Dünya çapında Rohingya örgütleri, topraklarında uğradıkları zulüm nedeniyle komşu ülke Bangladeş'e sığınmak zorunda kalan Arakanlı Müslümanların geri dönüşü için Myanmar hükümeti ile Birleşmiş Milletler (BM) arasında imzalanan protokolü eleştirdi.

Avrupa Rohingya Konseyi (ERC) ve Arakan Rohingya Ulusal Örgütü (ARNO) dahil 23 Rohingya örgütünün imzaladığı ortak açıklamada, "MOU'nun (Anlayış Memorandumu) özellikle Rohingya vatandaşlığı ve etnik kimliği meselesi olmak üzere Rohingya krizinin temel nedenlerine hitap etmediği konusunda derinden endişeliyiz." ifadesi kullanıldı.

Açıklamada, Rohigyaların, geri dönüş anlaşmasının ne olduğunu bilmeye hakları olmasına rağmen memorandumun imzalanmasında Arakanlı Müslüman mültecilerin temsil edilmediğine dikkat çekilerek, MOU metninin kamuoyuna duyurulmadığı, bunun uluslararası toplumu şüphede bıraktığı kaydedildi.

BM Mülteciler Yüksek Komiserliği gibi BM örgütlerinin daha önce ülkelerine geri dönen Rohingyaları, Myanmar hükümetinin zulmünden yeterince koruyamadığı belirtilen açıklamada, "Ülkeye geri dönüş, tüm Rohingya halkı için bir ölüm kalım meselesi." ifadesi yer aldı.

Açıklamada, Rohingyaların, cinayet, tecavüz ve aç bırakma gibi suçlara bulaşan, köylerini yakan, evlerini yıkan Myanmar hükümeti ve ordusuna güvenmediğine işaret edilerek, bölgedeki aktörlere ve BM barış gücüne uluslararası koruma çağrısında bulunuldu.

Ortak açıklamada ayrıca Rohingyalara karşı suç işleyenlerin, adalet önüne çıkarılması ve Uluslararası Ceza Mahkemesine gönderilmesi gerektiği vurgulandı.

BM Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric, Myanmar güvenlik güçlerinin, şiddet olaylarından kaçarak Bangladeş'e sığınan Arakanlı Müslümanların evlerine dönebilmeleri için Myanmar hükümeti ve BM arasında bir protokol imzalandığını (MOU) açıklamıştı.

Arakanlı Müslümanlara yönelik etnik temizlik

BM'ye göre, 25 Ağustos 2017'den sonra Arakan'dan kaçmak zorunda kalarak Bangladeş'e sığınanların sayısı 700 bini aştı. Uluslararası insan hakları kuruluşları, yayınladıkları uydu görüntüleriyle yüzlerce köyün yok edildiğini kanıtladı.

Arakanlıların topraklarına dönüşü için Myanmar ve Bangladeş hükümetleri arasında imzalanan anlaşma, yerinden edilenlerin durumlarını belgelendirmeleri mümkün olmadığı için uygulamada işlevsiz kalıyor.

BM ve uluslararası insan hakları örgütleri, Arakanlı Müslümanlara yönelik şiddeti "etnik temizlik" ya da "soykırım" olarak adlandırıyor.

Uluslararası medya ve kuruluşların Arakan eyaletine girişini ciddi oranda kısıtlayan Myanmar hükümeti, bugüne kadar Arakanlı Müslümanların geri dönüşlerine ilişkin verdiği sözleri de yerine getirmedi.

Bangladeş'e sığınan Arakanlı Müslümanlar ve insan hakları örgütleri, gerekli güvenli ortam sağlanmadan bu kişilerin Myanmar'a dönmelerinin, yeni bir etnik temizlik kampanyasına yol açacağı endişesini taşıyor.