Irak evliyasından. İsmi Nureddin bin Abdülcebbar bin Nuri'dır. 1205 (m. 1790) tarihinde Berifkan köyünde doğdu. 1268 (m. 1851) tarihinde orada vefat etti. Ailesi Van yakınlarındaki Ahlat'tan buraya göçmüştür.
Nureddin Berifkani iyi bir aile terbiyesi gördü. Önce Kur'an-ı Kerim'i hatmetti. Sonra fazilet sahibi birçok âlimden ilim öğrendi. Mevlana Yahya Mervezî, Şeyh Musulî bunlardandır. Zahirî ilimlerde yükseldikten sonra manevî ilimlerde de olgunlaşmak isteyen Şeyh Nureddin, önce evliya bir zat olan Şeyh Hac Mahmud Celilî hazretlerinin terbiyesine girdi ve kendisinden Kadirîyye yolunun edeplerini öğrendi. Sonra da Nakşibendî yolu büyüklerinden olup o sırada Bağdat'a gelmiş olan Şeyh Nur Muhammed Hindî hazretleriyle görüştü. Ona talebe oldu. Kendisinden bu yolun edeplerini ve usulünü öğrendi. Allahü teala kalb gözünü açtı ve böylece manevî feyizlere kavuşmuş oldu. Hocası kendisine icazet (diploma) verip hak yolun bilgilerini öğretmekle vazifelendirdi. Şeyh Nureddin Berifkanî, Kadirî ve Nakşibendî yolu faziletleriyle insanları irşada ilim ve edep öğretmeye başladı. Güzel halleriyle, sohbetleriyle, mektuplarıyla insanlara hak yolun bilgilerini öğretti.
Nureddin bin Abdülcebbar bin Nuri
Nureddin Berifkanî hazretlerinin sandukası.
Nureddin Berifkanî hazretleri ömrünü İslamiyet'in emirlerini yaymak ve insanlara doğru yolu göstermekle geçirdi. Çok talebe yetiştirdi. Bunlardan Şeyh Osman Rıdvanî; eserleri, kerametleri ve dine hizmetleriyle çok meşhur oldu. Nureddin Berifkanî hazretleri tasavvuf ilmine dair Kitabu'l-Büdur adlı eserini yazdı. Bunu talebelerinden Seyyid Muhammed Sakin şerh edip açıklamıştır. Talebelerine yazdığı mektupları da çok kıymetlidir. Akrabalarından birine yazdığı mektupta tarikat edeplerini açıkladıktan sonra buyurmuştur ki:
“Kıymetli kardeşim! Yukarıda yazdığım edeplere uymak bu yola giren ve bu yoldan kavuşmak ve muhabbetullah isteyen her talibe farzdır. Bu yolda az konuşmak, az uyumak, ehil olmayan insanlarla zaruret miktarı görüşmek lazımdır. Açlığa sıkıntılara ve yokluğa sabretmeli, insanlardan gelen eziyetlere aldırmamalıdır. Kendisine zulmedeni affetmeli, intikam almamalıdır. Kendi nefsini sevdiği gibi bütün insanları da sevmelidir. Malı ile cömert olmalı ihtiyacını insanlardan beklememeli ve Allah'a tevekkül etmelidir. Bütün işlerini ve ihtiyaçlarını Allahü tealaya havale etmelidir. Yaptığı amelleri ve ibadetleri makbul görmemeli ve eksik ve kusurlu bilmelidir. Nefsi ve ameli ile gururlanmamalı Allahü tealanın ve Resulünün şeriati ile ferahlamalıdır.”
Otuza yakın eserinin olduğu ve bunların bir kısmının İngilizler tarafından İngiltere'ye götürüldüğü ve bir kısmının da Vehhabiler tarafından yok edildiği belirtilmektedir. Arapça, Farsça ve Kürtçe kasideleri vardır.
Nureddin bin Abdülcebbar bin Nuri
Nureddin Berifkanî hazretlerinin Arabî, Farisî ve Kürtçe şiirlerinin toplandığı Mecmua'nın ünvan sayfası.
Nureddin bin Abdülcebbar bin Nuri
Nureddin bin Abdülcebbar bin Nuri
Nureddin Berifkanî hazretlerinin medfun olduğu Dahok'taki Berifkan Köyünün dağlarındaki Külliye (sağda) ve Külliye'nin girişi (solda).
