Kıymetli maden (altın/gümüş) depoları nasıl değerlendirilir, caiz midir?
Kıymetli madenler sınırlı arzları ve yüksek değerleriyle yatırım dünyasında önemli yer tutuyor. İslami finansman yöntemlerini değerlendiren vatandaşlar, kıymetli maden depo hesaplarının işleyişini ve bu hesaplardan yapılan altın-gümüş işlemlerinin caiz olup olmadığını merak ediyor. Peki, kıymetli maden (altın/gümüş) depoları nasıl değerlendirilir, caiz midir?
Altın ve gümüş alıp satmak meşrûdur. Bu sebeple katılım bankalarının bu tür varlıkların ticâretine girmesi mümkündür. Altın ve gümüşün para vasfını kaybedip kaybetmediği ise tartışmalıdır.
Para vasfını kaybettiğini söyleyen İslâm hukukçularına göre bu emtialar hem peşin hem de vâdeli satılabilir. Zira para vasfını kaybetmiş iseler emtia olmuşlardır. Emtiaların para karşılığında satımında da vâde olabilir.
ALTIN VE GÜMÜŞ TAKSİTLE ALINABİLİR Mİ?
Para vasfını kaybetmediler diyenlere göre ise altın ve gümüş peşin satılmalı; taksit yapılmamalıdır. Çünkü bu durumda alışverişin iki bedeli de para olmaktadır. Paranın vâdeli satımı da kâr değil fâiz doğurur. satılmalı; yapılmamalıdır. Çünkü taksit bu durumda alışverişin iki bedeli de para olmaktadır. Paranın vâdeli satımı da kâr değil fâiz doğurur.
Kıymetli maden (altın/gümüş) depoları nasıl değerlendirilir, caiz midir?
HÜKMÎ KABZ NEDİR?
Bir varlığı satarken müşterinin hesabına kaydetmek "hükmî kabz" anlamına gelir. Yani müşteri o malı fiilen kabzetmiş sayılır. Çünkü banka hesabına kaydetmek, müşteriye fiilen teslim etmenin sağladığı yetki ve avantajları fazlasıyla sağlamaktadır.
Müşteri hesabındaki altın üzerinde tasarruf hakkına sahiptir. Örneğin internetten altınını TL’ye çevirebilir. Banka imkân verirse bu altını EFT ve havale yapabilir. Ayrıca banka hesapları malın mülkiyetini ispat için önemli bir enstrümandır. Bu yüzden devlet alışverişlerde banka hesaplarının kullanılmasını teşvik etmektedir.
Netice olarak bir varlığın banka hesabına kaydedilmesi o varlığı teslim alma anlamına gelir.
Banka maaş hesabı promosyonları caiz midir?
Kıymetli maden (altın/gümüş) depoları nasıl değerlendirilir, caiz midir?
BANKA HESABINDAN ALTIN ALMAK CAİZ Mİ?
Bu şöyle düşünülebilir: Döviz ticâreti meşrûdur. Bir şahıs bankadaki TL hesabını kullanarak internet üzerinden bankanın ilan ettiği kurdan DOLAR alır. Artık hesabındaki TL, DOLAR’a dönmüştür. Halbuki o şahıs ne verdiği parayı ne de aldığı parayı görmüştür. Ama hükmî kabz gerçekleştiği için; yani hesabına geçen DOLAR üzerinde tasarruf hakkı olduğu için işlem meşrûdur, meşrû sayılmalıdır.
KATILIM BANKALARINDAKİ ALTINLAR FİZİKİ OLARAK MEVCUT MU?
Katılım bankaları uluslararası bankalardan ya da yerel altın satan kurumlardan bir miktar altın alırlar. Bu altınları satıcı bankaların ya da yerel kurumların kasalarında tutarlar. Yani banka için de “hükmî kabz” işlemi geçerlidir. Bunu hemen her gün tekrar ederler.
Müşterilerinin talepleri oldukça altınlarını müşterilerine satarlar. Bu durumda kasada duran altın müşterilerinin olur. Onlar altına yatırım yapmış olurlar. Satmak isterlerse satabilirler. Bu alınan satılan altınlar gerçekten kasalarda mevcuttur.
BANKADAKİ ALTIN FİZİKİ OLARAK TESLİM ALINABİLİR Mİ?
İstenirse altın için minimum 1 kg, gümüş için de minimum 5 kg ve üzeri taleplerde; transfer, sigorta ve saklama işlemleri başta olmak üzere doğabilecek tüm maliyetleri karşılayacağına dair taahhütte bulunulması halinde altınlar müşterilere verilir.
Katılım bankaları altın almış, hükmen kabzetmiş, bunları müşterilerine satmış ve kasada saklamıştır. Müşteri altınını fiilen istiyorsa altınının kendisine ulaştırılması esnasındaki masrafları ödemesi gerekir.
KIYMETLİ MADEN DEPO HESAPLARI CAİZ Mİ?
Netice itibariyle kıymetli maden depo hesapları, altına ve gümüşe yatırım yapmak isteyen ancak nasıl saklayacağını düşünenler için uygun bir finansal yöntemdir. Meşrû olmadığını söylemek doğru olmaz.