Fıkıh ve hadis âlimi. İsmi Yusuf bin Şahin el-Cemal'dır. Künyesi Ebü'l Mehasin olup lakabı Cemaleddin'dir. İbn-i Hacer-i Askalanî'nin torunudur, önce Hanefî iken, sonra Şafiî mezhebine geçen Sıbt ibni Hacer, 828 (m. 1425) senesi Rebiulevvel ayının sekizinci günü olan Pazartesi gecesi, yatsı namazı vakti Kahire'de doğdu. 899 (m. 1493) senesinde Kahire'de vefat etti.
Sıbt ibni Hacer, dedesinin evinde çok ikram ve izzet görerek yetişmiştir. Dedesinden hadis ilmini öğrendi. Ayrıca Kemaleddin bin Hayr'dan hadis-i şerif dinledi ve icazet aldı. Şafiî mezhebine intisab edince Burhaneddin bin Hıdır ve Bedreddin İbnü'l-Kattan'dan bir süre ilim öğrendi. Ayrıca Ebü'l-Cud, Celaleddin el-Mahallî ve er-Reşidî'den çeşitli ilimleri tahsil etti. İzzeddin İbnü'l-Fırat'ın derslerine bir ay devam etti. El-Abidî'den aruz ilmini öğrendi. Zeyneddin Şa'ban, İbn-i Ya'kub Abdürrahim el-Münavî ve es-Süveyfî gibi birçok âlimin sohbetlerinde bulundu.
Sıbt ibni Hacer, Şerefeddin Camii'nde hatiplik, el-medresetü'l-muyhiriyye'de açıldığı andan itibaren hocalık, Baybarsiyye ve Mensuriyye medreselerinde hadis müderrisliği yaptı. Camiu'l-Fekkahin'de ve İmam el-Kerekî'nin ayrılmasından sonra Sultanın huzurunda hadis okuma vazifelerinde bulundu.
848 (m. 1444) senesinde hacca gitti. Hac dönüşünde Şafiî mezhebine geçti. Daha çok hadis ilmiyle uğraşmaya ve dedesinin kitaplarını yazmaya başladı. Dedesi ona, Zehebî'nin Tabakatü'l-huffaz'ın yarım kalmış bir tertibini verip tamamlamasını istedi. O da bunu yaptı.
“Allahü teâlâ güzeldir. Yalnız güzel yapılan ibâdetleri kabûl eder. Allahü teâlâ peygamberlerine emrettiğini, mü'minlere de emretti ve buyurdu ki: Ey Peygamberlerim! Helâl yiyiniz ve sâlih, iyi işler yapınız. Mü'minlere emretti ki: Ey îmân edenler! Sizlere verdiğim rızıklardan helâl olanları yiyiniz!” Hadis-i Şerif
Fakat ancak dedesinin vefatından sonra tamamlayabildi. Bu eserine, Revnakü'l-elfaz li mu'cemi'l-huffaz adını verdi.
Sehavî, onun hakkında şöyle demektedir: “Sıbt ibni Hacer, dedesinden Et-Takrib ve diğer bazı kitapları okudu. Ondan El-Emali'ye dair bazı şeyler yazdı. Eserlerinden bir kısmını dedesiyle okudu. Dedesinden ayrıca Sahih-i Buharî'yi ve Nuhbetü'l-Fiker adlı eseri okudu. Bizimle beraber bir ay kadar İzzeddin ibni Fırat'ın derslerine devam etti.”
Eserleri: Sıbt ibni Hacer, çeşitli ilim dallarına dair birçok eser yazdı. Bunlardan bazıları şunlardır:
1- Revnakü'l-elfaz li mu'cemü'l-huffaz, 2- Ta'rifü'l-kadr bi leyleti'l-kadr, 3- El-Münteceb Şerhü'l-Müntahab: Bu eser hadis ilmine dair olup İbn-i Türkmanî'nin yazmış olduğu Müntahab adlı eserin şerhidir. 4- Reviyyü'z-zeman bi'l-Hutab alâ Hurufi'l-heca, 5- En-Nefü'l-amm bi Hutabi'l-Amm, 6- Minhatü'l-kiram bi şerhi Büluği'l-meram, 7- El-Mecau'n-nefs li Mu'cemi ittiba'i İbn-i İdris (Dört cilt), 8- En-Nücumü'z-zahire bi Ahbari Kudat-ı Mısır ve'l-Kahire, 9- El-Fevaidü'l-vefiyye bi tertibi Tabakatü's-Sûfiyye.
