BES'ten çıkacaklara 5 uyarı! Devlet katkısı, stopaj ve kesintilere dikkat
Fon piyasasında yaşanan son gelişmelerin ardından BES’ten çıkış yapan yatırımcıların da olduğunu belirten BES Uzmanı Zeynep Candan Aktaş; bu kararın panikle değil, kesintiler ve hak edişler hesaplanarak verilmesi gerektiğini vurguladı. Aktaş; erken çıkışta hem devlet katkısının tamamına hak kazanılamadığına hem de bazı kesintiler ve stopajın devreye girdiğine dikkat çekerek 5 uyarıda bulundu.
TÜRKİYE GAZETESİ/Ekonomi Servisi- TEFAS fonlarında son dönemde yaşanan gelişmeler bazı BES yatırımcılarını da tedirgin etti. BES Uzmanı Zeynep Candan Aktaş, sosyal medyada “BES’ten çıktığını” söyleyenlerin olduğunu belirterek; bu kararın panikle değil, kesintiler ve hak edişler hesaplanarak verilmesi gerektiğini vurguladı.
BES’ten ayrılmak isteyen katılımcının önünde bir engel bulunmadığını belirten Aktaş; erken çıkışta hem devlet katkısının tamamına hak kazanılamadığına hem de bazı kesintiler ve stopajın devreye girdiğine dikkat çekti.
İşte ayrılmayı düşünenlerin dikkat etmesi gereken 5 kritik nokta:
AİDAT VE GİDERLER
Sözleşmenin 5. yılı tamamlanmadan sistemden ayrılan katılımcılarda, giriş aidatı ve yönetim gideri kesintisi gündeme gelebiliyor. 5 yılın tamamlanmasından sonra ise bu kesintiler yapılmıyor.
Kesilecek tutar ise sözleşmenin başlangıç tarihi, planın koşulları ve bugüne kadar yapılan kesintilere göre değişiyor.
STOPAJA DİKKAT
BES'ten 10 yıldan daha kısa sürede ayrılan katılımcılarda ise stopaj oranı yüzde 15… Stopaj toplam birikimden değil, elde edilen getiri üzerinden uygulanıyor.
10 yıl sistemde kalıp emeklilik hakkı kazanmadan ayrılanlarda oran yüzde 10'a, emeklilik hakkı kazanarak ayrılanlarda yüzde 5'e düşüyor.
Dolayısıyla sistemden çıkış kararı verilirken ekranda görülen toplam birikimin ne kadarının ana para, ne kadarının getiri, ne kadarının muhtemel stopaja işaret ettiğine bakılması gerekiyor.
Eylül enflasyonu için son tahminler! Emeklinin 3 aylık zam oranı belli oluyor
DEVLET KATKISI
BES'in en önemli avantajlarından biri olan devlet katkısında da “sistemde kalma süresi” belirleyici... 3 yılını doldurmadan sistemden ayrılan katılımcı, devlet katkısı hesabındaki tutarlara hak kazanamıyor.
3 yılın tamamlanmasıyla devlet katkısı ve getirilerinin yüzde 15'ine, 6 yılda yüzde 35'ine, 10 yılda yüzde 60'ına hak kazanılıyor. Emeklilik, vefat veya maluliyet halinde ise yüzde 100 hak ediş söz konusu…
Bu nedenle özellikle 3, 6 veya 10 yıllık eşiklerden birine çok az süre kalmışsa, çıkış kararının zamanlaması ayrıca hesaplanmalı.
‘HAK EDİŞ’ HESAPLAMASI
2026 yılında BES'te devlet katkısı oranı yüzde 20 olarak uygulanıyor. Yıl boyunca 396.360 TL katkı payı ödeyen bir katılımcı, bunun karşılığında azami 79.272 TL devlet katkısı alma imkanına sahip.
Burada önemli nokta, hesabınıza yazılan devlet katkısının tamamının hemen sizin paranız haline gelmemesi... Hak ediş oranları, sistemde geçirilen süreye göre değişiyor.
Dolayısıyla özellikle 3 yılı aşmış, ancak henüz 6 veya 10 yıllık süreyi tamamlamamış katılımcıların “çıkarsam ne kadar devlet katkısından vazgeçmiş olurum?” hesabını da yapması gerekiyor.
EMEKLİLİĞİ YAKLAŞANLAR
BES'te emeklilik hakkı için genel olarak en az 10 yıl sistemde bulunmak ve 56 yaşını doldurmak gerekiyor. Bu aşamaya yaklaşan bir katılımcının, kısa vadeli piyasa hareketleri nedeniyle sistemi tamamen terk etmeden önce alternatifleri değerlendirmesi önem taşıyor.
