Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda, hakkında dosya bulunan milletvekillerinin yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin anayasa değişikliği teklifi 376 oyla kabul edilerek yasalaştı.

Anayasa değişikliğine dair 2 maddeden oluşan kanunda toplam 3 gizli oylama yapıldı. 1. madde 373, 2. maddeye 374, tümüne ise 376 kabul oyu çıktı. TBMM'de bugün teklifin ikinci tur görüşmeleri gerçekleştirildi.

TBMM Başkanı İsmail Kahraman başkanlığında toplanan Genel Kurul'da, teklifin 2 maddesi ve tümü üzerinde gizli oylama yapıldı.

MECLİS'TE ''LAİKLİK'' TARTIŞMASI

Dokunulmazlıkların kaldırılmasına ilişkin anayasa değişikliği teklifinin ikinci tur görüşmeleri, laiklik tartışmalarıyla başladı. Kahraman, 19 Mayıs Atatürk'ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı'nı kutladı ve grup başkanvekillerine bu konuda söz verdi.

CHP Grup Başkanvekili Levent Gök, Kahraman'ın "anayasadan laiklik kavramının çıkarılması gerektiğine" yönelik açıklamada bulunduğunu savunarak, bu sözleri söylediyse Kahraman'dan Meclis ve kamuoyundan özür dilemesini istedi. Gök, Kahraman'ın bu şartlar altında Meclis Başkanlığı görevini üstlenerek, oturumu yönetmesini uygun bulmadığını söyledi.

İSMAİL KAHRAMAN'DAN DERS GİBİ CEVAP

TBMM Başkanı Kahraman, bu sözlerinden iki gün sonra bir açıklamada bulunduğunu, anayasayı gayet iyi bildiğini, bu noktada çalışmalar yaptığını anımsattı.

Kahraman, anayasa aykırı bir durumun söz konusu olmadığını, hiçbir kavramın tarifsiz olmayacağını belirterek, "Ben 'tarif yapılması lazım' dedim. Sözlerim doğrudur. Belki aksettirenler yanlış aksettirdi" diye konuştu.

Kahraman, "Siz dikta mısınız? Sizin talimatınızla hareket etmiyorum. Ben yeminime bağlıyım. Elimde tuttuğum bu anayasaya bağlıyım" diyerek CHP'li Altay'a ders verdi.

SLOGAN ATARAK GENEL KURUL'U TERK ETTİLER

Bu arada CHP milletvekilleri ayağa kalkarak, "Türkiye laiktir laik kalacak" sloganı attılar. AK Parti milletvekilleri de CHP'ye tepki gösterdi. Gök'ün itirazlarını sürdürmesi üzerine Kahraman, "Huzuru bozmayalım, boşuna polemiğe girmeyelim. Bu anayasaya ve içtüzüğe, mevzuata bağlıyım; hukuku gayet iyi biliyorum" dedi.

Daha sonra CHP Grup başkanvekilleri Gök ve Özgür Özel dışındaki CHP milletvekilleri salonu terk etti.

1. MADDE 373 OYLA KABUL EDİLDİ

Teklifin birinci maddesinin üzerinde verilen önerge işlemlerinin yapılmasının ardından, gizli oylamaya geçildi.

Teklifin 1. maddesi 138 ret oyuna karşılık 373 oyla kabul edildi. Yapılan gizli oylamada 531 milletvekili oy kullandı. Oylamada 8 çekimser, 9 boş oy çıktı, 3 oy geçersiz sayıldı.

2. MADDE 374 OYLA KABUL EDİLDİ

Teklifin 2. maddesi de 136 ret oyuna karşılık 374 oyla kabul edildi. Yapılan gizli oylamada 526 milletvekili oy kullandı. Oylamada 4 çekimser, 11 boş oy çıktı; 1 oy geçersiz sayıldı.

TEKLİFİN TÜMÜ ÜZERİNDEKİ OYLAMA

Genel Kurul'da, 2. maddenin kabul edilmesinin ardından teklifin tümü üzerindeki oylamaya geçildi.

TEKLİF 376 OYLA MECLİS'TEN GEÇTİ

Teklif, 376 oyla kabul edilerek yasalaştı. Teklifin tümü üzerinde yapılan gizli oylamada, 531 oy kullanıldı. Kanun, 376 kabul oyu aldı. Oylamadan 140 ret oyu çıkarken, 5 milletvekili çekimser kaldı, 7 oy boş çıktı, 3 oy da geçersiz sayıldı.

330 ile 367 arasında çıkacak oy, maddeyi referanduma götürecekti. 367’nin üzerinde oyla kabul edilen maddelerde ise referandum şartı aranmıyordu.

677 FEZLEKE DOĞRUDAN YARGIYA TESLİM EDİLECEK

Teklifin kabul edilmesiyle, 138 milletvekilinin dokunulmazlığı kaldırılacak, 677 fezleke doğrudan yargıya teslim edilecek.

Ancak Cumhurbaşkanının teklifi istemesi halinde referanduma götürme yetkisi bulunuyor. Ayrıca Cumhurbaşkanının önüne gelen yasayı Meclis'e yeniden görüşülmek üzere iade etme yetkisi de var.

MECLİS BAŞKANI: HAYIRLI OLSUN

Meclis Başkanı İsmail Kahraman, oylama sonucunu açıkladıktan sonra şöyle konuştu: "Böylece Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında değişiklik yapılması hakkındaki kanun teklifi kabul edilmiştir. Hayırlı olmasını temenni ediyorum."

ERDOĞAN DOKUNULMAZLIK OYLAMASIYLA İLGİLİ AÇIKLAMA

Trabzon'da konuşan Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, milletvekili dokunulmazlıklarına ilişkin oylamaya değinerek, "Temenni ediyorum ki inşallah dokunulmazlıklarla ilgili bu oylama hayırlısıyla bugün neticelenir ve böylece 367 aşılmazsa 330 ile 367 arasında bir neticeyle çıkarsa o zaman nereye gidilecek  Bu işin asıl sahibi olan millete gidilecek. Ben inanıyorum ki benim aziz milletim gereken cevabı sandıklarda verecektir" dedi.

TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen düzenleme şu şekilde:

MADDE 1 - 7/11/1982 tarihli ve 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'na aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 20 - Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte; soruşturmaya veya soruşturma ya da kovuşturma izni vermeye yetkili mercilerden, Cumhuriyet Başsavcılıklarından ve Mahkemelerden, Adalet Bakanlığına, Başbakanlığa, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına veya Anayasa ve Adalet Komisyonu Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Başkanlığına intikal etmiş yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin dosyaları bulunan milletvekilleri hakkında, bu dosyalar bakımından, Anayasanın 83 üncü maddesinin ikinci fıkrasının birinci cümlesi hükmü uygulanmaz.

Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren on beş gün içinde; Anayasa ve Adalet Komisyonu Üyelerinden Kurulu Karma Komisyon Başkanlığında, Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığında, Başbakanlıkta ve Adalet Bakanlığında bulunan yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına ilişkin dosyalar, gereğinin yapılması amacıyla, yetkili merciine iade edilir."

MADDE 2 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer ve halkoylamasına sunulması halinde oylanır.

EN FAZLA DOSYA HDP'LİLERİN

Anayasa değişikliği 138 milletvekilini etkileyecek. Bunların 27'si AK Parti, 51'i CHP, 50'si HDP, 9'u MHP milletvekili. Hakkında fezleke bulunan bir isim ise bağımsız milletvekili Aylin Nazlıaka.

Bu 138 vekil hakkındaki dosyaların toplam sayısı ise 667. Bunların 46'sı AK Parti, 192'si CHP, 405'i HDP, 20'si MHP milletvekillerine, 5'i ise Bağımsız Ankara Milletvekili Aylin Nazlıaka'ya ait.

HANGİ SUÇLAMALAR VARDI

Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, değişiklik paketiyle ilgili iki gün önce yapılan ilk oturumda, dokunulmazlıkları kaldırılmak istenen milletvekilere yöneltilen suçlamaların bir kısmını açıklamıştı.

Buna göre yöneltilen suçlamaların ve bu suçlamaların yöneltildiği milletvekili sayılarının önemli bir kısmı şu şekilde;

- Terör Suçlarından: 216
- Hakaret: 201
- Yaralama: 11
- Görev suçları: 38
- Sahtecilik: 6
- Tehdit: 18
- Gizliliğin ihlali: 11
- Suçu ve suçluyu övmek: 55
- Halkı kin ve düşmanlığa tahrik: 54
- Toplantı ve gösteri yürüyüşleri kanununa muhalefet: 119
- Seçim kanununa muhalefet: 11
- Siyasi partiler kanuna muhalefet: 3
- İftira: 13
- Askerlikten soğutmak:2

MUHALEFET ANAYASA MAHKEMESİ’NE GİDER Mİ?

Meclis Adalet Komisyonu Başkanı Ahmet İyimaya da kabul edilmesi halinde düzenlemenin Anayasa Mahkmesi’ne götürülme ihtimalini değerlendirdi.

Ahmet İyimaya, şöyle konuştu: 

"İkinci maddede de 367’yi aşan bir oylama sonucunun ortaya çıkacağını düşünüyorum. Düzenlemeyle birlikte dokunulmazlık dosyası neredeyse parlamento izni olmadan kendi kendine yürüyecek.

Milletvekilinin düzenlemeyi Anayasa Mahkemesi’ne götürme talebi olabilir. Ancak Anayasa Mahkemesi talebe değil, hukuka göre karar verir. 

1994 sendromunun bir daha yaşanmamasını temenni ediyorum. Yargının tutuklama sebepleri yoksa 1994 yılındaki o haşin uygulamanın gerçekleşmeyeceğini düşünüyorum."