Tefsir, fıkıh âlimlerinin büyüklerinden. Lügat, nahiv, kıraat, kelam, mantık, astronomi, edebiyat, tarih ve tıp ilimlerinde mütehassıstı. Nu'man bin Münzir'in soyundan geldiği için en-Nu'manî, Şiraz'a gidip orada tahsil yaptığı için el-Farisî denmiştir. 547 (m. 1152) de Nu'maniye'de doğan Hasan bin Hatir'in künyesi Ebu Ali'dir. Ez-Zahir ismiyle tanınır.
Her türlü ilimdeki üstünlüğünü gören Sultan Osman bin Selahaddin, onu, Kudüs'ten Kahire'ye davet etti. Hasan bin Hatir Kahire'ye gidip, oranın âlimlerine kelam ilmine dair ders verdi. Orada çok kıymetli eserler yazıp, 598 (m. 1202) senesinde Kahire'de vefat etti. Kahire halkının çok sevdiği ve saygı gösterdiği Hasan bin Hatir, tefsir ilminde Tacü'lkurra'nın Kitabu lübabü't-tefsir'ini; fıkıhta İmam-ı Gazalî'nin Kitabü'l-Veciz'ini ve Muhammed bin Hasan eş-Şeybanî'nin Kitabu camiu's-sagîr'ini; kelam ilminde Şehristanî'nin Kitabu nihayeti'l-ikdam'ını; lügatte İbn-i Düreyd'in Kitabü'l-cemhere'sini Ebu Ali'nin Kitabü'l-izah'ını ve Sahib bin Abbad'ın Aruz'unu ezberledi. Talebelerinden Ebu Ca'fer Muhammed bin Abdülaziz el-İdrisî ve el-Hasenî esSa'idî meşhurdur.
İbn-i Neccar onun hakkında şöyle demektedir: “Hasan bin Hatir, tefsir, kıraat, meani, fıkıh, usul, kelam, mantık, hesap, heyet (astronomi) ve tıp ilminde âlimdir. Ayrıca lügat, nahiv, aruz, ahbar ilimlerini ve Arap şairlerini iyi bilirdi.” Hasan bin Hatir, Kur'an-ı Kerim tefsiri de hazırlamıştır. Bu eserden başka, Kitabün fî şerhi's-Sahihayn: El-İfsah fî Tefsîri's-Sıhah'ın muhtasarıdır. Müellif bu eserine Kitabü'l-hucce adını vermiştir. Kitabün fî ihtilafi's-Sahabe ve't-Tabiîn ve fukahai'l-Ensar. Ayrıca hutbeleri, vaaz evrakları da vardır.
