BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > 60 kapılı şehir

60 kapılı şehir

İstanbul’a giriş ve çıkışların yapıldığı yaklaşık 60 kapının bazıları zamanla bulunduğu semte adını verirken, birçoğu da sadece tarihin tozlu sayfalarında kaldı. İstanbul’un semtlerine adını veren kapılar arasında Topkapı, Edirnekapı, Yenikapı, Bahçekapı, Kumkapı, Çatladıkapı, Ahırkapı ve Silivrikapı bulunuyor.



Bir zamanlar çevresi surlarla çevrili olan İstanbul’a giriş ve çıkışların yapıldığı 60 kapıdan bazıları bulunduğu semte adını verirken, birçoğu da sadece tarihin tozlu sayfaları arasında kaldı. Fotoğrfafta, Yedikulekapı görülüyor. Osmanlı dönemlerinde İstanbul’u çevreleyen ‘’Marmara’’, ‘’Hali璒 ve ‘’kara’’ surlarındaki kapılar, sabah saatlerinde açılır, akşam kapatılırdı. Kentte yıllarca hizmet veren tarihi kapıların birçoğu günümüze kadar ayakta kalamazken, bazıları bulunduğu bölgeye verdiği isimle yaşamaya devam ediyor. Adı yaşanan bir olay sonrasında oluşan ve bir dönem yoğun olarak kullanılan, günümüzde ise sadece tarih kitaplarında anılan kapılar, İstanbul’un görülmesi gereken yerlerin de başında geliyor. Bizans ve Osmanlı döneminde açılan Marmara surları üzerindeki kapılar şöyle: ‘’Yedikule’de sahil yolu üzerindeki ‘Mermerkule Kapısı’, Çevresindeki nar ağaçlarından adını alan ‘Debbağ Kapı ‘ da denilen ‘Narlı Kapı’, Bizanslıların ‘Porta Psamatia’ dedikleri ‘Samatya Kapısı’, ‘Davutpaşa Kapısı’, Bizans döneminde ‘Blanga veya Vlanga Kapısı’, Osmanlı döneminde önce ‘Yeni Langa Kapısı’ denilen ‘Yenikapı’, Piri Reis’in ‘Bab-ı Kum’ adını verdiği, bir iskeleye ve kumluğa açılan ve günümüzde olduğu gibi 18. yüzyılda da ‘şen meyhaneler’in yer aldığı ‘Kumkapı’, Küçük Ayasofya Kilisesi’ne gidenlerin kullandığı, Osmanlı zamanında adı ‘Kadırga Limanı Kapısı’ olarak değiştirilen ‘Sofia Kapısı’, Bizanslıların ‘Porta Ferrata’ ve ‘Porta Marina’ dedikleri, Osmanlı dönemindeki adı ‘Çatladısu Kapısı’ olan ‘Çatladıkapı’. DEPREMDE ZARAR GÖRDÜ Osmanlı zamanında kapının adı 1532 yılında yaşanan depremde burçlarından birinin çatlaması üzerine ‘Çatladıkapı’ olarak değiştirildi. Kapının önünde Türk cündileri cirit oynar, halk da alanın çevresini hıncahınç doldurup müsabakaları izlermiş. Evliya Çelebi’nin seyahatnamesinde, Çatladıkapı civarında Bizanslılar devrinde 4 köşe bir dev sureti olduğunu, Akdeniz’den düşman gemileri göründüğü zaman bu dev suretinden ateş çıktığını ve düşman gemilerini yaktığını öğreniyoruz. Bizans Sarayı’na açılan ‘Bukoleon Sarayı Kapısı’, Topkapı Sarayı’nın ahırlarına açılan ‘Ahırkapı’. Burada ahırların bulunduğu kaynaklarda yer alsa da kimi İstanbullulara göre bu kapının adı ‘ahir (son)’ kelimesinden geliyor. ‘Balıkhane Kapısı’, Sepetçiler Kasrı’nın yanında olduğu var sayılan ‘Hasırcılar Kapısı’, ‘Ayia Maria Hodegetria Kapısı’ ve artık ‘Mangana Kapısı.’
 
 
 
 
 
 
 
KAPAT