BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > Şok Tedavisi - 2 -

Şok Tedavisi - 2 -

Bir sporcuda birçok hastalık ve kaza sonrası şok ortaya çıkabilir. Şok dokulara yetersiz kan gitmesine bağlı yetersiz oksijen alınması diye tarif edilir. Şok birçok hastalıkta veya durumda gelişebilir ama en sık rastlanan kanamaya bağlı gelişen hipovolemik şok tipidir.



Bir sporcuda birçok hastalık ve kaza sonrası şok ortaya çıkabilir. Şok dokulara yetersiz kan gitmesine bağlı yetersiz oksijen alınması diye tarif edilir. Şok birçok hastalıkta veya durumda gelişebilir ama en sık rastlanan kanamaya bağlı gelişen hipovolemik şok tipidir. Hipovolemik şok kan kaybının ağırlık derecelerine göre 4 sınıfa ayrılır. Normal kan hacmi ideal vücut ağırlığının % 7’si olarak kabul edilir. Vücuttan kan kaybedilince dokulardan sıvı damarlara çekilerek eksilen kan yerine dolaşan hacim tamamlanmaya çalışılır. 1. Derece kanama: Dolaşan kan miktarının % 15’i ani olarak kaybedilmiştir. Yani 70 kg bir sporcu için kaybedilen kan miktarı 750 mlt.’dir. Bu derecede kan kaybında kan basıncı, kalp atım hızı ve solunum sayısı normal sınırlardadır. Tedavi amacı ile damar yolundan uygun sıvı verilir. 2. Derece kanama: Bu durumda ani % 20-25 kayıp vardır. 70 kg bir sporcu için 1.250 mlt. demektir. Belirti olarak kalp atım hızı dakikada 100 civarında olduğu görülür. Solunum sayısı hafif artmıştır. Vücudun otomatik düzenlemeleri sayesinde kan basıncı normal sınırlar içindedir. Kişide hafif bir anksiyete vardır. Yani kişi huzursuz ve endişelidir. Tedavide damar yolu ile uygun sıvı vermek yeterlidir. 3. Derece kanama: Dolaşan kan hacminin % 30-35’ i kaybedilmiştir. Örnekteki 70 kg erişkin erkek için 1.500-1.800 ml. kan kaybı demektir. Bu büyük bir kanamadır ve sporcuda kan hacminin azalmasının tüm belirtileri belirgin olarak ortaya çıkmıştır. Bu belirtiler: Kalp atım sayısının artmasi; dakikada 120 atımın üzerine çıkması, dakikada solunum sayısının 30-40 olması ve kan basıncının düşmesi şeklindedir. Çıkartılan idar miktarı da belirgin şekilde azalmıştır. 3. derece kanamada da damardan sıvı verilir ancak buna ek olarak kan ve kan plazmasının verilmesi gerekir. Eğer kişinin kan grubu bilinmiyorsa veya uygun kan grubu bulunmuyorsa sadece 0 grubu Rh (-) kan verilmelidir. 4. Derece kanama: Ciddi ve hayatı tehdit eden bir kanamadır. Kan kaybı ölümcül olabilir. Ortalama % 40-50 kayıp vardır. Yani 70 kg erkek bir sporcu 2.000-2.500 mlt. kanamış demektir. Hastanın kalp atım sayısı dakikada 140’ın üzerindedir ve kan basıncı 50-60 mmHg’ya düşmüştür. Solunum sayısı dakikada 35 üzerindedir. Hastada anksiyete ve konfüzyon vardır. Yani hasta huzursuz ve şaşkındır. Baslangıçta damar içi kristaloid sıvılar verilir ancak mutlaka tam kan veya kan ürünlerinin de verilmesi şarttır. Şok tedavisinde uygun miktarda sıvı veya kan verilmesi gerekir. Çünkü gereğinden fazla damar yolu ile verilen sıvı veya kan kalbin yükünü arttırır. Dolaşan kan hacmi aşırı artınca kalbin daha çok çalışıp bunu pompalaması gerekir. Bu kalbi yorup kalp yetmezliğine götürebilir. Akciğer ödemi olur ve hastanın nefes alma sıkıntısı artar. Ayrıca genellikle kan paketler halinde soğuk saklanır. Soğuk kanın hızlı verilmesi de kalpte ritm bozukluklarına ve tansiyonun düşmesine neden olur. Dolayısı ile kan verirken ısıtılması önemlidir. Sonuç olarak şok tedavisinde ölçülü olmak, hastayı mutlaka yakından takip etmek gerekir.
 
 
 
 
 
 
 
Reklamı Geç
KAPAT