Hadis, tarih ve fıkıh âlimi. Künyesi, Ebu Ya'kub olup; ismi, İshak bin İbrahim bin Muhammed bin Abdurrahman'dır. Karrab lakabı ile veya İbnü'l-Karrab diye meşhur oldu. 352 (m. 963) yılında Herat'ta doğdu. Yetmiş yedi yaşında iken 429 (m. 1038) yılında Herat'ta vefat etti.
İlim öğrenmeye ilk önce aile çevresinden başlayan Karrab'ın bin yüzden fazla hocası vardı. Bunlardan biri de, anne tarafından dedesi Muhammed bin Ömer bin Hafsuye idi. İlim öğrendiği hocaları arasında; Abbas bin Fadl Nadrevî, Ebü'l-Fadl Muhammed bin Abdullah Seyyarî, Abdullah bin Ahmed bin Hammuye, Fakih Zahir bin Ahmed, Ahmed bin Abdullah bin Naimî, Halil bin Ahmed Siczî, Ebü'l-Hüseyin Muhammed bin Ahmed, Hüseyin bin Ahmed Mansur, Muhammed bin Abdullah Bezzaz ve daha birçok âlim vardı. Yıllarca, gece gündüz demeden ilim öğrenmek için uğraştı. Bir hadisi şerif bileni aradı. Rivayet edenlerin, güvenilir olup olmadığını araştırdı. Güvenmediği, itimat etmediği ravinin rivayetini, hiç duyulmamış veya çok meşhur olsa da almadı. Allahü tealanın dininin, Resulullah'ın bildirdiği gibi bozulmadan, değiştirilmeden, sonraki nesillere aktarılmasına gayret etti. Yüz bin hadis-i şerifi ravileriyle birlikte ezberledi. Ravilerin hayatlarını kitabında bildirerek, Resulullah Efendimizden kendi vefatına kadar İslam âlimlerinin tarihini yazmış oldu. Dünyaya ehemmiyet vermez, elindekileri fakirlere dağıtırdı. Vaktini, ilim öğrenmek, öğretmek ve Rabbine ibadetle geçirirdi. İnsanlara dinlerini doğru olarak öğretmeye gayret ederdi.
Şeyhülislam Abdullah Ensarî, Ebü'l-Fadl Ahmed bin Ebu Asım Saydalanî, Hüseyin bin Muhammed ve daha birçok âlim kendisinden ilim öğrenip hadis-i şerif rivayet etti. Talebeleri de hocaları gibi ilim öğrenmeye ve öğretmeye gayret ettiler. Hep Allahü tealanın rızası için çalıştılar. Bilhassa Abdullah-ı Ensarî hazretleri, hadis ravilerinin tenkidini (güvenilir veya güvenilir olmadığının tespitini) yaparken hocasını delil getirirdi. İnsanlara doğru yolu, Allahü tealanın dinini öğretmeye gayret eden bu mübarek insanlar da birçok talebeler yetiştirip, kitaplar yazdılar.
Eserleri: Bu hususta talebelerine örnek olan Ebu Ya'kub Karrab da, birbirinden kıymetli eserler yazdı. Bunlardan:
Tarih-i Sinin Fezailü'r-remyi fî sebilillahi teala Kitabü nesîmi'l-mühec Kitabü'l-üns ve'ttelve Kitabü'ş-şemaili'l-ubbad
Resulullah zamanından kendi vefat tarihi olan 429 (m. 1038) yılına kadar, İslamiyete hizmet etmekle şereflenmiş olan âlimlerin, vefatlarına göre hayatlarını yazdı. İlim ehlinin üstünlüklerini dile getirdi. Fezailü'r-remyi fî sebilillahi teala adlı bu eseri Bağdat'ta 1983'te yayınlanmıştır. Ayrıca Kitabü nesîmi'l-mühec, Kitabü'l-üns ve'ttelve ve Kitabü'ş-şemaili'l-ubbad adlı eserler de onun yazdığı kitaplar arasındadır. Bunlardan başka daha birçok kitabı vardı.
