Ergenlikte sıkı diyet yapmayın

Daha çok kızlar arasında yaygın olan “sıfır beden” tutkusu yüzünden yapılan düşük kalorili diyetler, bağışıklık sisteminin bozulmasına, okul başarısının düşmesine yol açar.

ZİYNETİ KOCABIYIK

Gençler arasında moda hâline gelen sıfır beden tutkusu, sağlığı tehdit ediyor. Ergenlik döneminde yanlış beslenme yüzünden aşırı kilo almak kadar, sıkı diyet yaparak çok düşük kalorili beslenmek de hem gelişime zarar veriyor hem de hastalıklara davetiye çıkarıyor. Türkiye Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Esra Kurt Mutlu, vücudun gelişim dönemi olan ergenlikte kilo almanın normal olduğuna dikkat çekerek “Önemli olan sağlıklı ve dengeli beslenmektir. Kilonuzun fazla olduğuna kendi kendinize karar verip sıkı diyet yapmayın” diyor.

GAZETE DİYETLERİNE ALDANMAYIN
Moda dünyasının da görsel imajlarla desteklediği bu akımı daha çok genç kızlar tarafından takip ettiğine dikkat çeken Mutlu “Ergenlikte ruhsal değişikliklere paralel olarak yeme düzeni de değişir. Buna bağlı olarak kilo artışı görülebilir. Özellikle genç kızlar kilo alma korkusu ile düzenli yeme alışkanlığından vazgeçip şok diyetler yapmaya başlar. Bu da metabolizmayı bozar” dedi. Gazete ve dergilerde görülen diyetlerin gencin günlük besin ihtiyacını karşılayamayacağını anlatan Mutlu “Bilinçsizce yapılan çok düşük kalorili sağlıksız zayıflama diyetleri baş ağrısı, konsantrasyon bozukluğu, yorgunluk, kalp ritminde bozukluk, tansiyon düşüklüğü, âdet düzensizlikleri, kabızlık, kansızlık, ciltte kuruluk, saç dökülmesi gibi pek çok sağlık problemlerine sebep olur” dedi.
Büyüme ve gelişme döneminde yapılan ağır diyetlerin özellikle bağışıklık sisteminin zayıflamasına ve hastalıklara karşı direncin azalmasına yol açacağını da hatırlatan Mutlu “Bu durumda vücut fonksiyonlarının işleyişi bozulur, kronik yorgunluk ve hâlsizlik başlar, çalışma verimi, okul başarısı ve hayat kalitesi düşer” dedi.

ANOREKSİYA VE BLUMİA
Ergenlik döneminde genel olarak 2 tür yeme bozukluğu görüldüğünü hatırlatan Mutlu “Bunlar anoreksiya nervoza ve blumia nervozadır. Anoreksiya da, ergen kişi zayıf olduğu hâlde kendini şişman zannederek sürekli diyet yapmaya çalışır. Bu gençlerde ruhsal bozukluk çok açıktır. Bu durum daha çok ruhsal bir hastalıktır ve en önemli belirtisini beslenme ile ilgili olarak verir. Blumia da ise ergen çok yemek yer ama sonra pişman olur ve kendini kusturur. Bu kişiler idrar söktürücü ve bağırsakları bozan ilaçları da çok kullanırlar. Bu tip gençlerde yedikten sonra pişmanlık duygusu oluşur” dedi. Bu hastalıkların daha çok ruhsal boşluktan dolayı ortaya çıktığını hatırlatan Mutlu “Anne babaların bu dönemde çocuklarıyla yakından ilgilenmeleri ve ruhsal açıdan onları mutlu etmenin yollarını aramaları gerekir” diye konuştu.
Kişinin egzersizi hayatın ileriki yıllarında bir yaşam tarzı hâline getirebilmesi için spor bilincinin çocukluk ve ergenlik döneminde kazandırılması gerektiğine dikkat çeken Mutlu “Çocuğu zevk alacağını düşündüğünüz basketbol, futbol, yüzme, voleybol gibi sporlara yönlendirebilirsiniz” dedi.

FAST FOOD’DAN UZAK DURUN
Ergenlik dönemindeki yanlış beslenme davranışlarından biri de arkadaş grupları ile bir araya gelince, soluğu fast food dükkânlarında almaktır. Biraz sosyalleşmek, biraz da karın doyurmak hedefine yönelik olan bu fast food buluşmaları kiloyu getirir. Genellikle ayaküstü beslenmede A ve C vitaminleri, kalsiyum, posa tüketimi yetersizdir, yağ ve tuz tüketimi ise yüksektir. Bu yiyeceklerde enerjinin yüzde 40’ı yağdan gelir. Özellikle boyun uzadığı bu dönemde kalsiyum içeren besinlerin alınması büyük önem taşır. Erkeklerin günlük kalori ihtiyacı boya ve fiziksel aktiviteye bağlı olarak 3 bin kaloriye ulaşırken, genç kızlarda bu oran 2 bin 500’e kadar çıkabilmektedir

YEME BOZUKLUĞU GELİŞEBİLİR
Ergenlik döneminde anoreksiya ve blumia gibi yeme bozukluklarının yanında gece yeme ve tıkanırcasına yeme bozuklukları da gelişebilir. Bunun sebebi, ergenliğe başlı şişmanlık, sosyokültürel baskılar, vücudundan hoşnut olmamak, mükemmeliyetçilik, diyet yapmak, ergenlik dönemi ve genetik sebeplerdir. Uzmanlara göre dansçılar, modeller gibi işleri dolayısıyla zayıf olması gerekenler, psikiyatrik bozukluğu olanlar, ailelerinde depresyon, yeme bozukluğu ya da alkolizm olanlarda yeme bozukluğu hastalıkları daha yüksek oranda görülüyor.

TELEVİZYON KARŞISINDA YEMEK YEMEYİN
§Dyt. Esra Kurt Mutlu ergenlik döneminde dikkat edilmesi gereken beslenme davranışlarını sıraladı:
¥ Kahvaltısız dışarı çıkmayın. ¥ Günde en az 2 bardak süt ya da yoğurt tüketin.
¥ Ayaküstü beslenmeden ve fazla tuzlu yemekten uzak durun. ¥ Asitli yiyecekler ve kızarmış patatesi mümkün olduğunca az tüketin. ¥ Yemek yedikten hemen sonra yatar pozisyona geçmeyin. ¥ Vaktinizi bilgisayar başında değil, spor alanlarında geçirin. ¥ Televizyon karşısında yemek yemeyin. ¥ Şok
diyetlerden uzak durun.