Tiroid cerrahisinde en sık sorulan sorular

Tıp tarihine geçen bir çalışmaya imza atan Türk Cerrahi Derneği Başkanı Prof. Dr. Yeşim Erbil, tiroid cerrahisi ile ilgili sık sorulan soruları cevaplıyor.

Ameliyat ile tiroid bezlerinin ikisi de alınmalı mı?

Tiroid nodülleri her iki tiroid bezinde varsa ve büyükse iki taraftaki de çıkarılır. Tiroid kanserinde ve hipertiroidi hastalarında yine iki tiroid bezi çıkarılır. 1 cm'den küçük tiroid kanseri hastalarında veya tek tarafta nodülü olan hastalarda tek taraflı ameliyat uygulanabilir. Bu karar genellikle ameliyat sırasında verilir, ancak ameliyat öncesi hasta her iki ameliyat şekliyle ilgili de bilgilendirilir.

Tiroit kanseri ameliyatı farklı mı?

Nodülde tespit edilen tiroid kanseri ameliyatları ile standart guatr ameliyatları benzerdir. Büyük ve etraftaki dokulara sıçramış kanser vakalarında ameliyatlar uzun sürer ve oldukça zorlu geçer. Lenf bezlerine sıçrama yapmış tiroid kanseri hastalarında, tiroid bezinin çıkarılmasının yanı sıra lenf bezleri de çıkarıldığı için, standart tiroid ameliyatlarından daha farklı ve daha zordur.

Lenf bezine sıçrama yapmış tiroid kanseri tedavisi nasıl olur?

Tiroid kanserleri (özellikle papiller kanser ve medüller kanser) lenf bezlerine sıklıkla metastaz yapar. Ameliyat öncesi kanser tanısı konulmuş hastalarda, lenf bezleri ultrasonografi ile değerlendirilmelidir. Metastaz kuşkusunda biyopsi alınarak tanı koyulmalıdır. Tanı koyulan hastalarda tiroid ameliyatına ek olarak lenf metastazı olan bölge çıkarılır.

Ameliyat sırasında patolojik inceleme (frozen) yapılmalı mı?

İğne biyopsisi ile kanser tanısı konulan hastalarda frozen yapılmaz. “Kanser kuşkusu” olan hastalarda frozen istenebilir. Ameliyat esnasında kuşkulu bir lenf bezi görülürse, frozen yapılarak ameliyatın şekline karar verilir. Frozen sonucunda metastaz bulunursa, hastanın lenf bezleri de çıkarılır.

Sinir hasarını önleyen cihaz var mı?

Tiroid ameliyatlarında siniri bulmayı kolaylaştıran cihazlar kullanılabilir. Bu cihazların kullanımı komplikasyon riskini azaltmaz ancak sinirin bulunmasını kolaylaştırır. İkincil boyun cerrahisinde bu teknolojinin kullanılması kuvvetle önerilmektedir.

Dikişler ne kadar zaman sonra alınır?

Cilt dikişlerinde kendiliğinden eriyen iplikler kullanıldığı için, dikişlerin alınması söz konusu değildir. Bazen de cilt yapışkan bantlar ile yaklaştırılarak kapatılır.

Ne zaman banyo yapabilirim?

Ameliyattan sonra ikinci gün yara yerine su değmesinde bir mahsuru yoktur. Ameliyat olduğunuz günün ertesi günü birinci gün olarak kabul edilir.

Yarada iltihaplanma olursa bunu nasıl anlarım?

Taburcu olduktan sonraki günlerde yara yerinde ağrı, kızarıklık veya şişlik gelişmesi infeksiyon (iltihaplanma) bulgusudur. Çok ender görülür.

Yarada iz kalır mı?

Tüm tiroid ameliyatlarında kesi estetik usul ile kapatılır ancak kişinin yara iyileşme durumuna göre bazen daha belirgin iz kalabilir. Ameliyattan genellikle altı ay sonra yara izi belirsiz hale gelir. Ameliyat kesileri boyunun doğal çizgilerinden yapıldığı için, zamanla yara izi farkedilmez. Yaz aylarında ameliyat olan hastalar dışarı çıkarken yüksek koruma faktörlü güneş kremi kullanmalıdır. Güneşe maruz kalan yaralarda iz kalma riski yüksektir.

İş hayatıma ne zaman dönebilirim?

Standart bir tiroid ameliyatında bir hafta sonra işe dönebilir. Bu süre kişisel özelliklere ve hastalığın durumuna bağlıdır. Komplikasyon geliştiği zaman işe dönüş süresi uzar.

Tiroid hormonu ilacını nasıl kullanacağım?

Tiroid ameliyatları sonrası tiroid hormonu genellikle ömür boyu kullanılır. Tiroid dokusu çıkarıldığı için vücudun ihtiyaç duyacağı hormon dışarıdan verilir. Patoloji sonucunun geç çıkacağı durumlarda, tiroid hormonu düşük dozda hemen başlanır. Tiroid hormon azlığı, halsizlik, yorgunluk, saç dökülmesi, kilo artışı yapacağı için, ameliyattan sonra tiroid hormonuna erken dönemde başlanır. Patoloji sonucunun bir hafta içinde alınabileceği durumlarda, sonucu görüp ilaç başlanması uygundur.

Tiroid hormon ilacının kullanımının zararı var mı?

Vücutta eksik olan hormon yerine verildiği için zararı yoktur. Tiroid hormonu sabah aç karnına ve tek seferde alınmalıdır.Başka ilaç kullanan hastalar, bu ilaçlarını tiroid hormondan en az 4 - 5 saat sonra almalıdır. Hormon tetkiki yapılacağı gün ilaç alınmamalıdır. İlaçlarda doz değişikliği sekiz haftadan önce yapılmamalı, doz değişikliğinin kontrolü de en az 6-8 haftadan sonra yapılmalıdır.

Atom tedavisi uygulanacak mı?

1 cm'den büyük papiller ve foliküler kanserlerde, atom tedavisi genellikle verilir. Atom tedavisi kararı Endokrinolog ve Nükleer Tıp uzmanlarıyla gerçekleştirilen konsey kararıyla belirlenmeli ve uygulanmalıdır. Bu karar her hasta için konuşularak alınmalıdır.

Kontrole ne zaman geleceğim?

Ameliyattan sonra ilk kontrol patoloji sonucu çıkınca yapılır. Hasta taburcu edilirken tiroid hormon ilacı başlanır. Patoloji sonucu görüldükten sonra hormon tetkiki istenerek ilacın dozu ayarlanır.Doz ayarlaması kontrolü iki ay sonra yapılır. Sonraki dönemlerde hastanın durumuna göre 3 veya 6 aylık kontrollere periyodik olarak devam edilir. İlacın doz ayarlaması yapıldıktan sonra yıllık kontrol yeterli olur. Hastanın halsizlik, yorgunluk, çarpıntı gibi şikayetleri olduğu zaman daha erken kontrole gelmesi gerekir.