Önder ÇELİK İSTANBUL

Her 100 çekten 3.5'inin karşılıksız çıktığı Türkiye'de; tarımdan gıdaya, sağlıktan otomotive onlarca sektör, özellikle de KOBİ'ler, artık ekonomik riskleri kredi notuna göre şekillendiriyor. Bireyler ve reel sektöre özel tasarlanan finansal hizmet platformu Findeks'in birinci yılı nedeni ile düzenlenen toplantıda konuşan Kredi Kayıt Bürosu Genel Müdürü Kasım Akdeniz, Findeks üyesi 1 milyon 90 bin kişi ve üye 10 bin şirketin verilerine göre, 1.900 üzerinden derecelendirilen sistemde Türkiye'nin Kredi Notu ortalamasının 1.450 olduğunu söyledi.
Sistemin KOBİ'lerin risklerini azaltmadaki önemine işaret eden Kasım Akdeniz, "Yılın ilk yedi ayında karşılıksız çek adedi yüzde 15 artışla 424 bin 142'ye yükseldi. Türkiye'de her 100 çekin 3.5'i karşılıksız çıkıyor. Özellikle KOBİ'ler açısından yönetilmesi gereken çok önemli bir risk var. KOBİ'lerimizin sermayeleri yetersiz ve çek de sermayesiz iş yapma imkânı veren çok inovatif bir ürün. O nedenle çek işlemlerinin güvenli bir şekilde devam etmesi gerekiyor" dedi. Yılda 230 bin kişiye ait çek raporu ürettiklerini kaydeden Akdeniz, "Aldığınız çekin o kişiye ait olduğunu bilmek zorundasınız, eğer bilmiyorsanız şirketinizin geleceğini tesadüfe bırakıyorsunuz demektir. Yüzde 3.5'luk karşılıksız çek rakamı KOBİ'ler için felakettir. Bu raporla riskleri eleminize edebilirsiniz. 2.5 liradan 7 liraya kadar rapor oluşturuyoruz. Her bir çek raporu iki simit parasına…" ifadelerini kulandı.
310 BİN KİŞİ BORÇ ÖDEMİYOR
15 Haziran itibarıyla uygulamaya giren Karekodlu Çek ile reel sektörün karşılıksız çek mağduru olmasının önüne geçilebildiğini belirten Akdeniz, şunları kaydetti: "Kredi kullanan 32 milyon kişinin yüzde 21.8'i çok riskli kategoride bulunuyor. Ekonomide neredeyse 1.5 milyon çek keşidecisi var ve bunlardan 310 bin kişinin halen ödenmemiş en az bir çeki bulunuyor. Bunların da 235 bininin elinde daha önceden aldığı ve halen keşide edilmemiş boş çek yaprağı var. Bugün ticari hayatta en önemli husus bu kişilerle iş yapmamaktır. Her ay ortalama 20 bin kişinin çeki karşılıksız çıkıyor ve bundan birçok kişi zarar görüyor. Bu 20 bin kişinin geçmiş çek ödemelerine bakıldığında yaklaşık yüzde 80'inin geçmişte de çeklerinin karşılıksız çıktığı görülüyor. Bu kişilerin çekleri kabul edilmeden önce çek raporlarına bakılması halinde olumsuz ödeme geçmişinin görülmesi ve olası zararların önlenmesi mümkün. Karekodlu Çek, bu bilgiye güvenli ve hızlı ulaşımı sağlayarak ticarette güvenin simgesi olacak. Bu güne kadar 1500 kişi Karekodlu Çek kullandı. Bu sistemden sonra reel sektörün karşılıksız çeklerden şikâyet etmesi biraz haksızlık."
KADINLARIN NOTU DAHA YÜKSEK
Findeks üyesi 1 milyonu aşkın kişinin sadece yüzde 18'i kadın, yüzde 82'si ise erkek. Erkekler, Findeks Kredi Notu'nu daha çok sorguluyor ancak erkeklerin kredi notu 1413, kadınların 1471 seviyesinde, genel ortalama ise 1450. 2014'teki bireysel sorgu sayısı 375 milyon, kurumsal sorgu sayısı 11.6 milyon, üretilen kredi notu sayısı ise 317 milyon adet olarak gerçekleşti. Sistemde günlük 13 bin rapor üretiliyor.