BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > NASIL BİR BELEDİYE-14-

NASIL BİR BELEDİYE-14-

Mersin Büyükþehir Belediye Baþkaný Macit Özcan, belediyelerin önceki dönemden kalan borçlarýnýn tahkim kanunu çýkartýlmasý suretiyle affedilmesini istedi. Özcan, eðer bir reform yapýlacaksa eðitim, saðlýk, ulaþým ve trafik hizmetlerinin belediyelere devredilerek, 15 büyükþehirde pilot uygulanmaya baþlanmasý gerektiðini söyledi.



Borçlarýmýz silinsin Macit Özcan, inþaat mühendisi. Göreve gelir gelmez, þehrin imarý için kollarý sývamýþ. Mersin’e yeni rekreasyon alanlarý, yollar, toplu konut alanlarý, alt ve üst geçitler kazandýrmak için hýzlý bir çalýþma baþlatmýþ. Amacý, Mersin’i geliþmiþ batý ülkelerindeki kentlerin görünümüne kavuþturmak. Ancak Mersin Büyükþehir Belediyesi borçlu mu, borçlu. Biz de Baþkan’a önce bu konuyu sorduk. * Sayýn Özcan, borç yüzünden çok zorluk çektiðinizi biliyoruz. Ne kadar borcunuz var? - Eski yönetimden 20 trilyon borç ile görevi devraldým. Bunun sonucunda da iþçi alýnmasý - iþçi çýkarýlmasý ile ilgili sýkýntýlar devam etmektedir. Belediyelerin daha önceki dönemden kalan borçlarýnýn tahkim kanunu çýkartýlmasý suretiyle affedilmesini ve belediyelerin ödeyemeyecekleri bu borçlardan kurtulmalarý gerektiðini düþünüyorum. * Yerel yönetimlerin kendine yeter duruma gelmesi, sizin de kendi imkanlarýmýzla yatýrým yapmanýz için nasýl bir kaynak reformu yapýlmalý? - Belediyelerin kent halkýna çaðdaþ hizmetleri zamanýnda verebilmesi için öncelikle kaynak sorununun çözülmesi gerekir. Bizim þu andaki en büyük gelirimiz, Maliye Bakanlýðý’nca büyükþehir belediyeleri adýna tahakkuk ettirilen paylardýr. Bu paylarýn oraný da maalesef yüzde 5’tir. Geliþmiþ batý ülkelerinde bu oran yüzde 35’ler seviyesindedir. Öncelikli olarak yüzde 5 oranýnýn arttýrýlmasý gerekmektedir. Bu baðlamda Motorlu Kara Taþýtlarý Vergisi, Emlak Alým-Satým Harcý, Veraset ve Ýntikal Vergisi gibi yerel bazda tahsil edilmesi gereken vergilerin belediyelere devredilmesi gerektiðine inanýyorum. Ayrýca 2380 sayýlý yasa uyarýnca Ýller Bankasý aracýlýðý ile Türkiye genelinde tahsil edilen genel bütçe vergi gelirleri payý ile 2464 sayýlý Belediye Gelirleri Kanunu’ndaki tarife miktarlarýnýn günün þartlarýna uygun olarak en az yüz kat artýrýlmasý gerekmektedir. * Belediyelerde idari ve mali reformun yaný sýra eðitim, saðlýk, trafik ve ulaþým hizmetleri de belediyelere devredilmeli mi? - Evet, bu hizmetlerin yerel bazda ve yerel yönetimler eli ile topluma ulaþtýrýlmasýndan yanayým. Eðitim, saðlýk, trafik ve ulaþým hizmetleri yerel hizmetler olup halkýn oylarýyla iþ baþýna gelen yerel yönetimlerce çok daha iyi yapýlacaktýr. Halkýmýzýn eðitim, saðlýk hizmetleri konusunda çektiði sýkýntýlar günlük yaþamýmýzda en çok karþýlaþtýðýmýz görüntülerdir. Bu hizmetlerin belediyelere devri halinde belde halkýna hizmetlerin çok daha hýzlý ve saðlýklý ulaþacaðýný düþünüyorum. Türkiye genelinde baþlangýç olarak 15 büyükþehir belediyesi pilot bölge seçilip bu uygulamaya baþlanabilir. Uygulama sonucunda da diðer belediyelere yaygýnlaþtýrýlmasýnýn doðru olacaðý kanýsýndayým. * Baþkanlar ne kadar yetkili? Belediye baþkaný - vali iliþkisi nasýl olmalý? Þehri iki kiþi mi, seçilmiþ tek kiþi mi yönetmeli? - Belediye baþkanlarý, 1580 sayýlý kanunun kendisine verdiði yetkilerle hizmet sunmaktadýr. Þu anki uygulamada belediye meclislerinin mali konularda verdiði tüm kararlar vali onayýna sunulmaktadýr. Ayrýca belediye baþkanýnýn geçici görevle þehirdýþýna çýkmasý halinde yine valiliðe bilgi verilmektedir. Seçilmiþ insanlarýn bu þekilde merkezi idareye baðýmlý olmasýný uygun görmüyorum. Þehri seçilmiþ tek kiþinin batýdaki örneklerinde olduðu gibi yönetmesinden yanayým. * Size göre Belediyecilik Bakanlýðý kurulmalý mý? - Belediyecilik Bakanlýðý kurulmasýndan yanayým. Böylece belediyelerle ilgili konularda maddi manevi içine düþülen sýkýntýlarýn ve halka verilen hizmetlerin daha verimli bir hale gelmesi kolaylaþabilir. Bakanlýðýn kurulmasý halinde ülkemizde bulunan 2500 belediye merkezi hükümet nezdinde söz sahibi olacaktýr. Böylece belediyelerin mevzuatla ilgili tüm sorunlarý ve diðer Bakanlýklarla ilgili iþ ve iþlemleri daha süratli bir þekilde sonuçlanacaktýr. Ben Belediyeler Bakanlýðý’nýn bir an önce kurulmasý gerektiðini düþünüyorum. * Sayýn Özcan, borçlu olmanýza raðmen sosyal ve kültürel faaliyetlere fýrsat bulabiliyor musunuz? - Kentimizin güzide kulübü Mersin Ýdman Yurdu’na elimizden gelen desteði vermekteyiz. Ayrýca amatör spor branþlarý ile uðraþmakta olan sporcularýmýza da Belediye olarak elimizden gelen desteði vermekteyiz. Mersin’de kültür hizmetleri yönünden büyük eksikliði görülen Büyükþehir Belediye Tiyatrosu ve Konservatuvarý kurulmasý konusundaki çalýþmalarýmýz büyük bir hýzla devam etmektedir. Ayrýca kentimizde yaþayan gençlerin, insanlarýmýzýn faydalanacaðý açýk ve kapalý konser salonlarý yapýlmasý planlanmaktadýr. BİTİRİRKEN Dizi yazýmýzý bugün noktalýyoruz. Büyükþehir belediye baþkanlarýnýn görüþlerini, sýkýntýlarýný ve taleplerini kesintisiz ve mümkün olduðunca detaylý bir þekilde size aktarmaya çalýþtýk. Halka daha saðlýklý ve çaðdaþ bir belediye hizmeti vermek için yapýlmasý gerekenleri sýraladýlar. Biz diziye baþladýðýmýzda Mahalli Ýdareler Yasa Tasarýsý, üç bakandan oluþan bir komisyonun incelemesindeydi. Onlar da bu arada çalýþmalarýný tamamladýlar. Bakanlarca da imzalanan tasarý önümüzdeki hafta Meclis’e sevkedilecek. Mahalli idarelerin yetkilerini artýran tasarý, belediyeleri yeniden tanýmlýyor. Tasarýya yeni ilaveler yapýldý. Bunda þüphesiz baþkanlarýn görüþleri de etkili oldu. Tasarý ile belediye kurmak zorlaþýrken, belde belediyeleri büyükþehirlere baðlanýyor. Kaçak gecekondu yapana ve göz yuman idarecilere hapis cezasý getiriliyor. Meclis’e gelen metin kanunlaþtýðý takdirde Hazine arazilerine artýk kimse ev yapamayacak; kaçak yapýlara elektrik, su ve telefon baðlanamayacak; hatta kaçak yapýlara el konulabilecek. Yýkým kararý olan yapýlardan satýþ, devir ve baðýþ alýnamayacak, buna uymayan vatandaþa ve göz yuman baþkanlara kesin hapis cezasý verilecek. Ruhsatsýz yapý yapanlara ve yaptýranlara 6 aydan 1 yýla kadar hapis cezasý verilecek. Bu ceza ertelenemeyecek ve paraya çevrilemeyecek. Yeni belediye kurulabilmesi için en az 5 bin nüfusa sahip olmak ve sahanýn imara uygun olmasý þartý aranacak. Hazine’ye ait alanlara yapýlan yapýlar kendiliðinden devletin olacak. Tüm bunlar da Türkiye’nin saðlýklý bir þehirleþme yolunda ilk adýmý atmasýný saðlayacak. Þimdi sýra Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde. A.Ý.G. Burhan Özfatura deðerlendirdi: Yetkiler mahalline Nasýl bir belediye? Dizi yazýyý tamamlarken Ýzmir’de iki dönem büyükþehir belediye baþkanlýðý yapan, ayný zamanda usta bir yazar olan Burhan Özfatura’nýn da genel bir deðerlendirmesini aldýk. Sayýn Özfatura, þunlarý söyledi: “Türkiye varlýk içinde yokluk çekiyor. Bugün özel sektör ve bilhassa genç müteþebbisler dünyanýn her tarafýnda, tüm geliþmiþ ülkelerde baþa baþ bir mücadele veriyorlar. Ankara yönetiminin kendilerine destek vermemesine ve aþýrý maliyetlere raðmen. Ayný þey mahalli idareler için de geçerli. Bugün fevkalade hevesli, icraat yapmak isteyen mahalli idare yöneticileri var. Onlarýn önünü açmak için Türkiye’ye öncelikle fikir, ifade, vicdan ve teþebbüs hürriyeti tam olarak gelmelidir. Devletin birçok yetkileri, DPT, Hazine ve diðer merkezi kurumlar yerine mahalli sanayi ve ticaret odalarýna devredilse müteselsil sorumlu olacaklarý için Ankara’dan daha titiz davranýrlar. Ankara koordinatör olmalý; genel prensipleri koymalý ama halkýna güvenmeli. Türkiye’de ahlaki dejenerasyonu önlemek, þeffaflýðý saðlamak, kalkýnmayý ve demokrasiyi gerçekleþtirmek için tek yol var: Belediyeler ve il özel idarelerini güçlendirmek. Türkiye’nin ekonomik tablosu ortada. Ankara yönetimi, günde sadece 58 trilyon borç faizi ödeyen müsrif mali yapýsý ile ne 2000 yýlýnda, ne daha sonraki yýllarda yatýrým yapmasý mümkün deðil. Peki alt ve üst yapý yatýrýmlarý kalsýn mý? Biz dünyadaki geliþmiþ ülkelerde olanlardan Türk halkýný mahrum mu býrakalým? Hayýr. Nedir çözümü? Ýki lokomotife hýz verdirmek. Özel sektöre ve mahalli idarelere. Bunun da yolu, mahalli idareler reformu ve kaynak reformunu gerçekleþtirmekten geçiyor. Batýda belediyecilik ve demokrasi olarak ne varsa, ülkemize geldiði takdirde göreceksiniz ki, Türkiye çok ciddi bir sýçrama yapmýþ ve tahmin edilenden çok önce geliþmiþ ükleler seviyesine gelmiþ olacaktýr. BİTTİ
 
 
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT