BAŞA DÖN

Türkiye Gazetesi

Atalık tohumlar geliyor

Yerli üretim kavramına inananlar için iyi bir model Siyez Evi. Doğru ticaret tarımsal kalkınmaya katkı verebilir düşüncesinin tam karşılığı. Üretim önemli fakat pazar bulmak da çok önemli. Siyez Evi, siyez buğdayının ve bu buğdayla elde edilen ürünlerin piyasaya tanıtılmasında, siyez ekiminin yaygınlaştırılmasında ve sürdürülebilir tarım alanları oluşturulmasında önemli rol oynuyor

Anadolu toprakları bugün 23 yabani buğday türüne ve 400’den fazla kültüre alınmış buğday çeşidine ev sahipliği yapmakta. Yukarı Mezopotamya olarak da bilinen ve Bereketli Hilal’in bir parçası olan Güneydoğu Anadolu Bölgesi, buğdayın yeryüzünde ilk defa evcilleştirilip dünyaya yayıldığı coğrafya… Bugünün bildik ekmeklik buğday çeşitleri yaygınlaşmadan önce Anadolu’da; siyez (Kavloca, Kablıca, Einkorn– Triticum Monococcum) gernik (Çatal Kaplıca, Çatal Siyez – Triticum Dicoccon) gibi buğdayın ilkel kültür formlarının tarımı yapılmış.

BUĞDAYIN ANA VATANI ANADOLU
Buğdayın Türkiye’de bulunan yabani akrabalarından doğal evrim, insan eliyle yapılan seçimler veya kendi aralarında doğal melezlenmeler sonucu, önce kavuzlu kültür formları ve daha sonra da çıplak taneli kültür formları oluşmuş.  10 bin yıl önce kültüre alınmış modern buğdayın atası olan siyez buğdayının (Triticum Monococcum) ilk defa Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde yer alan Karacadağ’da kültüre alındığı düşünülüyor.

BESİN DEĞERİ AÇISINDAN ZENGİN
Kavuz olarak adlandırılan en dış katmanının yapısı diğer buğday türlerine kıyasla daha dirençli olduğu için, siyez çevreden gelebilecek zararlara karşı daha dayanıklı. Düşük glisemik indekse sahip. Yani karbonhidrat miktarı düşük olduğundan uzmanlar kanda şeker oranını birden yükseltmiyor ve vücutta açlık tokluk hissinin dengede seyretmesini sağlar diyorlar.  Araştırmalar içerdiği gluten miktarının ekmek yapımında kullanılan tam buğday ununa göre neredeyse %50 daha az olduğu yönünde. Diğer buğdaylara göre protein oranı yüksek, karbonhidrat oranı düşük. Vitamin ve mineral açısından zengin.  Yüksek lifli yapısı sindirime yardımcı oluyor ve çeşitli bağırsak hastalıklarına iyi geldiği söyleniyor. Durum böyle sağlık adına muhteşem ama korkarım üretim konusunda yetersiz durumdayız, malum verim problemi (para).

TARIMSAL KALKINMAYA KATKI
Hâl böyle olunca siyez ve siyez ürünlerine ulaşmak da zor. Halkın Mutfağı çekimleri için Kastamonu’da idik, Siyez Evi ile tanışma şansımız oldu ve öğrendik ki İstanbul Koşuyolu’nda da hizmet veriyorlarmış.  Siyez Evi, 2017 yılında Sevim Özsoy tarafından Kastamonu’da kurulmuş. Siyez Evi, ticari bir işletme, ama misafirlerine siyez tanıtım merkezi gibi hizmet sunuyor. Siyez ekimine elverişli Kastamonu arazilerine sahip yerel çiftçilerden 140 yerel çiftçi ile sözleşmeli tarım yaparak hem siyez ekimini yaygınlaştırmış durumdalar hem de sürdürülebilir tarım alanları oluşturulmasına yardımcı oluyorlar. Yani doğru ticaret tarımsal kalkınmaya katkı verebilir düşüncesinin tam karşılığı.

SAĞLIKLI OLAN LEZZETLİ DE OLUR
Üretim önemli ama PAZAR bulmak da çok önemli. Siyez Evi, siyez buğdayının ve bu buğdayla elde edilen ürünlerin piyasaya tanıtılması yolunda da oldukça ciddi bir gayret içinde. Siyez buğdayından un, ezme, dövme, bulgur, tarhana, makarna, erişte, şehriye ve kuskus yapıyorlar.

SİYEZİN SESİ OLDULAR
2019 yılında Koşuyolu’nda açılan Siyez Evi “Dükkân” isimli konsept ile fırın/kafe hizmeti veriyorlar.  Fırında sadece siyez ürünlerinden oluşan paketli gıdalar, ekşi mayalı ekmekler ve çok keyifli lezzetli ve sağlıklı unlu mamuller yaparak siyezin kullanımı ve tanınırlığını artırmayı amaçlamışlar. ‘Sağlıklı olan lezzetsiz olur’ düşüncesini ortadan kaldırmışlar. Çok ama çok lezzetli ürünler. Özel ve sağlıklı bir kahvaltı da mümkün tabii, yer bulursanız elbette yasaklar kalkınca. Bu arada unlu mamullerde sadece zeytinyağı ve tereyağı kullanıldığını bilmenizde yarar var.
Ne diyelim darısı tüm atalık tohumlarımızın başına. Yerli üretim kavramına inananlar için iyi bir model Siyez Evi.
Yolları açık olsun.

RESMİN BÜYÜK HALİ İÇİN GÖRSELE TIKLAYIN

  • Facebook'ta paylaş
  • Twitter'da paylaş
  • Twitter'da paylaş
617798 https://www.turkiyegazetesi.com.tr/yazarlar/adnan-sahin/617798.aspx
YORUMLAR ARKADAŞINA ÖNER
loading
Kapat
KAPAT