BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > İşverenin çocuklarının sigortalılık durumu

İşverenin çocuklarının sigortalılık durumu

M. Hamamcıoğlu-Tokat: Biz iki kardeş babamıza ait işyerinde çalışıyoruz ve ayda 10’ar gün üzerinden sigortalı gösteriliyoruz.



M. Hamamcıoğlu-Tokat: Biz iki kardeş babamıza ait işyerinde çalışıyoruz ve ayda 10’ar gün üzerinden sigortalı gösteriliyoruz. Aslında, işyerinde çalışana ihtiyaç yok ve başka iş bulamadığımız için babamızın işyerinde çalışıyoruz. Bir yazınızda yeni yasa ile 30 günden eksik prim ödemenin kaldırıldığını, gösterilmesi halinde gerekçesinin olması gerektiğini yazıyorsunuz. Biz yasanın bu hükmü karşısında zor duruma düşüyoruz. Bize yol göstermenizi bekliyoruz. Cevap: Sosyal Sigortalar Yasası’na göre, 18 yaşından küçük çocuklar, anne ve babalarına ait işyerinde çalışmaları halinde sigortalı olamayacaklardır. Aksi halde sigortalılığı iptal edilecektir. 18 yaşını bitirmiş, 18 yaşından önce kazai rüşt nedeniyle reşit sayılmış ve 18 yaşından önce evlenmiş çocuklar anne ve babalarına ait işyerinde hizmet akdine istinaden çalışmaya başladıklarında zorunlu olarak sigorta ettirileceklerdir. Siz yaş durumlarınızı belirtmediğinizden yanlış uygulama yapmamanız için öncelikle bu açıklamayı yaptık. Gerçekten sosyal güvenlik yasalarında değişiklik yapılan 4447 sayılı yasa ile eksik gün bildiriminin önüne geçmek için bir sigortalı adına 30 günden az bildirim yapılması halinde belgelendirilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. Yasa koyucuyu bu karara götüren eksik gün bildiriminin yaygın olarak uygulanmaya konmasıdır. Gerçekten işverenlerin gün bildiriminde keyfi davrandıkları ve gerçeğe aykırı bildirim yaptıkları tespit edilmiştir. Getirilen bu uygulamadan dolayı sizin gibi zorlukla karşılaşacak kişiler az da olsa olacaktır. Sosyal Sigortalar Kanunu’na göre, sigortalı olmak için bir işyerinde fiili olarak çalışmış olmak gerekmektedir. Eğer bir kişi işyerinde 30 gün (hafta tatilleri çalışılmış gibi kabul edilir her ay 30 gün üzerinden prim ödenir) çalışmadığı halde 30 gün prim ödenmesi yasaya aykırıdır. Son yasal değişiklikle amaçlanan, işverenlerin gerçek bildirim yapmasını sağlamaktır. Kardeşiniz ile birlikte işyerine gerçekten ayda 10’ar gün giderek çalışıyorsanız doğal olarak sigorta bildirimlerinizde 10 gün üzerinden yapılacaktır. Aksi bir uygulama haksız kazanç demektir. Ancak bunun ispatı size düşmektedir. Babanız ile yapacağınız hizmet sözleşmesi ile ayda kaç gün çalışacağınızı ve ne kadar ücret alacağınızı belirleyebilirsiniz. Bugün sayısının tespitinde kabul edilmesi gereken esaslı belge niteliğindedir. Aksini ispat Sosyal Sigortalar Kurumu’na düşecektir. Kurum, Sigorta Müfettişleri vasıtasıyla yapacak olduğu inceleme ile ne kadar süre ile çalıştığınızı tespit edecektir. Yeni yasa uygulamaya yön vermesi bakımından eksik gün bildirimi konusunda 6 ay içinde yönetmelik çıkarılmasını hüküm altına almıştır. Henüz bu yönetmelik çıkmamıştır. 8 Mart 2000 tarihine kadar çıkması gerekmektedir. Hatta yasanın bu maddesi 1 Ocak 2000 tarihinden yürürlüğe girmiştir ve Ocak ayı bildirgeleri en geç Şubat 2000 sonunda verilecektir. Bu nedenle yönetmeliğin Şubat ayı içinde çıkarılması gerekmektedir. Aksi halde ciddi karışıklık olacaktır. Uygulama yönetmeliğinin çıkması halinde köşemizde ayrıntılı açıklama yapacağız. Yazılarınızı takip ederseniz daha net bilgi alabilirsiniz. SSK’da gün sayısı nasıl hesaplanır ? Ali Tuna-Üsküdar: 1986 yılında sigortalı oldum ve 4500 günlük hizmetim var. Askerliğimi sakatlığım nedeniyle yapamadım. 5300 günü doldurduğumda hemen emekli olabilecek miyim? Yaş sınırı beklemem gerekir mi? Gün sayısında sadece iş günü mü dikkate alınır? Cevap: Yeni yasanın emeklilikte yaş haddi getirdiğini biliyoruz. Yasanın yürürlük tarihinde erkek sigortalıların sigortalılık süresi 15 yıldan az ise emeklilik için, en az 6000 gün prim ödemesi ve 56 yaşın ikmali gerekmektedir. Sizin verilerinize göre normal emeklilik için 56 yaşınızı doldurmanız ayrıca prim ödeme sürenizi de 6000 güne tamamlamanız gerekecektir. Sosyal Sigortalar Yasası’na göre, bir yıl 360 gün ve her ay 30 gün kabul edilmektedir. Birçok kişi hizmet süresi hesabında bir yılı 365 gün olarak değerlendirirken, bir o kadarı da prim ödeme süresinin iş günü ile sınırlı olduğu kanaatindedir. Hafta tatili, bayram tatilleri, gnel günleri ve yıllık ücretli izin sürelerinde sigortalının primleri çalışmış gibi ödenmek zorundadır. Bazı işyerlerinin pazar günü çalışma yapılmadığını gerekçe göstererek aylık 26 gün üzerinden bildirim yapmak ve bu durum haklı olarak yakınmalara neden olmaktadır. Bir başka yanlış uygulamada Şubat ayının 28 (29) gün olarak bildirilmesidir. Halbuki bu kişiler ocakayını 31 gün üzerinden değil de 30 gün bildirirlerken şubat ayı 28 bildirilir. Ayın 28 veya 31 çekmesine bakmadan her ay 30 gün üzerinden bildirim yapılması yasal zorunluluktur. Sakatlığınız yüzde 40 ve üzerindeyse 15 yıl sigortalılık süresi ve en az 3600 gün prim ödemesiyle yaşlılık sigortasından emekli olma imkanınız vardır. Bunun için sakatlık indirim belgesi almalısınız. KISA KISA KISA Mehmet Bayram-Karabük: SSK yaþlýlýk aylýðý baðlama sisteminde önceki uygulamada gösterge ve üst gösterge uygulanýrken son sosyal güvenlik yasasý ile bu uygulamaya son verilmiþtir. Ancak gerek eski uygulamada ve gerekse yeni uygulamada yüksek matrah üzerinden prim ödenmesinin yaþlýlýk aylýðýna yansýyacaðý açýktýr. Artýk olaya son beþ yýl veya on yýl olarak bakmamak gerekmektedir. Ýmkanlar ölçüsünde yüksek dereceden ödeme yapmak kuþkusuz yararlý olacaktýr. Yeni uygulama ile sigortalýlýk süresi içinde ödenen tüm primler aylýk baðlamada deðerlendirilecektir. Mehmet Poyraz-Üsküdar: Almanya ile ülkemiz arasýnda sosyal güvenlik anlaþmasý vardýr. Mütevefa eþinizin Almanya’da geçen çalýþmalarý ile ilgili prim iadesini talep edebilirsiniz. Bunun için SSK Genel Müdürlüðü Yurtdýþý Ýþçi Hizmetleri Daire Baþkanlýðý’na yazýlý müracaatta bulununuz. Yazýþmalarýnýzý Almanya ile burasý yürütecektir ve neler yapmanýz gerektiði konusunda ayrýntýlý bilgi verilecektir. Ýzzettin Önel-Þiþhane: Sigorta baþlangýcýnýz 1980 yýlýnýn 8 Eylül tarihinden önce ise 50 yaþýnýzý tamamlayacaðýnýz tarihte en az 5150 gün prim ödemesiyle yaþlýlýk aylýðý almaya hak kazanacaksýnýz. Askerlik görevinizi sigorta ilk giriþinden önce yaptýysanýz borçlanma nedeniyle sigorta baþlangýcýnýz 18 ay öne alýnacak ve 48 yaþýný ikmal edeceðiniz tarihte en az 5000 gün prim ödemesiyle emekli olabilirsiniz. Doðum tarihi, askerlik yaptýðýnýz tarih ve sigortaya ilk giriþ tarihinizi tam olarak yazmadýðýnýz için daha net bilgi veremiyoruz. H. Ali Bingöl-Birecik: 25 yýllýk sigortalýlýk sürenizi ikmal edeceðiniz Mayýs 2001 tarihinde SSK’dan yaþlýlýk aylýðý almaya hak kazanacaksýnýz. Verilerinize göre prim ödeme süreniz asgari sýnýr 5000 günü geçmiþtir. Ödemeye devam edebilirseniz aylýk baðlama oranýnýz yükselecektir. Devam etmenizi tavsiye ederim. (1975 yýlýnda 20 ay askerlik yaptýðýnýz varsayýlmýþtýr.) Abdülkadir Marit-Bursa: Yeni yasanýn yürürlük tarihinde 21 yýldan fazla sigortalýlýk süreniz olduðundan emeklilik için öncelikle 46 yaþýnýzýn tamamlanmasýný beklemeniz gerekecektir. Verilerinize göre SSK-Baðr-Kur hizmet toplamýnýz askerlik borçlanmasý dahil yaklaþýk 4300 gündür. SSK’dan emekli olabilmek için son olarak en az 3.5 yýl bu kuruma prim ödemeniz gerekmektedir. Son SSK hizmetinizi 42 aya tamamlayacaðýnýz tarihte asgari 5000 gün prim ödemesini de dolduracaðýnýz için yaþ haddini bekleyeceksiniz. Doðum tarihinizi yazmadýðýnýz için daha net bir tarih veremiyoruz.
 
 
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT