Son devir Osmanlı âlimlerinden. Yüzonbirinci Osmanlı şeyhülislamıdır. İsmi Ahmed Muhtar olup ulemadan Mahmud Bey’in oğludur. “Molla Bey” diye bilinir. 1222 (m. 1807) senesinde İstanbul’da doğdu. 1300 (m. 1882) senesinde orada vefat etti. Üsküdar’daki İnadiye Celvetî Dergâhı’nda, Seyyid Haşim Üsküdarî bin Şeyh Yusuf Nizameddin Celvetî hazretlerinin kabri yanına defnedildi.
Küçük yaşından itibaren, zamanının âlimlerinden olan Hafız Ahmed Efendi’den ilim öğrenip icazet aldı. Meşhur Evliya Hoca’dan ve Arap Hoca’dan da tefsir, hadis ve hikmet ilimlerini okudu. Hızır Ağazade Sa’id Bey’den de Farsça lisanını öğrendi. 1242 (m. 1826)’da “Divan-ı Hümayun” kalemine memur olarak girdi. 1246 (m. 1830)’da yapılan imtihanı başarıyla kazanıp rüus (diploma) aldı. Vazifesinde yavaş yavaş yükselmeye başladı. 1261 (m. 1845)’te Takvim-i vekayi (Resmî gazete) musahhihliğini yapmaya başladı. 1272 (m. 1855)’te kadar bu vazifeye devam etti. Aynı sene içinde Selanik kadılığına tayin edildi. 1273 (m. 1856)’da Haremeyn, 1278 (m. 1861)’de İstanbul payeleriyle taltif edildi. Bu sene içinde İstanbul kadılığı vazifesine getirildi.
1285 (m. 1868)’de de Anadolu kazaskerliği payesi verildi. 1286 (m. 1869)’da “Meclis-i Tedkikat-ı Şer’iyye” üyeliğine getirildi. Yedi ay sonra meclis üyeliğinden istifa etti. 1288 (m. 1871)’de şeyhülislamlık makamına getirildi. 1 yıl 2 ay 3 gün müddetle bu vazifede kaldıktan sonra 1289 (m. 1872)’de vazifeden ayrıldı. 1295 (m. 1878)’de Sultan İkinci Abdülhamid Han tarafından ikinci defa şeyhülislamlığa getirildi. 7 ay 4 gün bu vazifede kaldıktan sonra vazifeden alındı. Her iki şeyhülislamlık müddeti toplamı, 1 yıl 9 ay 7 gündür. Evine çekilip ibadet ve taatle meşgul olduğu sırada vefat etti.
Âlim ve fazıl bir zat olan Mir Ahmed Muhtar Beyefendi, güler yüzlü ve hoşsohbet bir zattı. “Murassa-i Osmanî” ve “Birinci Mecidi” nişanları (madalyaları) vardır.
Eserleri:
1- Tuhfetü’l-muhtar: Tefsir-i Celaleyn’in şerhi olan Cemel’in telhisi, kısaltılmışıdır.
2- Şerh-i Kaside-i Baned Suad
3- Şerh-i Risale-i Şeyh Reslanı Dımaşkî mine’t-tasavvuf: Bu eserleri basılmıştır.
