BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > The Globalist Seyr-i Âlem

The Globalist Seyr-i Âlem

ABD, Lizbon’da geçtiğimiz günlerde düzenlenen NATO zirvesinde müttefiklerini küresel güvenliği sağlamak için harcanan paraya daha fazla katkıda bulunmaları için bir defa daha sıkıştırdı. Acaba NATO üyesi 28 ülkeden kaç tanesi GSYİH’sının yüzde 2’den fazlasını savunmaya harcıyor?



1. Küresel Test NATO Savunma Harcamaları ABD, Lizbon’da geçtiğimiz günlerde düzenlenen NATO zirvesinde müttefiklerini küresel güvenliği sağlamak için harcanan paraya daha fazla katkıda bulunmaları için bir defa daha sıkıştırdı. Acaba NATO üyesi 28 ülkeden kaç tanesi GSYİH’sının yüzde 2’den fazlasını savunmaya harcıyor? A. İki B. Dört C. Sekiz D. On A. İKİ: YAN­LIŞ. Stockholm Uluslararası Barış Araştırma Kurumu (SIPRI) 2008 yılı verilerine göre GSYİH’sının yüzde 3’ünden fazlasını savumaya harcayan 2 NATO üyesi ülke bulunuyor. ABD, GSYİH’sının yüzde 4.3’ünü savunmaya harcıyor. Yüzde 3.6’yla Yunanistan ikinci sırada yer alıyor. Ancak Yunanistan’da süren kriz sebebiyle hukümet 2010 yılında savunma harcamalarını yüzde 12, yani 800 milyon euro azaltmayı planlıyor. Bu durumun Türkiye ile çok uzun zamandır süren gerginlikler üzerinde de olumlu etki yapması bekleniyor. B. DÖRT: YAN­LIŞ. Stratejik ve Uluslararası Araştırmalar Merkezine göre 200 binden fazla askeri olan sadece 4 NATO üyesi ülke bulunuyor: ABD, Türkiye, Fransa ve Almanya. NATO’da en büyük orduya sahip olan ülke 1 milyon 428 bin askerle ABD. Ardından 493 bin askerle Türkiye, 353 bin askerle Fransa ve 254 bin askerle Almanya geliyor. Çin’in 2 milyon 185 bin, Hindistan’ın 1 milyon 281 bin, Rusya’nın 1 milyon 27 bin ve Brezilya’nın 326 bin askeri bulunuyor. C. SEKİZ: YAN­LIŞ. SIPRI tarafından incelenen 171 ülke arasında, GSYİH’dan savunmaya ayrılan payı ABD’den daha yüksek olan 8 ülke bulunuyor. Bunlardan beşi karışık bir yer olan Orta Doğu’da bulunuyor: Suudi Arabistan (%8.2), Umman (%7.7), İsrail (%7), Ürdün (%5.9) ve Irak (%5.4). Diğerleri ise son 20 yıl içerisinde savaştan çok çeken Gürcistan (%8.5), Çad (%6.6) ve Doğu Timor (%4.7) Hindistan ve Pakistan GSYİH’nın yüzde 2.6’sı, Çin ise yüzde 2’si kadar savunma harcaması yapıyor. D. ON: DOĞ­RU. NATO üyesi 10 ülke GSYİH’larının yüzde 2 veya fazlasını savunmaya harcıyor. ABD (%4.3) ve Yunanistan (%3.6) haricindeki ülkeler İngiltere (%2.5), Bulgaristan (%2.4), Fransa (%2.3), Estonya (%2.2), Türkiye (%2.2), Polonya (%2), Arnavutluk (%2) ve Portekiz (%2). NATO’nun Avrupalı üyelerinin yaptıkları savunma harcaması 2001 yılındaki 228 milyar eurodan 2009’da yüzde 14 azalarak 197 milyar euroya düştü. Mevcut ekonomik kriz sebebiyle de düşüş hızlanıyor. Almanya 2014 yılına kadar savunma harcamasını yüzde 27, İngiltere 2015’e kadar yüzde 8, İspanya ise 2011 yılında yüzde 7 azaltmayı planlıyor. 2. İlginç Rakamlar 1- En iddialı yeşil şehir projeleri ve yüksek katlı binalar Asya’da bulunuyor. Mesela Bangkok’daki Met bunlardan biri. (Financial Times) 2- Arıların toplu ölümü sebebiyle dünyadaki tarım bitkilerinin yüzde 65’inin polen tozu almama riski bulunuyor. (Fransa Milli Arıcılar Birliği) 3- Dünyada belli başlı 115 ekinin 87 tanesi polen tozu almak için hayvanlara, daha çok arılara, ihtiyaç duyuyor. (Fransa Milli Arıcılar Birliği) 4- Bir Levi’s 501 üretmek için 770 gram pamuk ve 274 metre dikiş ipliği gerekiyor. Pamuğu yetiştirmek için 1704 litre su kullanılıyor. (Levi Strauss & Co.) 5- Dünya platinyum rezervlerinin yüzde 90’ı, altın rezervlerinin yüzde 40’ı Güney Afrika’da bulunuyor. (International Herald Tribune) 6- ABD’de mortgage kullananların yüzde 50’ye yakını “su altında”. Bunun anlamı, evlerinin değeri kullandıkları kredinin altında. (Reuters) 7- ABD’nin en büyük 3000 şirketindeki ortalama CEO maaşı primler dahil yıllık 3.5 milyon dolar. (Corporate Library) 8- Boeing 777 yaklaşık 4 milyon parçadan oluşuyor. Bu parçaları 11 bin küçük, orta ve büyük tedarikçi üretiyor. (Boeing) 9- McDonald’s dünya çapında 119 ülkede her gün 47 milyon müşteriye hizmet veriyor. Starbucks ise yaklaşık aynı sayıda müşteriye her hafta 51 ülkede hizmet veriyor. (Temple University) 10- Ortalama bir Amerikalı ortalama bir Avrupalı’dan her yıl 200-300 saat daha fazla çalışıyor. (Worldwatch Institute) © 2010 www.theglobalist.com 3. Dudak Okuma Mikhail Khodorkovsky ile Rusya’nın geleceği üzerine... Bir zamanlar Rusya’nın en zengin adamı ve petrol devi Yukos’un sahibi olan Mikhail Khodorkovsky şu an hapiste ve hakkında zimmete para geçirme ve kara para aklama suçlarından açılan davadan bir karar çıkmasını bekliyor. Rusya’daki demokrasi yanlısı vatandaşların çoğu Mikhail Khodorkovsky’nin muhalefet partilerine verdiği destek ve Rus hükumetinden bağımsız boru hatları kurmayı planladığı için politik bir kararla tutuklandığını düşünüyor. Aynı şekilde, yargılanmasından çıkacak sonuç, Rusya’daki politik ve ekonomik özgürlüğün geleceğinin bir sembolü olarak görülüyor. Bu bölümde sizlere Mikhail Khodorkovsky’nin görüşlerini sunuyoruz. 1- Rusya için en iyi dönem ne zamandı? 1980’lerin sonunu hatırlıyorum. O zaman 25 yaşındaydım. Ülkemiz; özgürlük umuduyla, kendimiz ve çocuklarımız için mutluluğu yakalayabileceğimiz umuduyla yaşıyordu. Bu bazı açılardan gerçekleşti, bazı açılardan gerçekleşmedi. 2- Gerçekleştirilemeyen rüyaların sorumlusu kim? Bu umutların tamamen ve herkes tarafından gerçekleştirilememesinin sorumlusu, ben de dahil olmak üzere, bizim neslimiz. 3- Sizce Rusya’nın günümüzdeki ekonomik ve sosyal durumu nasıl? Olduğumuz yerde durmakta zorlanırken veya geriye giderken, gelişiyormuş gibi davranmamız artık imkansız. Bu durum ülke için imkansız ve tehlikeli. 4- Ülkenin mevcut siyasi ve iş dünyası liderleri hakkında ne düşünüyorsunuz? Kendini vatansever olarak tanımlayan insanların kendi çıkarlarını veya dilediklerini yapmalarını engelleyebilecek herhangi bir değişikliğe inatla karşı çıkmaları bu kavram ile hiç bağdaşmıyor. Bu, tam olarak reformları sabote ederek ülkemizi umutlarından mahrum bırakmaktır. Bu vatanseverlik değil, iki yüzlülüktür. 5- Bugünün Rusya’sında en büyük problemin ne olduğunu düşünüyorsunuz? Siloviki (derin devlet) bürokrasisinin sırf kendi çıkarları için yüzlerce hatta binlerce iş adamını, idareciyi ve sıradan insanı suçlular yerine ve suçlularla beraber hapiste tutmasına göz yuman bir devlet, hasta bir devlettir. 6- Başka bir ifadeyle? En iyi şirketlerini yok eden, kendi vatandaşlarını hor gören - sadece bürokrasiye ve istihbarat teşkilatına güvenen - bir devlet, hasta bir devlettir. 7- Davanız Rus iş dünyasının bozulmamış kısımlarına ne anlatıyor? Davamızı izleyen ve sonucun kesinlikle tahmin edilebilir olduğunu bilen girişimcilerin ya da üst düzey yöneticilerin ya da sıradan eğitimli bir insanın aklından acaba neler geçiyordur? 8- Rusya’da nihai kararları kim veriyor? Basit sadeliği ile ürperten netice çok aşikar ortada: Siloviki her şeyi yapabilir. 9- Davanızın sonucundan endişeleniyor musunuz? Herkes gibi benim için de hapiste yaşamak zor ve burada ölmek istemiyorum. Ama yapmam gerekiyorsa, yaparım. İnandığım şeyler uğrunda ölmeye değer. 10- Son olarak, Rusya’nın geleceği için ne umuyorsunuz? Umudum, Rusya hâlâ bir özgürlük ve hukuk ülkesi olabilir, hukukun bürokratın üzerinde olduğu bir yer. Muhalefet partilerini desteklemenin suç olmadığı bir yer. İstihbarat teşkilatının insanları ve kanunu koruduğu - bürokrasiyi insanlardan ve kanundan korumadığı bir yer. İnsan haklarının artık çarın iyi ya da kötü keyfine kalmadığı bir yer. Tam tersine gücün halkın ve mahkemelerin elinde olduğu ve hukuka ve Allah’a inanan bir yer. Eğer isterseniz buna vicdan diyebilirsiniz. E­di­tör’ün No­tu:?Buradaki iktibasların tamamı Mikhail Khodorkovsky’nin 1 Kasım 2010’da yapılan son duruşmasındaki savunmasının International Herald Tribune’de yayınlanan tercümesinden yapılmıştır.
 
 
 
 
 
 
 
KAPAT