BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Anasayfa > Haber > İnsan yaptı!.. İnsanı yok edecek mi?

İnsan yaptı!.. İnsanı yok edecek mi?

G.N.R. “Genetik, Nano ve Robotik teknolojilerinin” baş harfleri; bazılarına göre “cesur yeni bir dünya”nın bazılarına göre ise kıyametin, insanoğlunun sonunun baş harfleri.



G.N.R. “Genetik, Nano ve Robotik teknolojilerinin” baş harfleri; bazılarına göre “cesur yeni bir dünya”nın bazılarına göre ise kıyametin, insanoğlunun sonunun baş harfleri. Bundan önceki bir yazımda (Türkiye 9 Nisan 2000), bütün dünyada bilim adamları tarafından yürütülmekte olan İnsan Genome’u Projesi kapsamında, insanın genetik şifresinin çözülmesinden sonra, insanlığı birçok faydalarla birlikte, bazı tehlikelerin beklediğini anlatmaya çalışmıştım. Şimdi de GNR sacayağının iki diğer bacağı olan Nano ve Robotik teknolojileri alanındaki gelişmelerin, insanoğluna nasıl bir gelecek “vaad” ettiği konusuna değinmek istiyorum. Benim ne yetkim var ki? Bu konularda yazmaya ne kadar yetkili ve bilgili olduğum sorusuna gelince, bu hususlarda çok amatör olduğumu itiraf etmeliyim. Ancak bazı teknik ve bilimsel konuları, ötedenberi merakla izlemiş ve tesadüflerin önüme getirdiği verilerle isabetli bazı tahminlerde bulunmuşumdur. Bu cümleden olmak üzere daha ‘60’lı yıllarda, televizyonun, Türkiye’de de kurulmasına çalışırken, ilerde uydular vasıtasiyle doğrudan evlere TV yayınları yapılacağını ve radyo ve TV yayınlarında devlet tekelinin kadük olacağını yazmıştım. Gene o yılların sonunda, Amerika’da iken, bazı diplomatlar meyanında, IBM şirketinin New York dışındaki tesislerine davet edilmiş ve gün boyunca bilgisayarın, sibernetik alanının, geleceği ve vaad ettiği imkanlar hususunda ilginç bir brifing almıştık. Bu brifing önümde yepyeni bir ufuk açmıştı. O günlere kadar kocaman konsollar halindeki bilgisayarların artık masaüstü, kişisel bilgisayarlara PC’lere dönüşmekte olduğunu ve bunun oluşturacağı bilgi işlemek, depolamak, kullanmak imkanlarının, insanlığa yepyeni ufuklar açacağını, görmüş ve o günden sonra da, her fırsatta bilgisayarın Türkiye için, eğitimden devlet hizmetlerine kadar her sahada ne kadar yararlı olacağını vurgulamışımdır. Devlet hizmetinde bulunduğum sırada, özellikle Profesör Nihat Erim’in başkanlığı esnasında bu önemli aracın devlet yapısına girmesi ve kırtasiyeciliği de yenmesi uğrunda çaba gösterdim. Rahmetli Erim’in ABD’ye resmi ziyareti esnasında, programına, bu maksatla, IBM merkezine ziyareti, özellikle, koydurmuştum. Devir adlı derginin başında iken, belki Türkiye’de ilk defa, özel bilgisayar ekini insan yaptı, insanı aştı başlığı ile yayınladık. 1973 yılında yayınlanan bu ilavedeki önsözümde, küçük kişisel bilgisayarların bir gün birleştirilerek global bir iletişim şebekesi yani Internet’i oluşturacağını da haber vermiştim. Ben kahin veya bilim adamı değilim, belki de füturizme merak sarmış bir kişi olarak gelecekte olacakları seziyor, rastlantıların önüme getirdiği bilgilere göre tahminlerde bulunuyordum. Şimdi de, gazetelerimizde fazla büyütülmeyen hatta hiç yer almayan bazı haberlerden gelecekte olabilecekleri duyurmaya devam ediyorum. Yeni tehlike İnsanlığı tehdid edebilecek yeni tehlike, geçenlerde New York’ta münhasıran dış ilişkilerin tartışıldığı, prestiji yüksek Dışilişkiler Konseyi’nde (Councıl on Foreıgn Relations) uzun saçlı sibernetik-bilgisayar uzmanı William (Bill) Joy’un diplomatlara vs. verdiği bir konferansta önüme çıktı. “Bill” Joy, Wired dergisinin nisan sayısında çıkan yazısının (*) geniş bir özeti olan bu konuşmasında iddia ediyordu ki, 21. yüzyılda, kısaca GNR rümuzu ile anılan genetik-nano teknoloji ve robotik teknolojilerinin ortaya çıkaracağı ürünler, nükleer güçten çok daha tehlikeli olabilecek ve ilerde çok vahim “kaza” ve suiistimallere yol açabilecek ve hatta insanoğlunun ve diğer canlı varlıkların sonunu getirebilecektir. İşin kötüsü, bu yeni kazalar, nükleer kazalar veya tehlikeler gibi özel malzeme ve büyük alanlar gerektirmiyor, laboratuvarlarda oluşabilecek! Mutfaktaki canavar Geçenlerde oniki yaşındaki bir kız öğrencinin bir DNA dizisinin şifresini çözmekteki başarısı, güzel bir olay olsa da, ilerde bu kazaların yaşla sınırlı olmayabileceğini de gösteriyor.. Sözün gelişi evin mutfağında oynarken bir Frankeştayn canavarı peydahlamak, teorik olarak, mümkün olabilecek.. Joy’a göre ihtimaller, tehlikeler artık bilimkurgu ve fantezi değil, hemen eşiğimizde. Genetik tehlikelerden zaten söz etmiştim; bunun hemen yanıbaşında sacayağının iki diğer ayağı, Nano Teknolojisi ve robot teknolojisi var; yani atomları ve molekülleri manipüle ederek, makinalar, robotlar yapmak becerileri! Joy, bu teknolojiler sayesinde, 2030 yılına kadar, bugünün kişisel bilgisayarlarından milyonlarca defa daha güçlü ve hızlı bilgisayarlar imal edilebileceğini söylüyor. Bu bilgisayarlarla mücehhez robotların neleri yapmaya hatta insanların yapabileceğinden çok daha fazla, neleri yapmaya kadir olacağını varın siz düşünün! Ama burada başka bir tehlike de var; imal edilecek makinalar veya robotlar kendi kendilerini üretibelecek, “gönüllerince” çoğalabilecekler... Kısacası, bilimkurgu artık gerçek olabilecek, zira robotlar veya kazaen ortaya çıkan organizmler, büyük sayıları ile, gezegenimizdeki bütün insanları ve canlı varlıkları yok edebilecekler. Küçük laboratuvarlarda hatta internette geliştirilecek GNR gücünün oluşturulmasını, uranyum vs. gibi maddelere ve büyük mekanlara bağlı olan nükleer güç gibi kontrol altında tutmak hatta yasaklamak, bu konuda uluslararası kurallar koymak ve antlaşmalar yapmak da çok güç, hatta imkansız. Tek çare, bütün insanların ve devletlerin, insanlığı neticede yok edeceği bilinci ile bu alandaki çalışmalardan ihtiyarî olarak vazgeçmeleri. Ama her ülkeye, her insana neticede ne kadar güvenebilirsiniz ve internette özel hayatlara müdahale sayılmadan ne derecede kontrol sağlanabilir? Velhasıl iletişim-bilgisayar “devrimi” cinsellikten alışverişe kadar her alanda, hayatlarımızı etkiliyor. Şimdi de uluslararası ilişkileri etkileyecek. Dışilişkiler konseyindeki diplomatlar herhalde bunu ve günümüzün bütün “önemli” sorunlarının GNR gelişmeleri, gücü ve tehlikeleri karşısında birdenbire önemsiz ve anlamsız kalabileceğini idrak etmişlerdir. Özet olarak; insanın yaptıkları ve yapacakları sadece insanı aşmayacak, insanı da yok edebilecek! ....... (*) Joy’un Wired dergisindeki yazısının tamamını internette web sayfasında okuyabilirsiniz: wired.com/wired/archive/8.04/joy.html.) GÜNÜN FİKİR KIRINTISI “Gelecek; kan, ahlaksızlık, kavga ve ölüm kokuyor! Torunlarımıza çok kalın derilerle mücehhez olarak dünyaya gelmelerini tavsiye ederim.” Heinrich Heine (1797-1868)
 
 
 
 
 
 
 
Kapat
KAPAT