YÜCEL KAYAOĞLU

Yerli üreticinin korunması amacıyla fiyatı 200 doların altında olan cep telefonu ithalatını izne bağlayan Ticaret Bakanlığı, ithalatın azaltılması ve israfın önlenmesi için, kullanım ömrü dolmayan cihazların yenilenerek satılabilmesinin önünü açacak bir düzenleme hazırlıyor. Ticaret Bakanlığının hazırladığı ‘Yenilenmiş Ürünlerin Satışı Hakkında Yönetmelik Taslağı’ ile ikinci el cep telefonu, tablet, modem ve akıllı saatler yenilenerek garantili şekilde tüketiciye ulaştırılacak.

YETKİLİ MERKEZLER
Taslağa göre henüz kullanım ömrü dolmamış cihazlar Ticaret Bakanlığınca onaylı yetkili yenileme merkezleri tarafından standartlara uygun bir şekilde yenilenecek. Yetkili yenileme merkezlerinin bakanlık tarafından yetki belgesi alması zorunlu olacak. Bu cihazlar yetkili alıcı tarafından tüketiciden alınarak, yetkili yenileme merkezine iletebileceği gibi, yetkili yenileme merkezi tarafından da tüketiciden doğrudan satın alınarak yenilenebilecek.

‘BEYAZ LİSTE’ KONTROLÜ
Yetkili alıcı, bu mallardan IMEI bilgisi bulunanlar için Mobil Cihaz Kayıt Sistemi üzerinden malın ‘beyaz listede’ olup olmadığını, diğer mallar için ise fatura, fiş veya garanti belgesi benzeri belgelerin kontrolünü yapacak. Yetkili yenileme merkezi, yenilediği kullanılmış malın sertifikalandırma işlemini hologram ve karekod güvenliklerini sağlayacak şekilde yapacak. B sertifikanın yenilenmesini ve ürünle birlikte verilmesini sağlayacak.

"YENİLENMİŞ ÜRÜN" İBARESİ OLACAK
Yenilenen cihaz, sertifikalandırıldıktan ve ambalajlandıktan sonra satışa sunulacak. Ancak cihazın ambalajında, etiketinde, reklam ve ilanlarında tüketicinin kolayca algılayabileceği şekilde ‘Yenilenmiş Ürün’ ibaresine yer verilecek.

HANGİ PARÇA DEĞİŞMİŞ BİLECEK
Yenilenmiş cep telefonu veya diğer malları almak isteyen tüketici, yenilenmiş ürüne ilişkin yapılan işlemleri ve değiştirilen parçalar hakkında bilgilendirilecek. Yenilenmiş ürünün garanti süresi bir yıl olacak. Bu süre içinde üründe bir ayıp çıkması hâlinde, tüketicinin aldığı malı geri verme dâhil, ücretsiz onarma, satış bedelinden indirim isteme, malın değiştirilmesi gibi hakları olacak. Yenilenmiş malın Türkçe kullanım kılavuzu bulunacak.

İTHALAT AZALACAK İSRAF ÖNLENECEK
Taslağın gerekçesinde, tüketicilerin bütçelerine uygun kullanılmış ürünlere talebin artış gösterdiği, buna ilişkin bir yasal düzenlemenin ise bulunmadığı hatırlatıldı. Son dönemlerde özellikle cep telefonlarının tüketiciler tarafından çok sık değiştirildiği belirtilerek, ikinci el cep telefonlarının herhangi bir işlem yapılmadan yoğun şekilde tüketicilere tekrar satıldığı gözlemlendiğine dikkat çekildi. Gerekçede “İkinci el malların tekrar satışa konu olmasının başlıca faydaları, kullanım ömrü dolmayan malların ekonomiye kazandırılması, çevreye verecekleri zararların azaltılması ve tüketicilerin bütçelerine uygun olmayan ve satın alamadıkları kullanılmış malları ikinci el olarak almalarının sağlanmasıdır” denildi.

 

Ayrıca bu tür ikinci el satışlarında herhangi bir standart bulunmadığı ve kayıt tutulmadığı için tüketici mağduriyetlerinin yaşandığı belirtilen gerekçede, yapılacak yeni düzenleme ile tüketici mağduriyetlerinin önüne geçilmesi, aynı zamanda kullanım ömrü dolmayan bu cihazların ekonomiye tekrar kazandırılmasına ve israfın önlenmesine kaktı sağlanacağı belirtildi.