Tabiîn'den. Fıkıh ve hadis âlimlerinin büyüklerindendir. Medineli idi. Nesebi, Yahya bin Sa'id bin Kays bin Amr bin Sehl bin Sa'lebe bin Haris bin Zeyd bin Sa'lebe bin Ganem bin Malik bin en-Neccarî, el-Ensarî'dir. Künyesi, Ebu Sa'id'dir. Emevîler zamanında Medine-i Münevvere'de kadılık vazifesi yaptı. Abbasîler devrinde Irak'a hicret edip Hire kadısı oldu. Yahya bin Sa'id el-Ensarî'nin Abd-i Rabbih bin Sa'id ve Sa'd bin Sa'id isminde iki kardeşi vardı. 143 (m. 760)'te Kufe yakınındaki Haşimiyye'de vefat etti.
Tabakat müellifi İbn-i Sa'd, Yahya bin Sa'id hakkında; “Hadis ilminde sika (güvenilir, sağlam)dır. Hüccettir, sözü senettir ve çok hadis-i şerif rivayet etmiştir.” diyor. Hammad bin Zeyd ise; “Eyyub isminde bir zat Medine'den yanımıza gelince dedi ki: Medine'den ayrıldığım zaman fıkıh ilminde Yahya bin Sa'id'den daha âlim bir kimse yoktu.” diyor. Sa'id bin Abdurrahman el-Cemehî de; “Zührî'ye Yahya bin Sa'id'den daha çok benzeyen kimse görmedim. Eğer bu iki zat olmasaydı, sünnetlerin birçoğu yok olur, giderdi.” demektedir. İbn-i Medinî; “Medine'de İbn-i Şihab ez-Zührî, Yahya bin Sa'id, Ebü'z-Zinad ve Bükeyr bin el-Eşec'den daha âlim kimse yoktu.” demiştir. İclî ise onun ilmi ve yaşayışı hakkında şöyle diyor: “Yahya bin Sa'id Medineli Tabiîn'dendir. Fıkıh ilminde yüksek derecede bir âlim ve salih bir zattır. Hire'de kadılık yaptı.”
Kendisi, Enes bin Malik, Abdullah bin Âmir bin Rebia, Muhammed bin Ebu Ümame bin Sehl bin Hanif, Vakıd bin Amr bin Sa'd bin Muaz, Ebu Seleme bin Abdurrahman, Amre binti Abdurrahman, Numan bin Ebu lyaş, Sa'id bin Müseyyib ve diğer zatlardan hadis-i şerif rivayet etmiştir. Ondan da, Zührî, İbn-i Aclan, Malik bin Enes, İbn-i İshak, Evzaî, Cerir bin Hazim, Züheyr bin Muaviye, İbn-i Cüreyc, Abdullah bin Mübarek ve daha birçok zat rivayette bulunmuştur.
