Ankara'dan Taliban'a temkinli yaklaşım

Taliban'ın tanınma konusunda uluslararası destek sağlamak amacıyla düzenlediği ülke ziyaretlerini değerlendiren diplomatik kaynaklar, Ankara'nın şu anda Taliban'ı tanıma pozisyonunda olmadığını, öncelikle söylemler ile eylemlerin birbirini tutup tutmadığını görmek gerektiğini belirttiler.

Selçuk BÖKE

Afganistan’da yönetimi ele geçiren Taliban’ın resmî olarak tanınması birçok ülke tarafından değerlendirilirken son olarak Rusya, ABD, Çin ve Pakistan’ın başı çektiği genişletilmiş formattaki Afganistan görüşmeleri Moskova’da düzenlendi.

Hindistan, İran, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Türkmenistan ve Özbekistan temsilcilerinin de katıldığı toplantının ardından açıklama yapan Rus yetkililer, Taliban’ın tanınması konusunun da gündeme geldiğini ifade etti.

Taliban heyeti ise tanınma konusunda uluslararası destek sağlamak üzere çeşitli ülkelere ziyaretlerine devam ediyor. İki hafta önce de Ankara’ya gelen heyet için ‘tam protokol’ prosedürleri uygulanmamıştı. Türkiye’nin henüz Taliban’ı tanımayı düşünmediğini belirten diplomatik kaynaklar, şimdilik sadece angajmana girildiğini söylüyor. Ankara’nın ‘Taliban’ ifadesini kullanmamaya özen gösterdiğine işaret eden kaynaklar, ‘Afganistan Geçici Hükûmeti’ ifadesini tercih ediyor.

BEKLEYİP GÖRECEĞİZ

Taliban’ın insan hakları, kapsayıcı hükûmet, kız çocuklarının eğitimi ile kadınların çalışması gibi konularda uluslararası toplumun beklentilerinin büyük bölümünü yerine getirme taahhütlerinde bulunduğuna dikkat çeken kaynaklar “Ancak söylemleri ile eylemleri birbirini tutacak mı, bunu görmek lazım. Kurulacak hükûmet, bütün Afgan halkını kapsayacak şekilde mi olacak? Ankara, şu anda Taliban’ı tanıma pozisyonunda değil. Sadece angajmana giriyoruz. Afganistan’la göç meselesi, insani yardımlar yardım faaliyetleriniz var, bu sebeple temas hâlindeyiz” değerlendirmesini yapıyor.

Taliban son haftalarda ABD'den Çin'e, İngiltere'den AB'ye çok sayıda ülkeden bakan ve diğer yetkililerle görüştü.

İİT, KÂBİL’İ ZİYARET EDECEK

Öte yandan, dışişleri bakanlarının Kâbil ziyaretinin detayları da netleşmeye başladı. Edinilen bilgiye göre Kâbil’i ziyaret etme fikri, geçtiğimiz ay New York’ta düzenlenen BM Genel Kurul Toplantısı vesilesiyle gündeme geldi. New York’ta, İslam İş Birliği Teşkilatına (İİT) üye ülkelerin dışişleri bakanları arasındaki görüş alışverişi sonucunda ziyaretin gerçekleştirilebileceği üzerinde fikir birliği sağlandı.

Ziyarete İİT üye ülkelerinden kimlerin katılacağı henüz netleşmemekle beraber Türkiye, Pakistan, Azerbaycan, Katar, Endonezya, bazı Afrika ve Körfez ülkelerinden dışişleri bakanlarının katılabileceği ifade ediliyor.

Taliban hükûmeti henüz hiçbir devlet tarafından tanınmazken Afganistan Geçici Hükûmeti Dışişleri Bakan Vekili Emîrhan Muttaki, son yaptığı açıklamada tanınmak istediklerini açıkça dile getirdi.