BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Modern meddahlar

Modern meddahlar

Halk edebiyatının önemli unsurlarından olan Karagöz, Ortaoyunu ve Meddah hikâyeleri, çeşitli törenlerde, kandil gecelerinde, ramazan eğlencelerinde vazgeçilmezlerimiz arasında idi.



Halk edebiyatının önemli unsurlarından olan Karagöz, Ortaoyunu ve Meddah hikâyeleri, çeşitli törenlerde, kandil gecelerinde, ramazan eğlencelerinde vazgeçilmezlerimiz arasında idi. Temâşâ oyunları, atalarımızın kültüründe önemli bir yer tutardı. Anadolu’ya gelirken bütün değerlerle birlikte bu oyunlar da gelmiş, İslâmiyet öncesiyle sonrasının motifleri birleştirilerek yeni bir seyirlik geleneği oluşturulmuştu. Daha çok şehir hayâtında görülen Meddah, Karagöz, Ortaoyunu ve Kukla, toplumun geniş kesimlerine değişik uygulamaları ve örnekleriyle yayılmıştı. Meddahlık ise, 16. yüzyıla damgasını vurmuştur. Meddah, tek başına bir salondaki insanları hem güldürmek, hem de düşündürmek için yoğun çaba sarfeder, sonunda her iki tarafın da isteği olurdu. 19. ve 20. yüzyıl başlarında en iyi dönemini yaşayan Ortaoyunu ve dolayısıyla meddahlık, Tanzimât’la gelen Batı tiyatrosuna boyun eğdi ve Cumhuriyet’ten sonra ise tamamen yok olma noktasına geldi. DOĞUDAN HEDİYE Eski tarihli Türk filmleri ve tiyatro oyunlarında değişik bir üslup ve teknikle ele alınan meddahlık, bugüne kadar değişerek ulaşabilmiştir bence. Doğu kültürünün en güzel renklerinden olan meddahlar ise isimleri Cem Yılmaz, Beyaz, Yılmaz Erdoğan diye anılan sanatçılar tarafından yaşatılmaktadır. Modern (?) karşılığı “stand-up”çı olan bu üç başarılı sanatçı, çıktıkları televizyon programlarında, yaptıkları tek kişilik şovlarda ve gazete röportajlarında, tıpkı Meddah İsmet gibi, izleyenleri hem eğlendiriyor, hem de genel kabul görmüş bazı “abuk” ve gereksiz materyallerle dalga geçiyorlar. Aslında her biri kendi alanlarında birer yıldız olan bu sanatçılarla birlikte, Anadolu’nun çeşitli yerlerinde hâlâ meddahlık yapan, ramazan eğlencelerinde sahne alan veya şov programları düzenleyen nice isimlerin olduğunu biliyoruz. Her ne şekilde olursa olsun, yüzlerce yıllık bir kültür geleneğini, bilinçli ya da bilinçsiz bir şekilde ayakta tutmayı başarmış olan Cem Yılmaz, Beyaz ve Yılmaz Erdoğan’ı kutlamak istiyorum ancak, kendilerine artık “stand-up”çı yerine daha yerli bir sıfat bulmalarını da bekliyorum. Cem Yılmaz’dan... * Sık sık ameliyat olun, içiniz açılır. * Yazılıdan sıfır aldım, ama önemli olan katılmaktı. * Size yapılmasını istemediğiniz şeyi başkasına yapın, çok zevkli oluyor. * Abi, beni niye anlamıyon... Sende idrak yolları enfeksiyonu mu var? * Yes abicim. Türkçe eğitime benden okey. *Bir fil elektrik direğinden daha yükseğe zıplayabilir mi? Elektrik direği zıplayamaz ki... * Adamın biri birgün eczaneye sinek ilacı almaya gitmiş. Eczacı ona, “Bineğinizin nesi var acaba?” demiş. * Son gülen sen olacaksın, çünkü geç anlıyorsun... * Çocuğun biri, birgün kafasını ıslatmadan şampuanlamaya başlamış. Annesi de, “oğlum hiç saç ıslatmadan şampuanlanır mı” deyince çocuk, “Ama anne, bu şampuanda kuru saçlar için yazıyor” demiş. * Temel Fransa’ya gitmiş. Tabelada Fransa yazıyormuş. O da “Aaa... Burayı da mı Sabancı aldı” demiş. * Ege bir Yunan gölü deeldir. Ege, bir Türk gölü de deeldir. Binaenalyh Ege bir göl deeldir. Kim söylemiş bunu acaba? * Sizde bit şampuanı var mı? Kirlendi hayvancıklar... * 1959’da içilen kahvelerin hatırı doldu, hatırlatılır... *Şiddete karşı savaş açın, şiddet yanlılarını kurşunlayın. YORDAM Fakirliği ve bilgisizliği yenerek başarıya ulaşmanın en kestirme yolu, fakirliği ve bilgisizliği yenen büyük adamların ibretli hayat mücadelelerini anlatan kitapları okumak ve uygulamaktır. Bertrand Russell HAFIZA Ahmet Hamdi Tanpınar (24 Ocak 1962) Feridun Ankara (24 Ocak 1974) Mehmet Kaplan (24 Ocak 1986) Mehmet Celal (26 Ocak 1912) Nef’i (27 Ocak 1653) Ebuzziya Tevfik (27 Ocak 1913) Hüsnü Dilekçigil (27 Ocak 1985) Neyzen Tevfik (28 Ocak (1953) Özdemir Asaf (28 Ocak 1981) Ziya Osman Saba (29 Ocak 1957) Melih Vassaf (30 Ocak 1982) GÜLÜMSE Pamuk türküleri Dünyaca ünlü romancı Orhan Pamuk, gazetelere yaptığı açıklamada, İbrahim Tatlıses için türkü sözü yazabileceğini söylemişti. Edebiyat çevrelerinin pek itibar etmediği bu açıklama sonunda, İbrahim Tatlıses çok duygulandığını, Türkiye’nin “aydın” yazarları arasında olan Pamuk’un sözlerini okumaktan memnuniyet duyacağını açıklamıştı. Olay tam kapanacak gibi iken, haftalık mizah dergisi Leman’ın usta kalemi Vedat Özdemiroğlu, “Kıllandırma Servisi” başlıklı köşesinde Tatlıses türküleri için, “aydın” gömleği giymiş örnekler sundu. Merak edenler için iki tanesini aşağıya alıyorum: ... Nişantaşılıyam ezelden Gönlüm geçmez Borges’ten Beyaz Kale içinde Aynalı Çarşı Ana ben poz veriyom medyaya karşı İsterse olsun Umberto Eco Ya da diyelim Fenerli Preko Madem ki insandır saygımız vardır Boğaz’dan su çekilir mi kaygımız vardır Ara ara göç ettiler bırakarak yoldaşları Gözler yaşlı terkettiler, Cevdet Bey ve Oğulları Mavi yelek, mor düğme Kara Kitap, Beyaz Kale Be nankör kedi, hayırsızın kızı Benim adım kırmızı, Salih Kırmızı Barbi bebeğe bile saygımız vardır Salt korsan kitapçıya tepkimiz vardır! EZBER İşte herşey bir nefeslik Bir nefeslik çatıdaki kediler Mevsimler, ağaçlar, ağaçkakanlar Oturup kalkanlar, ıslık çalanlar, dilsizler Yüzlerce herşey, binlerce herşey Herşey herşey! Bir nefeslik yaşayıp, sonunda Çekip gidiyorlar sessizce... (Adem Turan, Bir Nefeslik Koşu’dan, Düşçınarı Yay.) ARKA KAPAK Hayat ve kelimeler Mürekkep neredeyse tarihe karışıyor. Kağıda düştükten biraz sonra rengini mora teslim eden sabit kalemler de öyle. Hele mor mürekkep. Aramaya kalkışsanız kırtasiyeci yüzünüze bir garip bakacak. Yine de ben işte, bütün bunları yazdım. Yazdıklarımın bir kısmını kalemime mor mürekkebi çekmeden evvel ben de bilmiyordum, yazarken öğrendim. Bir kısmını biliyordum. Kader gözyaşlarının mor olduğunu biliyordum örneğin. Gözyaşları mor olan teyzeler de vardı hayatımda. İkiye katlanmış kağıtlar arasında bir damla mor mürekkebin bıraktığı lekelerle oyalanan bir çocuktum. Buyrun işte burası benim içim. Bunlar ters ayaklı cücelerim. Şu köşede gece kelebeklerim, şunlar da devlerim, perilerim ve cinlerim... (Mor Mürekkep, Nazan Bekiroğlu, İyi Adam, 0 212 549 52 52)
 
 
  • Piyasalar

    Fark %
  • 93699
    % 0.94
  • 5.2716
    % -1.23
  • 6.0028
    % -1.12
  • 6.7306
    % -1.44
  • 211.531
    % -0.51
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT