ÇELEBİZADE MEHMED ZEYNELABİDİN EFENDİ

Şeyhülislam Mehmed Zeynelabidin Efendi Osmanlı âlimlerinden. Doksandokuzuncu Osmanlı şeyhülislamı.
A- A+

Osmanlı âlimlerinden. Doksandokuzuncu Osmanlı şeyhülislamıdır. İsmi Mehmed Zeynelabidin olup eski Halep kadılarından Mehmed Sa'id Efendi'nin oğlu, yetmişdördüncü şeyhülislam Çelebizade İsmail Asım Efendi'nin kızından torunudur. Sevgili Peygamberimizin temiz soyundandır. “Çelebizade” diye bilinir. 1163 (m. 1750) senesinde İstanbul'da doğdu. 1239 (m. 1823)'te orada vefat etti. Molla Güranî Camii karşısında, dedesi Çelebizade Asım Efendi'nin kabri yanında defnedildi.

Babasından ve zamanının âlimlerinden ilim öğrendi. 24 yaşındayken rüus (diploma) alıp müderris oldu. Birçok medresede müderrislik yapıp talebe yetiştirdikden sonra Süleymaniye Darülhadisi'nde baş müderris olarak vazife yaptı. Daha sonra kadılık mesleğini tercih edip 1215 (m. 1800)'de Üsküdar Mevleviyyeti'ne (kadılığına) tayin edildi. 1221 (m. 1806)'da Edirne, 1222 (m. 1807)'de Mekke-i Mükerreme ve İstanbul payelerine ulaştı. 1223 (m. 1808)'de “Nakibü'l-eşraflık” makamına getirildi. 1228 (m. 1813)'te bu vazifeden ayrıldı. 1229 (m. 1814)'te Anadolu payesine nail oldu. 1230 (m. 1815)'te şeyhülislamlık makamına yükseltildi. İki sene onbir ay dokuz gün bu şerefli vazifeyi yürüttükten sonra 1233 (m. 1818)'de vazifeden alındı ve Bursa'ya gönderildi. Bir yıl sonra İstanbul'a döndü. Üsküdar'daki evinde istirahat edip ibadetle meşgul olduğu sırada vefat etti.

Çelebizade Zeynelabidin Efendi, birçok ilimlerde âlim, güzel ahlâk ve fazilet sahibi bir zattı. Güler yüzlü ve hazırcevap idi. Nükteli konuşurdu. Şeyhülislam olduğu sırada birgün, Sultan İkinci Mahmud Han'la beraber faytonla giderken Padişah ona; “Hoca Efendi niçin sahilde bir yalı edinmediniz?” diye sorunca; “Padişah'ım sahile muhtaç değilim. Zaten vazifeden alınır alınmaz her tarafım deniz olur.” diye cevap verdi. Sözleri Padişah'ın hoşuna gitmişti. Ta'lik stilinde güzel yazı yazan Zeynelabidin Efendi'nin eserleriyle ilgili bilgiye kaynaklarda rastlanmamıştır.

Çelebizade Mehmed Zeynelabidin hazretlerinin İstanbul'da Molla Güranî Camii karşısında, dedesi Çelebizade Asım Efendi'nin yanındaki kabri.

Çelebizade Mehmed Zeynelabidin hazretlerinin bir fetvası.

Devhatü'l-meşayıh; sh. 127 İlmiyye Salnamesi; sh. 578

Whatsapp İkon Facebook İkon Bağlantıyı Kopyala
İslam Alimleri Ansiklopedisi, Türkiye Gazetesi Yayınları