Türkiye'de her iki kişiden birinde görülen göz kuruluğu, tedavi edilmezse körlüğe kadar gidebiliyor. Oysa hastanın kendi kanından yapılan bir serumla bu sorunun tedavisi mümkün. Böylelikle herhangi bir ilacın muhtemel yan etkileri de önlenmiş oluyor. Medical Park Bahçelievler Hastanesi Göz Hastalıkları Uzmanı Op. Dr. Turgay Çetin, göz kuruluğu ve ve hastanın kendi kanından yapılan otolog serum tedavisiyle ilgili bilgi verdi... Gözyaşının yetersizliği veya kalitesinin düşmesiyle oluşan göz kuruluğu, ülkemizde en sık görülen göz hastalıkları arasında. Gözde batma hissi ve yanmayla başlayan belirtilerle kendini gösteren göz kuruluğu; tedavi edilmediğinde kornea tutulumu ile körlüğe kadar giden bir seyir izliyor. Göz sağlığı alanındaki son teknolojilerle hastanın kendi kanından alınarak yapılan otolog serum; göz kuruluğu ve göz kuruluğuna bağlı korneada ve göz kapaklarının iç yüzeylerini kaplayan tabakada (konjonktivita) oluşan sorunlara çare oluyor.

GÖZÜ SAVUNMASIZ BIRAKIYOR

Gözyaşı; gözyaşı bezleri ve göz kapaklarının iç yüzeylerini kaplayan tabaka (konjonktiva) tarafından salgılanır. Bir kısmı buharlaşarak, önemli bir kısmı da gözyaşı kanalıyla burun içine aktarılarak gözü terk eder. Gözyaşı tabakası kendi içinde üç katlıdır ve bunların herhangi birisinde sıkıntı olduğu zaman kendini göz kuruluğu şeklinde belli eder. İlk olarak batma hissiyle başlayan kuru göz, daha sonra kornea tutulumu ile körlüğe kadar giden bir seyir izleyebilir. Gözyaşı kalitesinin bozulması; beraberinde gözdeki bağışıklık sistemini de etkileyerek göz yapılarını her türlü enfeksiyon ve iltihabi olaya karşı korumasız hale getirir. Kimyasal yanıklar, menopoz sonrası durum, antialerjik, anti-depresan ilaçlar, uyku ilaçları, şeker hastalığı, hipertansiyon, guatr diye bilinen tiroid bezi hastalıkları ve alkol; göz kuruluğuna sebep olabilir. Kuru göz hastalığında en şiddetli tip; Sjogren sendromu diye bilinen, gözde neredeyse hiç gözyaşı olmaması durumudur.

ANTİDEPRESANLAR SEBEP OLABİLİR

Gözyaşı kalitesinin bozulması, gözdeki bağışıklık sistemini de etkileyerek göz yapılarını enfeksiyon ve iltihabi olaylara karşı korumasız hale getirebilir. Kimyasal yanıklar, menopoz, anti-alerjik, anti-depresan ilaçlar ve uyku ilaçları; göz kuruluğuna neden olabilir. Göz kuruluğu olan kişilerde şeker, hipertansiyon, guatr diye bilinen tiroid bezi gibi sistemik hastalıkların habercisi olabilir. Bu nedenle araştırılması gerekir. Bunun yanı sıra alkol kullanımı da göz kuruluğuna sebep olabilir. Otolog serum tedavi yönteminde hastanın kanı alınarak 24 saat bekletiliyor. Daha sonra ayrıştırılarak çözeltinin üzerine çıkan serum belli oranda fizyolojik serumla çoğaltılıyor ve oluşturulan serum hastanın gözüne uygulanıyor. Buzdolabı koşullarında soğuk zincire dikkat edilirse, bu serum 7-10 gün kadar korunabiliyor. Son yıllarda özellikle kuru göz hastalığına bağlı kornea ve konjonktiva bozukluklarında yardımcı tedavi olarak kullanılıyor. Hastanın kendi kanından üretildiği için 'uyum sorunu' ve yan etki gibi problemlerle de karşılaşılmıyor. Etkisi birkaç gün hatta bazen birkaç saat içinde başlıyor.

YANIK TEDAVİSİNDE DE KULANILIYOR

Bu tedavide önemli hususlardan biri otolog serumun uygun ve steril laboratuvar koşullarında, deneyimli bir ekip tarafından hazırlanması. Ayrıca kornea naklinde, plasentanın göz yüzeyinde kaplama durumunda, gözde asit alkali yanıklarında, alerjide ve bazı enfeksiyonlarda da kullanılmaktadır. Göz kuruluğuna karşı bazı önlemler almak, şikayetleri en aza indirmeyi sağlar. İlk şart, bol bol göz kırpmaktır. Dakikada altı kez göz kırpmaya özen gösterin. Özellikle sürekli bilgisayar başında çalışan kişiler göz kuruluğu açısından risk altında bulunuyor. Bu nedenle bol bol su içmek ve düzenli balık yağı kullanımı; göz kuruluğunu engelleyebilir. Klimaların fazla çalıştığı ortamlarda nemölçer kullanılmalı. Ortam nemini dengelemek için nemlendirici cihazlar kullanılabilir. Bunun yanı sıra klimaların temizliğine dikkat edilmelidir. Uykusuzluk da göz kuruluğuna neden olabilir. Günde sekiz saatlik uyku, göz sağlığı açısından da önemlidir. Ultraviyole ışınları göz kuruluğuna neden olabilir. Güneş gözlükleri karbondan yapılmıştır, karbon ise ultraviyoleyi en iyi emen elementtir. Bu nedenle yaz ya da kış güneş gözlüğü kullanılmasına dikkat edilmedir. Uzun uçak seyahatleri göz kurluğunu tetikleyebilir; gözyaşı damlası kullanılmalıdır. Alerji göz kuruluğuna, göz kuruluğu da alerjiye neden oluyor. Bu nedenle altı ayda bir doktor muayenesi büyük önem taşıyor.

ORUÇ TUTANLAR DAMLA KULANSIN

Oruç tutarken vücudun gün boyu susuz kalması göz kuruluğu şikayetlerinin artmasına neden olabilir. 12 saat boyunca su içilmezse vücuttan 1.5 litre su kaybı oluşur. İftar ve sahurda bol su içmeye özen gösterilmeli ve gün içinde suni gözyaşları kullanılmalı. Yağ, göz yüzeyinde suyun buharlaşmasını engeller ve cilde de iyi gelir. Bu nedenle balık yağı desteği alınabilir.

BU BELİRTİLER KURULUĞUN HABERCİSİ OLABİLİR!

 Gözlerde yanma, batma ve kuruluk hissi
 'Kum tanesi kaçmış gibi' gözde yabancı bir cisim hissetmek
 Gözlerde ağrı ve kızarıklık
 Göz içerisinde ve çevresinde mukus iplikçikleri (yapışkan bir akıntı) oluşması
 Rüzgar, klima, sigaradan rahatsızlık hissi
 Yoğun batma sonrası gözlerde aşırı yaşarma
 Kontakt lens kullananlarda konforun bozulması
 Lensin sık kuruması
 Zaman zaman bulanık görme