BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > İsyan ateşi, petrol zenginlerine yaradı

İsyan ateşi, petrol zenginlerine yaradı

Orta Doğu’da isyanların başladığı, 17 Aralıktan bu yana petrol fiyatları yüzde 25 arttı, petrol tüketen ülkelerin cebinden 117 milyar 992 milyon dolar çıktı.



ÖZEL HABER OSMAN SAĞIRLI Dünyaca ünlü İngiliz siyaset adamı W. Churchill, “bir damla petrol, kandan daha kıymetlidir” demişti. Churchill’in sözünün üzerinden yıllar geçti. Ancak kapitalist anlayış hiç değişmedi. Onlar için petrol hâlâ her şeyden daha değerli. Bu durum Kuzey Afrika ve Orta Doğu’daki halk hareketlerinde bir defa daha ispatlanmış oldu. Türkiye başta olmak üzere birçok ülke, Tunus, Mısır ve Libya’daki insan kayıplarına üzülürken, Batılılar ise sadece petrol üretimini düşündüklerini ortaya koyan demeç veriyor, tavırlar sergiliyorlar. Amerika ve batı ülkeleri, savaş gemilerini Akdeniz’e sevk edip bölgeyi ısındırmalarının tek amacının petrolün akışını garanti altına almak olduğu artık aşikâr. Bunun birçok işareti veriliyor. FİYATLAR YÜZDE 25 ARTTI Tunus’ta halk isyanının başladığı 17 Aralıktan bu yana petrol fiyatları sürekli arttı, artmaya da devam ediyor. Artan akaryakıt fiyatlarından dolayı petrol şirketleri muazzam bir kâr elde ediyorlar. Dünyada “The Seven Sisters” yani “Yedi Kız Kardeş” bilinen Amerikan ve İngiliz petrol devleri; BP, Shell, Mobil, Chevron, Exxon, Gulf ve Texaco ile spekülâtörlerin kasaları sürekli olarak dolarken, petrol tüketen ülkelerin uğradığı zararlar ise her geçen gün yükseliyor. Sadece kaba bir hesap yapıldığında bile söz konusu petrol devletlerinin kazançlarının dudak uçuklatacak cinsten olduğu net bir şekilde ortaya çıkıyor. Bilindiği gibi Kuzey Afrika’daki halk hareketleri 17 Aralık 2010 tarihinde başladı. O zaman petrolün varil fiyatı 88 dolar idi. Ancak halk isyanlarıyla birlikte petrol üretimi düştü ve buna paralel olarak fiyatları da arttı. Petrol İhraç Eden Ülkeler Teşkilatı (OPEC) verilerine göre tüm dünyada günde 86 milyon varil petrol tüketiliyor. Bu rakam baz alınıp 88 dolardan çarpıldığında dünyanın bir günde tükettiği petrolü için harcanan paranın 7 milyar 568 milyon dolar olduğu görülüyor. Bugün gelinen nokta da petrolün varil fiyatı 116 doları buldu. Yine dünyanın bir günde tükettiği petrol miktarı olan 86 milyon varil 116 dolar ile çarptığımızda ortaya çıkan rakam 9 milyar 976 milyon dolar. İkisinin arasındaki fark ise 2 milyar 408 milyon dolar. Tunus’taki isyan ateşinin yakıldığı 17 Aralık tarihinden 49 gün geride kaldı. Bu süre içinde petrol fiyatları tamı tamına yüzde 25 arttı. Bu artış sebebiyle dünyanın bir günlük zararı 2 milyar 408 milyon dolar. Bu rakamı 49 günle çarptığımızda 117 milyar 992 milyon dolar gibi bir rakam karşımıza çıkıyor. DEVLERİN ELİNDE Malum olduğu üzere dünya petrol üretim ve ihracatında söz sahibi uluslararası örgüt OPEC. Buraya 12 ülke üye. Üretimin yüzde 35’i, ihracatın da yüzde 44’ü onlara ait. Angola, Nijerya, Ekvador, Venezuela, İran, Suudi Arabistan, Cezayir, Irak, Kuveyt, Libya, Katar ve BAE üretici oldukları için kârlı gözükseler de asıl kaymağı petrol devlerinin yediği tartışma götürmez bir gerçek. “Petrol Oyunu” isimli kitabın yazarı Anthony Sampson’a göre; Dünyanın yedi kıt’asında bulunan, doğurduğu siyasal sonuçlarla taçları, tahtları, cumhuriyetleri, diktatörlükleri silip süpüren petrol yedi şirketin dünya ticaretinin yüzde ellisini denetim altında bulundurmasını sağlamış; daha önemlisi, bir çok ülkeyi diledikleri biçimde yönetme imkânı kavuşmuş durumdalar. TÜRKİYE’NİN KAYBI Her 10 dolarlık artış 4 milyar $ yük getiriyor Petrol fiyatlarındaki sıra dışı artışlar, Türkiye gibi petrol üretimi olmayan sadece ithalata dayalı tüketim yapan ülkeler için büyük bir risk anlamına geliyor. Türkiye’nin elindeki döviz rezervlerinin anormal bir şekilde yurtdışına çıkması demek. Bu konudaki endişeleri seslendiren Devlet Bakanı Ali Babacan, petrol fiyatlarındaki her 10 dolarlık yükselişin cari açığa yaklaşık 4 milyar dolarlık bir artı getirdiğini söylüyor. Petrol fiyatlarının bu seviyede kalması halinde ise Türkiye’nin uğradığı zararın daha büyüyeceğine kesin gözle bakılıyor. Petrol fiyatlarındaki artışın dışında bir de Libya, Mısır ve Tunus ile sürdürülen ticaretinde kaybının büyüyeceği belirtiliyor. Türkiye’nin uğradığı kayba ilişkin son bir not: Türkiye ocak ayının başında Akdeniz ülkelerinde aldığı ham petrolün tonu için 841 dolar, şimdilerde ise bir ton için 950 dolar ödüyor. Aradaki fark 109 dolar. Bunun böyle devam etmesi durumunda zararın boyutlarını varın siz hesaplayın. Türkiye’deki pompa fiyatları ise zamlardan nasibini aldı. 17 Aralık itibariyle İstanbul Avrupa yakasında 95 oktan kurşunsuz benzinin fiyatı 3.68 TL iken dün itibariyle bu rakam 4.08 TL oldu. Motorinde ise 3.09 olan satış fiyatları dün 3.62 TL’ye yükseldi.
 
 
 
 
 
 
 
KAPAT