Bilkent Üniversitesi Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü mezunu Okan Atalar, 2016'da Stanford Üniversitesi Elektrik Mühendisliği bölümünde doktora yapmaya başladı. Atalar ile aynı üniversiteden biri Belçikalı, ikisi ABD'li dört araştırmacı, mevcut bir kameraya düşük maliyetle ‘derinlik ekseni’ katmak amacıyla yürüttükleri Ar-Ge çalışmaları sonuç verdi. Üç boyutlu fotoğraf ve görüntü çekebilen sistemi ekip, bilim ve teknoloji dünyasının önde gelen dergilerinden Nature’da yayımladı. 

Okan Atalar, son yıllarda bu çalışmaların çok büyük ilgi gördüğünü, bu konuda dünya genelinde birçok teknoloji ve araştırmanın yapıldığını belirterek, robotların ve insansız araçların dinamik bir ortamda güvenli şekilde hareket ederek etraflarını çok iyi algılamaları üzerinde durulduğunu söyledi.

DAHA UCUZ OLACAK

Açıklamasının devamında Atalar, eksikliklere değindi: “Bu algılama, şu anda kamera ve özel optik sensör sistemleri ile yapılabiliyor ancak uzaklık ekseninin ucuz sensörlerle eklenememesi şu anki sistemlerdeki en büyük eksiklik. İnsan beyni çok sofistike olduğu için gözlerimiz sayesinde etrafı çok iyi algılayabiliyoruz ancak bir robotun bunu yapması hiç kolay değil. Yani insan beyni, iki boyutlu görüntülerden uzaklığı tespit edebilmede başarılı ancak bir robotun bunu yapması oldukça zor. Bunun ötesinde, derinlik ekseninin ölçülmesi, kameralarda insan vizyonunun ötesinde performansı da mümkün kılacak.

Okan Atalar (Foto: AA)

Derinlik ekseninin bir diğer önemli uygulama alanı, sanal ve artırılmış gerçeklik. Şu an dünya genelinde derinlik boyutunu ölçebilen, yüksek performans sunan, verimli ve ucuz sensörleri geliştirebilmek için çok büyük bir çalışma var."

UZAKLIK EKSENİ TELEFONLARA EKLENİYOR

Atalar, kameralarla derinlik ölçümü yapabilen mevcut optik sistemlerin performanslarının çok düşük olmasına karşın yüksek maliyet gerektirdiğini belirterek 4 yıl süren çalışmaları sonunda mevcut bir kameraya eklenebilen basit bir cihaz oluşturduklarını aktardı. Mevcut cep telefonu kameralarının, parlaklık ve rengi algılamada oldukça başarılı sonuçlar ortaya koyarken üçüncü boyutu algılamada hala oldukça yetersiz performans sergilediğini söyleyen Atalar, üçüncü boyutu algılamanın özel optik sistemlerle mümkün olduğunu ancak bunların da performans ve fiyat açısından standart kameraların oldukça gerisinde kaldığını vurguladı.

"Bunun en temel nedeni, cep telefonlarına üçüncü boyut kazandırmak için gerekli düşük enerjili ve yüksek performanslı optik kompenentlerinin icat edilememesiydi." diyen Okan Atalar, geliştirdikleri teknolojiyi açıkladı: "Mevcut bir kameraya entegre olabilen özel optik bir cihaz geliştirdik. Bu cihazı özel kılan çok ucuz olması. Şu an böyle bir teknoloji piyasada mevcut değil ve derinlik algısı sağlayan optik bir cihaz bir kameranın harcayacağı enerjinin 100, belki 1000 katı kadar fazla enerji harcıyor. Bizim cihazımızda ise derinlik algısı çok düşük enerjiyle çalışan, çok ucuz ve yüksek performans ile sağlanabiliyor. Bu sistem sayesinde, fotoğraf çekildiğinde ışığın parlaklığı, renginin yanında uzaklığı da her pikselde görülebilecek. Geliştirdiğimiz teknoloji, sanal ve artırılmış gerçekliği ve metaverse evrenini ilerletecek, performansını geliştirecek."

BATARYAYI HIZLA TÜKETMEYECEK

Atalar, sistemin çalışma prensibini anlatırken, normal bir kameraya basit bir ışık kaynağı ve buna optik cihaz entegre ettiklerini dile getirerek, "Şu anda prototipte çalıştığını gösterdiğimiz cihaz, dünya genelinde en yüksek performansa sahip, entegrasyonu kolay ve en az batarya seviyesi ile çalışma özelliğini taşıyor." dedi.

Okan Atalar, teknolojilerinin Nature Dergisi'nde yayımlandıktan sonra Silikon Vadisi'ndeki yatırımcıların ve araştırma kuruluşlarının kendilerini aradığını ve yatırım teklifinde bulunduğunu ifade etti. Atalar, "Teknolojinin en iyi kullanım alanı konusunda hala karar aşamasındayız. Biz bu teknolojiyi, robotlar ve akıllı cep telefonları için düşündük ama kızılötesi kameralarda da kullanılabilir. Yani herhangi bir kameraya basit bir entegrasyon yaparak derinlik eksenini yakalamak mümkün." diye konuştu.

Eski telefonlar değerlendirilerek ekonomiye kazandırılıyor Eski telefonlar değerlendirilerek ekonomiye kazandırılıyor Kullanılmış cep telefonu ve tabletlerin yenilenmesi ve garantili şekilde satışa sunulması için yetki belgesi verilen yenilenmiş ürün merkezi sayısı, yaklaşık 1 yılda 18'e ulaşırken bu sistemin yayılması bekleniyor.

Android telefonlarda çalınan şifreler otomatik değişecek Android telefonlarda çalınan şifreler otomatik değişecek Geçtiğimiz yıl düzenlenen I/O geliştirici konferansında Google, kullanıcıların güvenliği ihlal edilmiş veya hacklenmiş (bilgisayar korsanları tarafından çalınmış) şifreleri kolayca değiştirmelerine yardımcı olmak için Chrome Asistan destekli yeni bir özelliği duyurdu. Özellik artık nihayet Android için Chrome'da kullanıcılara sunuluyor.