Tefsir ve fıkıh âlimi. İsmi İbrahim bin Abdürrahim bin Muhammed bin İbrahim bin Sa’dullah bin Cema’a olup künyesi Ebu İshak’tır. Lakabı ise Burhaneddin’dir. 725 (m. 1325) senesi Rebiulahir ayında Kahire’de doğdu. 790 (m. 1388) senesi Şaban ayının onsekizinci Cuma gecesi Şam’ın dışındaki el-Müzze’de vefat etti. Akrabalarının medfun olduğu türbeye defnolundu.
Burhaneddin İbn-i Cema’a’nın hatiplik yaptığı Kudüs’de Kubbetü’s-Sahra’nın karşısında yer alan meşhur Minberu Burhaneddin.
Burhaneddin İbn-iCema’a’nın yazdığı İstikbalü’l-kıbleteyn adlı risalenin ilk iki sayfası. Eser Melik Suud Üniversitesi Kütüphanesi No: 4813’de kayıtlıdır.
İbn-i Cema’a, küçük yaşta iken Şam’a gitti. Müzze’de bulunan akrabalarının yanında yetişti. Âlim olan dedesinin yanında bulundu. Babasından ve amcasından hadis-i şerif dinledi. Ayrıca Yahya el-Mısrî, Yusuf ed-Dılasî, Ebu Nuaym, es-Si’ridî, el-Meydumî gibi Mısır’ın büyük âlimleriyle görüşüp hadis dinledi ve rivayette bulundu. Daha sonra ilim öğrenmek için Şam’a gitti. Orada Zehebî ile görüşüp derslerini dinledi. Babasından sonra Kudüs’te hatiplik yaptı. Hafız Selahaddin el-Alaî’nin vefatından sonra Salahiyye Medresesi’nde ders okuttu. İffet, temizlik, üstün ahlâkı ve ilmi sebebiyle daha sonra Mısır’a kadı olarak tayin edildi.
Zehebî onun hakkında; “İbn-i Cema’a, imam, fakih ve muhaddis idi. İlim âşıkı olup güzel ahlâklı, faziletler sahibiydi. Kudüs’te kadılık yaptı. Dedesinden, Yahya el-Mısrî ve Ali bin Ömer Elvani’den, Kudüs’te İbn-i Temmam, el-Mecd bin Fadlullah, el-Müzzî ve birçok âlimden hadis-i şerif dinledi. Ayrıca Ebü’l-Abbas el-Haccar’dan icazet (diploma) aldı” demektedir.
Kadı Şühbe de onun hakkında; “İbrahim bin Cema’a’yı, bütün ilimleri ve faydalı şeyleri kendisinde toplamış gördüm. Kendi eliyle on ciltlik Kur’an-ı Kerim tefsiri yazdı. Diğer eserleri de Fevaidü’l-kudsiyye ve’l-Feraidü’l-itriyye, En-Nasiha fî zemmi’l-gına ve’s-timaih, İstikbalü’l-kıbleteyn, El-Fetva bi tahrimi’l-musikî’dir” demektedir.
İbn-i Cema’a, sözü ve özü doğru bir zat olup İslamiyete çok bağlı ve çok saygılıydı. Hadis ilmine ve hadis âlimlerine sevgisi çoktu.
