İcradan alınıp çalıntı çıkan araç için AYM kararını açıkladı

İhaleyle icralık aracı satın akan kişi, aracın çalıntı çıkması sebebiyle daha aldığı arabaya binemeden sahibine teslim etmek zorunda kaldı. Uğradığı maddi kayıp için mahkemenin yolunu tutan kişiye AYM'den güzel haber geldi. AYM, "İcradan satılan araçta hukuki ve maddi ayıp olmamasının sağlanması devletin yükümlülüğündedir" dedi.

Anayasa Mahkemesi (AYM), icra müdürlüğünce ihaleyle satılan aracın, çalıntı çıkması nedeniyle satın alan kişiden bedel ödenmeden geri alınmasında mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verdi.

İCRADAN ALDIĞI ARAÇ ÇALINTI ÇIKTI

Resmi Gazete'de yer alan karara göre bir kişi, icra ile satışı yapılan aracı ihale yoluyla satın aldı. Muayene istasyonuna götürdüğünde şasi numarasında oynama olduğu ve aracı emniyete götürmesi gerektiği söylenen kişiye polisler aracın orijinal şasi ve motor numaralarına göre 2012'de Diyarbakır'dan çalındığı söyledi. Araç, burada yasal sahibine teslim edilmek üzere muhafaza altına alındı.

UĞRADIĞI ZARAR İÇİN DAVA AÇTI

Bunun üzerine aracı satın alan kişi, uğradığı zararların tazmini için dava açtı. Yerel mahkeme, davanın kabulüne karar vermesine rağmen istinaf mahkemesi reddetti. Karar kesinleşince aracı satın alan kişi, Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulundu.

Başvuruyu değerlendiren Yüksek Mahkeme, Anayasa'nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine hükmetti.

"ARACIN AYIPLI OLMAMASI DEVLETİN YÜKÜMLÜLÜĞÜDÜR"

AYM'nin kararında, icra müdürlüklerinde satılan aracın hukuki ve maddi ayıptan ari olmasını sağlamanın devletin pozitif yükümlülükleri arasında bulunduğu belirtilerek, "Bir aracın trafik tescil kaydının doğru tutulması ve bu kayda güvenerek hareket eden iyi niyetli kişilerin mülkiyet hakkının korunması, devletin pozitif yükümlülüğünün gereğidir." denildi.

İCRA VE İHALE SÜREÇLERİNDE 'GÜVEN' VURGUSU

İhale öncesi icra müdürlüğü personelince aracın niteliklerinin tespiti ve bunların satış şartnamesinde gösterilmesi yönünde ihaleye katılanların haklı beklenti içinde oldukları kaydedilen kararda, icra ve ihale süreçlerinde yeterli güvenin oluşturulması gerektiği vurgulandı.

Öte yandan aracın trafiğe tescili, muayenesi ve ihale aşamalarında yer alan kamu görevlilerinin söz konusu usulsüzlüğü ortaya çıkarma yükümlülüğü ve ihalenin bu şekilde sonuçlanmasına engel olma imkanları bulunduğuna işaret edilen kararda, şu tespitlerde bulunuldu:

"Somut olayda idari mercilerin kullanışlı idari ve hukuki enstrümanlarından yararlanamamaları nedeniyle başvurucunun zarar görmesine engel olunamamıştır. Buna göre de olayda devlet yetkililerinin başvurucunun mülkiyet hakkını korumak için ellerinden geleni yapmadıkları ortaya çıkmakta ve idarenin denetim ve kontrol yükümlülüğünü ihmal ettiği de anlaşılmaktadır."

Araçta yapılan şasi numarası değişikliğinin ancak alanında uzman kişilerce anlaşılabilecek nitelikte olduğu ve satın alan başvurucunun maddi zarara uğradığı belirtilen kararda, başvurucunun satın almasından önceki hırsızlık olayı nedeniyle aracın muhafaza altına alınmasının ölçülü olmadığı kaydedildi.