Ekim ayının zam şampiyonları! Sofraların vazgeçilmezi ilk sırada
Ekim ayının tamamlanmasına 3 gün kala WEB TÜFE ölçümlerinde bu ay fiyatı en çok artan ürünler belli oldu. Domates yüzde 31,59 ile ilk sırada yer alırken, salatalık ve sivri biberdeki yükselişler de dikkat çekti. Gıdanın yanı sıra televizyon yayın hizmetleri, LPG ve araç bakım işçiliğindeki artışlar, fiyat baskısının farklı alanlara yayıldığını gösterdi.
Piyasalarda ekim ayının tamamlanmasına 3 gün kala dikkatler enflasyon verisine çevrildi. Gelecek hafta açıklanacak ekim enflasyonunun aylık bazda yüzde 2'nin üzerinde gerçekleşebileceği tahminleri öne çıkarken; WEB TÜFE tarafından yapılan ölçümlerde bu ay fiyatı en çok artan ürünler de belli oldu.
WEB TÜFE verilerine göre ekim ayında fiyatı en fazla yükselen ürün domates oldu. Domates fiyatları yüzde 31,59 artarken, salatalık yüzde 25,54, sivri biber ise yüzde 20,88 yükseldi. Böylece listenin ilk üç sırasında sebze ürünleri yer aldı.
Kablolu özel televizyon yayın hizmetleri yüzde 18,98 ile dördüncü, LPG dolum ücreti yüzde 17,20 ile beşinci sıraya yerleşti. Araçların tamir ve bakımında işçilik ücretlerindeki yüzde 16,67'lik artış da öne çıktı.
Altında karar günü! FED sonrası bu seviyelere dikkat
GIDA ÜRÜNLERİ AĞIRLIKTA
İlk 20 ürünün önemli bölümünü gıda kalemleri oluşturdu. Dolmalık biberde yüzde 16,38, çarliston biberde yüzde 13,44, sirkede yüzde 11,47 ve kabakta yüzde 10,15 artış kaydedildi. Makarnada yüzde 9,23, tüp gazda yüzde 8,64, pastada yüzde 8,50 ve bebek sütünde yüzde 8,24'lük yükseliş görüldü. Erkek ayakkabısı tamiri yüzde 8,04, tahıl gevreği yüzde 7,93, patlıcan yüzde 7,79, şehriye yüzde 6,68, kuru fasulye yüzde 6,57 ve bilgisayar yüzde 6,36 artışla listenin devamında yer aldı.
MEVSİM GEÇİŞİ ETKİSİ
Sebze fiyatlarındaki yükselişte mevsim geçişinin etkili olabileceği değerlendiriliyor. Yaz aylarında açık tarla üretimiyle artan arz, sonbaharda sıcaklıkların düşmesi ve günlerin kısalmasıyla zayıflayabiliyor. Tarla üretiminden sera üretimine geçiş sürecinde arzın aynı hızla devam etmemesi, domates, salatalık ve biber gibi ürünlerin fiyatlarını yukarı çekebiliyor. Nakliye, ürün kayıpları ve sera üretiminin maliyetleri de fiyatlar üzerinde etkili olabiliyor.
TEPAV'ın 1-25 Ekim dönemini kapsayan araştırmasında da gıda fiyatlarının aylık yüzde 2,59 arttığı, taze meyve ve sebzelerde domates, biber çeşitleri ve salatalığın öne çıktığı bildirildi.
Bankalarda ‘indirim’ başladı! 200 bin TL’nin geri ödemesi ne kadar?
LPG VE HİZMETLERDE YÜKSELİŞ
Ekim ayında LPG dolum ücretindeki artışta uluslararası ürün fiyatlarına dikkat çekiliyor. Araç tamir ve bakım işçiliğindeki yüzde 16,67'lik artış ise hizmet maliyetlerini yeniden gündeme taşıdı. Ücretler, kira, enerji ve işletme giderleri bu tür hizmetlerin fiyatlarını etkileyebiliyor. Erkek ayakkabısı tamirindeki yüzde 8,04'lük yükseliş de emek yoğun hizmetlerdeki fiyat hareketlerine işaret ediyor.
Kablolu özel televizyon yayın hizmetlerindeki yüzde 18,98'lik artışta, abonelik tarifelerinin güncellenmesi etkili unsur olarak öne çıkıyor. Bilgisayar fiyatlarındaki yüzde 6,36'lık artışta ise ithal donanım maliyetleri ve tedarik giderleri belirleyici olabiliyor.
İŞLENMİŞ GIDADA BASKI
Makarna, şehriye, tahıl gevreği, kuru fasulye ve pasta gibi ürünlerdeki fiyat artışları da dikkat çekti. Bu kalemlerde tarımsal ham madde fiyatlarının yanı sıra enerji, ambalaj, depolama, nakliye ve işçilik giderleri etkili olabiliyor.
WEB TÜFE'nin ürün bazındaki ölçümleri, ekim ayında mevsimsel etkilerin yanı sıra enerji ve hizmet fiyatlarında da yükseliş yaşandığını gösterdi. Bununla birlikte, bir ürünün fiyatındaki yüksek artış ile genel enflasyona katkısı aynı anlama gelmiyor. Genel enflasyona katkının hesaplanabilmesi için ürünün tüketim sepetindeki ağırlığının da dikkate alınması gerekiyor.
EKİMDE FİYATI ARTANLAR
| Ürün / Hizmet | Değişim Oranı |
|---|---|
| Domates | %31,59 |
| Salatalık | %25,54 |
| Sivri biber | %20,88 |
| Kablolu yayın hizmetleri | %18,98 |
| LPG (araba tüpü dolum) ücreti | %17,20 |
| Araçlar tamir ve bakım (işçilik) | %16,67 |
| Dolmalık biber | %16,38 |
| Çarliston biber | %13,44 |
| Sirke | %11,47 |
| Kabak | %10,15 |
| Makarna | %9,23 |
| Tüp gaz ücreti | %8,64 |
| Pasta | %8,50 |
| Bebek sütü (toz karışım) | %8,24 |
| Erkek ayakkabısı tamiri | %8,04 |
| Tahıl gevreği | %7,93 |
| Patlıcan | %7,79 |
| Şehriye | %6,68 |
| Kuru fasulye | %6,57 |
| Bilgisayar | %6,36 |
(Kaynak: WEB TÜFE – 28 Ekim itibarıyla…)