­rı gö­zö­nü­ne alın­dı­ğın­da, ABD’nin kal­kın­ma ve dip­lo­ma­siy­le il­gi­li si­vil ku­ru­luş­la­rı, in­san ve fi­nans kay­nak­la­rı ba­kı­mın­dan uzun za­man­dır ye­ter­siz du­rum­da.” (Ma­yıs 2007) 5- Bü­tün Ame­ri­ka­lı­la­rın ni­çin dip­lo­ma­si­ye ön­ce­lik ver­me­si ge­re­ki­yor? “Te­rö­rizm­le mü­ca­de­le­de di­rekt as­ke­ri güç kul­la­nı­mı­nın de­vam ede­ce­ği­ni bi­li­yo­ruz. An­cak uzun va­de­de adam öl­dü­re öl­dü­re ya da ya­ka­la­ya ya­ka­la­ya za­fer ka­za­na­ma­yız.” (Ma­yıs 2006) 6- Ge­le­cek­te­ki teh­dit­ler­le il­gi­li ne der­si­niz? “İle­ri­ye bak­tı­ğı­mız­da, po­tan­si­yel ve cid­di teh­dit­le­rin bü­yü­mek­te olan hırs­lı ül­ke­ler­den çok, te­mel ih­ti­yaç­la­rı­nı da­hi kar­şı­la­ya­ma­yan ge­ri kal­mış olan­lar­dan ge­le­ce­ği­ne ina­nı­yo­rum.” (Ocak 2007) 7- Bu ze­min­de, Irak ve Af­ga­nis­tan tec­rü­be­le­rin­den çı­ka­rı­la­bi­le­cek ders­ler ne­ler? “Irak ve Af­ga­nis­tan­da­ki sa­vaş­lar gös­te­ri­yor ki ka­zan­mak için as­ke­ri ba­şa­rı ye­ter­li ol­mu­yor. Eko­no­mik ge­liş­me, ku­rum­la­rın yer­li ye­ri­ne otur­ma­sı, hu­ku­kun üs­tün­lü­ğü, iç ba­rı­şın sağ­lan­ma­sı, iyi yö­ne­tim, te­mel in­sa­ni hiz­met­le­rin sağ­lan­ma­sı, ye­rel gü­ven­lik güç­le­ri­nin eği­ti­mi ve do­na­nı­mı, stra­te­jik ile­ti­şim ve di­ğer­le­ri. Gü­ven­li­ğin ya­nın­da bu say­dık­la­rı­mın da sağ­lan­ma­sı, uzun va­de­li ba­şa­rı­nın vaz­ge­çil­mez un­sur­la­rı.” (Ha­zi­ran 2008) 8- Ge­le­cek­te­ki an­laş­maz­lık­lar için uy­gun stra­te­ji­ler ne­ler? “Bu an­laş­maz­lık­lar, esa­sen si­ya­si ola­cak ve ulu­sal gü­cün bü­tün un­sur­la­rı­nın kul­la­nıl­ma­sı­nı ge­rek­ti­re­cek. Ba­şa­rı [ken­di] ira­de­mi­zi baş­ka­la­rı­na em­po­ze et­mek­ten çok baş­ka­la­rı­nın dav­ra­nış­la­rı­nı şe­kil­len­dir­mek­ten ge­çe­cek. [Baş­ka­la­rı der­ken de] dost­la­rı, düş­man­la­rı ve en önem­li­si iki ara­da ka­lan­la­rı kas­te­di­yo­rum.” (Ha­zi­ran 2008) 9- Bu ara­da, ABD kar­şıt­la­rı­nın bi­le gö­nül­süz­ce de ol­sa ka­bul et­tik­le­ri bir ger­çek var mı? “Mev­zu ya da kriz ne olur­sa ol­sun, ABD li­der­lik gös­ter­me­di­ği za­man, ya­pıl­ma­sı ge­re­ken şey­ler as­la ger­çek­leş­mi­yor.” (Ma­yıs 2006) 10- Son ola­rak, ABD si­lah­lı kuv­vet­le­ri­nin ro­lü­nü ye­ni­den ta­yin et­me ko­nu­sun­da kır­mı­zı çiz­gi­niz ne­dir? “ABD as­ke­ri gü­cü hiç­bir za­man si­lah­lı ba­rış gü­cü ola­rak an­la­şıl­ma­ma­lı.” (Ha­zi­ran 2008) E­di­tör’ün No­tu: Tüm a­lın­tı­lar, Ro­bert Ga­tes’in Ka­sım 2007’de Kan­sas E­ya­let Ü­ni­ver­si­te­si i­le Ha­zi­ran 2008’de ABD Kü­re­sel Li­der­lik Kam­pan­ya­sı ko­nuş­ma­la­rın­dan der­len­miş­tir. “Du­dak O­ku­ma”nın her bir bö­lü­mü, so­ru­lar­da be­lir­ti­len ta­rih­ler­de rö­por­taj ya­pı­lan şa­hıs­lar­ca söy­len­miş yak­la­şık on a­lın­tı i­çe­rir. Yal­nız, bu sa­de­ce sa­nal bir rö­por­taj­dır. Müm­kün ol­du­ğun­ca, i­fa­de e­di­len dü­şün­ce­le­re da­ha i­yi bir an­lam sağ­la­ya­cak so­ru­lar ek­len­miş­tir.”
 
 
  • Piyasalar

    Fark %
  • 105324
    % 0.39
  • 3.472
    % -0.6
  • 4.1656
    % -0.39
  • 4.7068
    % -0.13
  • 146.472
    % -0.39
 
 
 
 
 
KAPAT