İslam tarihçilerinden. İsmi Ahmed bin Abdülcebbar bin Muhammed bin Umeyr bin Utarid et-Temimî el-Utaridî olup, künyesi Ebu Bekr'dir. Ebu Ömer diye de bilinir. 177 (m. 793)'de Zilhiccenin 10. yani Kurban bayramı günü Kufe'de doğmuş olup, 272 (m. 886) Şaban ayında yine Kufe'de vefat etmiştir. Faziletler sahibi bir kimse idi. Bağdat'ta İslam tarihçisi İbn-i İshak'tan gazalar, harbler hususunda rivayetlerde bulundu. İbn-i Esir'in, İbn-i İshak'tan rivayet yollarından biri Ahmed bin Abdülcebbar vasıtasıyla olmuştur. Bağdat'ta oturduğu zaman Abdullah bin İdris el-Udî, Ebu Bekr bin Iyas, Hafs bin Gıyas, Muhammed bin Fudayl, Vekî bin Cerrah, Ebu Muaviye, Yunus bin Bükeyr ve Muhammed bin İshak'tan rivayette bulunmuştur.
Ebu Bekr bin Ebüddünya, Ebü'l-Kasım el-Begavî, Kasım bin Zekeriyya, Yahya bin Muhammed bin Sa'id, Ebu Bekr bin Ebu Davud, Hüseyin bin İsmail el-Mehamilî, Rıdvan bin Ahmed es-Saydalanî, İsmail bin Muhammed, Muhammed bin Amr el-Bezzaz, Ebu Amr bin es-Semmak, Hamza bin Muhammed ve birçok âlim de Ahmed bin Abdülcebbar'dan rivayette bulunmuşlardır. Ahmed bin Abdülcebbar'ın hadis rivayet ettiği kitapları, babasının hadis âlimlerinden duyarak, işiterek yazdığı hadis-i şeriflerdir. Bununla beraber bu hadis-i şerifleri babasından ayrıca işittiği de haber verilmiştir. Yahya bin Ebu Hünnad'a ondan sorulmuş, cevabında: “Sika bir ravidir.” buyurmuştur. Hamza bin Yusuf, onun rivayetlerinde herhangi bir beis olmadığını söylemektedir. Muhammed bin Hüseyin bin Humeyd bin er-Rebî diyor ki: “Babam anlattı. Ebu Kureyb Muhammed bin el-Âla, bize Yunus bin Bükeyr'in kitabından Peygamberimizin harpleri hakkında rivayetler okuyordu. Bazıları gürültü yaptı. Buna çok üzülen Ebu Kureyb kıraati bıraktı. Okumaya devam etmesi için çok ısrar ettik. Fakat okumadı ve; “Abdülcebbar el-Utaridî'ye gidiniz. Çünkü Yunus bin Bükeyr bize okurken, o da orada olup bizimle beraberdi.” dedi. Biz; “Ya o öldü ise.” dedik. “Onun oğlundan dinleyiniz. Çünkü o da orada beraberdi.” buyurdu.”
Ahmed bin Abdülcebbar bin Muhammed, Yunus bin Bükeyr, Mis'ar bin Kedam, Eş'as bin Ebü'ş-Şa'şa' Kinane oğullarından bir zattan rivayetle, Peygamberimiz; “Ey insanlar! Lailahe illallah deyiniz ki, felah bulasınız.” buyurdu. “Kim bilerek ve kasten hakkımda yalan söylerse, Cehennem'deki yerine hazırlansın.” hadis-i şerifi de onun rivayetlerindendir. Kendisinden rivayet edilen bir hadis cüzü Zahiriye Kütüphanesi'nde mevcuttur.
