Galler'in Hay-on-Wye kasabası, iyi bir fikrin ücra ve küçük bir kasabayı dünyanın önemli kültür merkezlerinden biri haline getirebileceğinin kanıtını oluşturuyor.

Galler’in İngiltere sınırındaki 2 bin nüfuslu Hay-on-Wye kasabası, her yıl mayıs ayında nüfusunu yüz katına çıkarıyor. Kasaba bu dramatik artışı aralarında BBC ve The Telegraph gibi büyük medya kuruluşlarının da bulunduğu çok sayıda sponsorun katkısıyla düzenelen Hay Edebiyat Festivali’ne borçlu.

Bu yıl 26 Mayıs ve 5 Haziran arasında gerçekleştirilen uluslararası nitelikteki festival yüzlerce konferansa, söyleşiye, imza gününe ve konsere ev sahipliği yapıyor.

Dar sokakları, en fazla birkaç katlı taş veya ahşap evleri, saat kulesi, kilisesi ve tam ortasındaki küçük tarihi kalesiyle Hay-on-Wye bu büyük kalabalığı aynı anda ağırlayamayacağı için festival, kasabanın hemen dışında kurulan büyük çadırlarda gerçekleştiriliyor.

Ancak Wye Nehri kıyısındaki Hay kasabasının başarı hikayesi edebiyat festivali ile başlamış değil. Galler’in bu ücra ve küçük kasabasının kaderi 1962’de açılan bir dükkan ile değişti.

Dünyanın ilk "kitap kasabası"
Richard Booth adlı kitap meraklısı, Amerika’da peş peşe kapanan kütüphanelerden aldığı on binlerce kitabı Hay-on-Wye’a taşıyarak kasabanın merkezinde ilk sahaf dükkanını açtı. Booth’u, başkalarının da takip etmesiyle Hay-on-Wye kısa sürede ikinci el kitap ticareti için önemli bir merkez haline geldi.

Dünyanın ilk “kitap kasabası” olarak tanımlanmaya başlanan Hay-on-Wye, medyanın ilgisini çekmeyi iyi bilen Booth’un 1977’de kasabayı bağımsız bir krallık, kendisini de kral ilan etmesi ile dikkatleri çekti. Booth kendisine “Kitap yürekli Richard”, atına da “Başbakan” adını vermişti.

En ünlü Türk ziyaretçi Davutoğlu
Hay-on-Wye’ın ziyaretçileri arasında eski ABD başkanları Bill Clinton ve Jimmy Carter dahil pek çok siyasetçi var. Kasabayı ziyaret eden en ünlü Türk siyasetçi ise eski başbakan Ahmet Davutoğlu.

Galler’in kitap “başkenti” Hay-on-Wye, İslam tarihinin en önemli kültür merkezlerinden biri olan ve sahip olduğu yazma kütüphanesiyle meşhur Timbuktu ile de 2007’den bu yana kardeş şehir.