Parasetamol haberlerine yalanlama

Uzun süreli parasetamol kullananların aniden ölme riski olduğu yönündeki haberlere üretici firmadan yalanlama geldi.

Daily Mail'de yayınlanan ve İngiliz uzmanlar tarafından yürütülen bir araştırmada uzun süreli parasetamol kullanımının ani ölüm riskini %63 arttırdığı iddia edilmişti. Üretici firma ise haberin gerçekleri yansıtmadığını belirtti. İşte yapılan o açıklama...

GSK'nın tekzip metnidir:


3 Mart 2015 tarihinde internet sitesinde yayınlanan "Bu ilacı kullanlar dikkat" başlıklı haberde yer alan araştırmalara dair iddialar gerçeği yansıtmamaktadır. Konuyla ilgili aşağıdaki hususları kamuoyunun bilgisine sunuyoruz:


Parasetamol içeren Calpol, uzun yıllardır başta Avrupa'da olmak üzere pek çok ülkede ve T.C. Sağlık Bakanlığı'nın onayı ile 1995 yılından itibaren de Türkiye'de milyonlarca çocuğun tedavisinde güvenle kullanılmaktadır. 1800'lü yıllarda Avrupa'da keşfedilen parasetamolün güvenilirliği ve etkinliği gerçekleştirilen birçok klinik çalışmayla da kanıtlanmıştır.


Haber metninde sözü edilen ilk çalışma bir sistematik literatür gözden geçirme çalışmasıdır. Bu çalışmanın tartışma bölümünde literatür çalışmasının kısıtlılıklarında: "Çalışmanın gözlemsel doğası gereği kanalize eden önyargının (channelling bias) sonuçlar üzerinde önemli etkisi vardır." İfadesi yer almaktadır.


• Kanalize eden önyargı (channelling bias) aynı endikasyona sahip farklı ilaçların değişik özelliklerinden veya çeşitli bilimsel çalışma sonuçlarından dolayı farklı hasta gruplarında tercih edilmeleri ve belli hasta gruplarında daha fazla kullanılmalarından dolayı, o hasta gruplarını ele alan gözlemsel çalışmalarda hatalı olarak hastalıkla ilişkilendirilmesinden kaynaklanmaktadır.
• Yine aynı analizde ele alınan sekiz çalışmanın beşine sağlıklı hemşire veya doktor gönüllüler dahil edildiğinden, sonuçların toplumun genelini yansıtmayacağı belirtilmiştir.


Yazıda sözü edilen diğer araştırma ise İspanya Coruña üniversitesi tarafından okullarda yapılan bir kesitsel bir anket çalışmasıdır.


• Araştırma metninde "Kesitsel bir çalışma olduğundan sebep sonuç ilişkisi kurulamaz" ifadesi yer almaktadır.
• Araştırma metninde astım hastası çocukların daha fazla solunum yolu enfeksiyonları geçirdikleri için daha fazla parasetamol kullanma olasılıkları olduğundan ters bir neden sonuç ilişkisi olabileceği söylenmektedir.
• Benzer şekilde "Astım hastası olan çocukların geçirdikleri solunum yolu enfeksiyonları çok daha şiddetli olduğundan bu ilacı kullandıklarını hatırlama olasılıkları daha yüksektir." ifadesi yer almaktadır.


Güncel yayınlanan bir metaanalizde çocuklukta parasetamol kullanımı ve astım ilişkisi incelenmiş ve üstte sözü edilen solunum yolu enfeksiyonu değişkeni göz önüne alındığında parasetamolün astım için bir klinik risk faktörü sayılamayacağını söylemiştir.

Solunum yolları enfeksiyonları dışı parasetamol kullanımı ve astım ilişkisine bakılan iki farklı çalışmada da anlamlı olarak bu ilişkinin sağlanamadığı görülmüştür:


• Schnabel ve arkadaşları tarafından yapılan toplu bazlı ileriye dönük çalışmada ateşli hastalıklarda kullanılan analjezik ilaçlarla alerjik hastalıkların ilişkisi incelenmiştir:


• Bu çalışmaya göre artmış solunum yolları enfeksiyonları morbiditesi astıma yol açabilmektedir.
• Bu sonuç daha önce yapılan başka çalışmalarda görülen viral solunum yolları enfeksiyonlarının astıma yol açtığı bilgisiyle örtüşmektedir.
• Astıma yol açan enfeksiyon hastalıkları daha çok parasetamol kullanımına sebep olmaktadır, tersi değil.


• Lowe ve arkadaşlarının yapmış olduğu çalışmada ise çocuklukta parasetamol kullanımının astım ile ilişkisi incelenmiş ve parasetamol kullanımının astım riskini artırmadığı ortaya konulmuştur.


Kısaca bahsettiğimiz çalışmalardan da anlaşılacağı üzere, parasetamol kullanımının güvenilirliği ve etkinliği birçok klinik çalışmayla kanıtlanmıştır


Basında yer alan bu gibi haberler, hastaları, anne-babaları ve hekimleri zor durumda bırakabilir ve tedavilerin yarıda kalmasına yol açabilir.


GlaxoSmithKline (GSK) her zaman hasta güvenliğine öncelik vermekte, güvenilir ve etkin ilaç ve tedaviler sunarak insanlığa hizmet etmektedir.




Kamuoyuna saygı ile duyurulur.


GlaxoSmithKline İlaçları San. ve Tic. A.Ş.