Ermenistan'ın 1993'te işgal ettiği Kelbecer ili, 27 yıl sonra gerçek sahibi Azerbaycanlılara teslim edildi. Azerbaycan ile Ermenistan arasında Rusya'nın ara buluculuğunda imzalanan ateşkes anlaşması gereği Ermenistan güçleri ve buraya sonradan yerleştirilen Ermeni nüfus Kelbecer'i terk etti, bölgeye Azerbaycan ordusu yerleşti.  Dağlık Karabağ’ın etrafındaki en büyük illerden biri olan Kelbecer, 27 yıl önce 2 Nisan 1993’te Ermenistan güçleri tarafından işgal edilmiş, bölgede 511 Azerbaycanlı şehit edilmişti.

Yakarak gittiler

Kelbecer işgal edildiğinde buradaki sivil Azerbaycanlılar neredeyse hiçbir eşyasını götüremeden bölgeyi terk etmek zorunda kalmış, canlarını zor kurtarmıştı. Buraya sonradan yerleştirilen Ermeni nüfus ise kendilerine verilen 15 gün sürede bölgeyi rahatça ve tüm eşyalarını alarak terk etti. Ermeniler gitmeden önce yaşadıkları evlerin kapı, pencere ve banyo aksesuarlarına kadar söktü daha sonra ise ateşe verdi. Ermeniler sadece evleri değil, etraftaki ağaçları da yaktı. 

77 bin kişi vatanı gözlüyor
Azerbaycan'ın batısında, Ermenistan sınırındaki Kelbecer'in kent merkezi ve 128 köyde yaşayan 77 binden fazla Azerbaycanlı, mayınların temizlenip bölgenin güvenliği sağlandıktan sonra evlerine dönebilecek.
Ermenistan, işgalden önce Ermeni nüfusun bulunmadığı Kelbecer'e farklı bölgelerden vatandaşlarını getirerek yasa dışı şekilde iskan ettirmenin yanı sıra buranın zengin doğal kaynaklarını da kendi malı gibi işletti.

Altın ve cıva yatağı
Kelbecer'in zengin altın ve cıva madenleri işgal süresince yaşa dışı işletildi, geliri ise Ermenistan'a götürüldü. Yaklaşık 113 ton rezerve sahip Söyüdlü (Zod) ile 13 ton rezervli Ağduzdağ ve Tuthun altın madenlerini işgal döneminde işleten Ermeniler, toplam rezervleri 1 milyon tondan fazla olan Akyatak, Levçay, Çorbulak, Kamışlı ve Akkaya cıva yataklarını da yasa dışı kullandı. 

Maden suyu da var
Eskiden Azerbaycanlılara ait olan Yukarı İstisu, Aşağı İstisu, Keşdek, Garasu, Tuthun, Mozçay ve Goturlusu gibi önemli terapötik (terapi amaçlı) ve balneolojik (yer altı, toprak, su ve iklim kaynaklı doğal iyileştirici faktörler) etkiye sahip maden suyu yatakları da Ermenilerce turistik ve ticari amaçlı kullanıldı. 

Yeniden hayat bulacak
Bakü'den yaklaşık 460 kilometrelik mesafede yer alan Kelbecer, dağlık ve ormanlık arazilerden oluşuyor.  Yaklaşık 2 bin kilometre alanı kapsayan Kelbecer'in 33 bin hektarlık kısmında da ormanlık araziler yer alıyor.  Kelbecer'in doğal güzellikleri, şifalı maden suları ve çok sayıda tarihi anıtı ile gelecekte Azerbaycan'ın turizm merkezlerinden birine dönüşeceği öngörülüyor. 

Kar altında intikal

Ermenistan'a Kelbecer'i boşaltması için tanınan süre tamamlanırken Azerbaycan Savunma Bakanlığı, Azerbaycan ordusunun Kelbecer’e girdikten sonraki ilk görüntülerini yayınlandı. Azerbaycan Savunma Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, ordunun bu yönde hareketini sağlamak için çalışmaların tamamlandığı ve asker güzergah boyunca geçişi zor olan dağ yollarının mayınlardan temizlenerek hazır duruma getirildiği aktarıldı.
Rusya, Ermenistan ve Azerbaycan arasında imzalanan üçlü anlaşma ile birlikte 10 Kasım itibariyle Dağlık Karabağ’daki çatışmalar sona ermişti. Azerbaycan, anlaşmayla hem Dağlık Karabağ içinde ilerlediği alanlarda kontrolü sağlamış oldu hem de Ermenistan'a 7 bölgeden çekilme talebini kabul ettirmiş oldu. Bu anlaşmaya göre Ermenistan’ın Kelbecer'i 15 Kasım’da Azerbaycan’a teslim etmesi lazımdı ancak bölgenin coğrafyası geniş olması ve yol kapasitesinin de kısıtlı olması nedeniyle bu süre, Ermenistan’ın talebiyle 25 Kasım’a kadar uzatılmıştı.

Laçin 1 Aralık’ta teslim edilecek

Anlaşmaya göre, Ermenistan ordusunun 1 Aralık’a kadar Laçin’den çekilmesi gerekiyor. 1 Aralık’ta Laçin’in de Azerbaycan’a teslim edilmesi ile Dağlık Karabağ’ın etrafındaki 7 bölgede de Azerbaycan bayrağı dalgalanacak.