Orta Doğu temaslarında kritik 5 dosya

Doğu Akdeniz’deki iş birliği fırsatı * Karşılıklı Büyükelçi ataması * Filistin ile İsrail arasında barış için diyalog * İkili ticari ilişkiler * Bölgesel meseleler...

SELÇUK BÖKE

Türkiye’nin dış politikadaki normalleşme süreci devam ediyor. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Ermenistan ve Mısır ile normalleşme dönemine giren Ankara, son olarak İsrail’le de normalleşme adımları atıyor. İsrail Devlet Başkanı Isaac Herzog’un mart ayındaki Türkiye ziyareti ile iki ülke arasında 14 yıl sonra devlet başkanı düzeyinde gerçekleşen görüşmenin ardından Ankara-Tel Aviv hattında temaslar hız kazandı. Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, yarın İsrail’i ziyaret edecek. Çavuşoğlu, İsrail’den önce Filistin’de temaslarda bulunacak. Çavuşoğlu’nun İsrail ziyareti, 15 yıl aradan sonra Türkiye’den İsrail’e dışişleri bakanı düzeyinde yapılan ilk ziyaret olacak.

Çavuşoğlu, ilk durağı Filistin’de ise mevkidaşı Riad Malki ile bir araya gelecek. Çavuşoğlu, normalleşmenin İsrail-Filistin meselesinin çözümüne de olumlu yansıyacağını belirtecek.

Dosyasında, iki ülke arasında büyükelçi atanması, Doğu Akdeniz’deki enerji işbirliği fırsatları, İsrail-Filistin barışı, ikili ticari ve bölgesel meseleler yer alacak olan Çavuşoğlu, Filistin meselesine de gündeme getirecek. Türkiye’nin Filistin konusundaki hassasiyetlerini muhataplarına iletecek.
EastMed projesinin rafa kalkmasının ardından İsrail’in Doğu Akdeniz’in en uzun kıyılarına sahip Türkiye ile enerji transferi konusunda iş birliğine sıcak baktığı belirtiliyor. Rusya ve Ukrayna meselesi nedeniyle Avrupa’da enerji krizi yaşanırken, Türkiye ve İsrail arasında muhtemel bir anlaşma ile enerjinin Avrupa’ya taşınmasında Türkiye’nin kilit rol oynayabileceği değerlendiriliyor. Bu adımın ayrıca, Türkiye’nin Doğu Akdeniz’de elini daha güçlendireceğine işaret ediliyor.

İLİŞKİLER MASLAHATGÜZARLAR DÜZEYİNDE

2010 yılında yaşanan Mavi Marmara olayından sonra iki ülke, büyükelçilerini karşılıklı çekmişti. 2016’da ilişkileri normalleştirecek adımlar atılmış ve karşılıklı büyükelçiler atanmıştı. Ancak 2018’de Türkiye, İsrail’in ABD’nin Kudüs’te büyükelçilik açmasını protesto eden Filistinlilere karşı ateş açarak 60 kişinin ölümüne yol açması nedeniyle büyükelçisini istişareler için geri çağırmış ve İsrail’den benzer bir adım atmasını istemişti. Büyükelçiler bir daha Tel Aviv ve Ankara’ya dönmediği için o tarihten bu yana iki ülkedeki en üst düzey temsilciler maslahatgüzarlar oldu.