Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, yeni bir kentsel dönüşüm hamlesi başlattı. Bakan Murat Kurum “Bugün itibarıyla yıl içerisinde temeli atılan konutlarımızla birlikte, 25 bini İstanbul’da olmak üzere tüm Türkiye’de 65 bin konutluk kentsel dönüşüm sürecini şu an itibarıyla başlatmış bulunuyoruz” diyerek yeni dönemi başlattı. Bakanlığının kentsel dönüşümle ilgili yeni eylem planını açıklayan Kurum “Yakın zamanda Kartal’da yaşadığımız acı olay, Kâğıthane’de, Sarıyer’de, Avcılar’da, Bağcılar’da ve İstanbul’un değişik ilçelerinde yaşadığımız son olaylar Kentsel Dönüşümün önemini bir defa daha ortaya koyacak acı hatıralar yaşadık. İstiyoruz ki bir daha anneler ağlamasın, ocaklara ateş düşmesin. Kentsel dönüşümde temel hedefimiz; her şeyden önce insanımızın can ve mal güvenliğini sağlamaktır. İnşallah bunu devletimizle, belediyelerimizle, valiliklerimizle, vatandaşlarımızl, özel sektörümüzle, 82 milyon vatandaşımızla hep birlikte gerçekleştireceğiz. Nitekim dün, Sayın Cumhurbaşkanı’mızın ev sahipliğinde büyükşehir 30 büyükşehir belediye başkanlarımızla Cumhurbaşkanlığı Külliyemizde bir araya geldik. Belediye başkanlarımızın yapacakları çalışmalara dair bizden taleplerini aldık, ihtiyaçlarını not ettik, birlikte 2023 Türkiye’sine neler yapabileceğimizi istişare ettik.” diye konuştu.

HER SENE 300 BİN KONUT
Hedefe göre, dönüştürülmesi gereken 6,7 milyon konuttan acil olan 1,5 milyon konutun dönüşümü beş sene zarfında sağlanacak. Bu çerçevede 100 bini İstanbul’da olmak üzere her yıl 300 bin konut dönüşümü hedefleniyor. Bugüne kadar 152 bin konutun ihalesi yapıldı, 115 bini tamamlanarak hak sahiplerine teslim edildi. 2023’e kadar TOKİ eliyle bu bu 300 bin konutun en az yüzde 10 ile 15’i her sene yapılacak. Üsküdar’ta 1.849 konut, yapay mimariyle başladı, Boğaz’ın siluetine uygun olarak yapılacak. Esenlerde 60 bin konutun ilk etapta 8 bini yapılacak. Gaziosmanpaşa’da yıl sonuna kadar 4.750 konut bitecek. Zeytinburnu’nda askeri lojman sahası rezerv alan ilan edildi. Buraya 700-750 konut inşa edilecek. Aynı bölgede 50 bin metrekarelik millet bahçesi yapılacak.

KARADENİZ'E DE 15 BİN KONUT
Bakan Kurum, 1923-2016 arasındaki afetlerde yaşanan can kayıplarının yüzde 90’ının depremlerden, yüzde 10’unun ise heyelan, sel, taşkınlardan kaynaklandığını söyledi. Mevsim değişikliği sebebiyle sel ve heyelanların arttığını, yağış artışı sebebiyle dere yataklarındaki sağlıksız yapılaşmanın can kayıplarına sebep olduğunu ifade eden Kurum “12 Temmuz’da da Karadeniz Bölgesi İklim Değişikliği Eylem Planı’nı açıkladık. Bu çerçevede taşkın ve sel riski taşıyan ne kadar bina varsa tek tek tespit ettik. O bölgede 15 bin yeni konut inşa etme kararı aldık” dedi.

BÜTÜN TÜRKİYE PROJE ALANI
Murat Kurum’un verdiği bilgiye göre yaylalarda, koy ve kıyılarda yapılaşmaya müsaade edilmeyecek, koruma amaçlı plan ve projeler bu anlamda tamamlanacak. Ankara Hergelen Meydanı öncelikli projelerden. İstanbul Fatih’te ‘Tarihî Yarımada’ kentsel dönüşümünü, Bakanlık ve Fatih Belediyesi birlikte yapacak. Konya Mevlâna Meydanı Projesi, Niğde Kaleiçi, Erzurum Hacı Cuma, Kastamonu Nasrullah Camii ve çevresi, Afyon Mısri Camii, Kayseri Kaleiçi gibi projeler büyük önem taşıyor. Diyarbakır, Tokat, Amasya ve Giresun’da da çalışmalar başlatıldı.

BARIŞANLARA GÜÇLENDİRME
Bakan Kurum, imar barışına da dikkat çekerek “İmar barışından faydalanan vatandaşlarımızın yapılarını güçlendirebilmeleri için mevzuat çalışması yapacağız. Vatandaşlarımız Yapı Kayıt Belgesi almak şartıyla İmar Kanunu’ndaki kısıtlamalara tabi olmaksızın mevcut yapı alanlarında herhangi ilave artış ve kullanım kararı değişikliği meydana getirmeden güçlendirme ruhsatı alabilecekler. Bu projeler kentin siluetine uygun olacak. Bu çerçevede her sene 50 bin konutun güçlendirilerek, vatandaşlara yaşama imkânı sunacağız” dedi.

KENTSEL DÖNÜŞÜMDE BİLANÇO

 

¥  2012’ten bu yana 53 ilde 281 alanda kentsel dönüşüm başlatıldı.
¥  Buralarda 1 milyon 166 bin bağımsız birimin dönüşümü başladı.
¥  Belediye ve vatandaşlara kira, kamulaştırma gibi sebeplerde 11 milyar lira ödendi.
¥  Yapı Denetim sisteminde 730 bin bina, 5,5 milyon bağımsız birim denetlendi, 393 binanın denetimi devam ediyor.
¥  Üç milyon bağımsız bölümde, 22 milyon vatandaşın, yani nüfusun yüzde depreme dayanıklı konutlarda yaşaması sağlandı.

RIZA OLMAZSA DÖNÜŞÜM YOK
Murat Kurum, Kentsel Dönüşüm Eylem Planını, vatandaşlarla dertleşip yaşadıkları problemleri yerinde tespit ederek belirledikleri ‘3 olmazsa olmaz’ ilke üzerine bina ettiklerini söyledi ve şöyle konuştu: Birincisi ve en önemlisi yerinde dönüşüm. Herkes kendi mahallesinde, komşularıyla birlikte, alıştığı ve benimsediği çevreden kopmadan dönüşüm olsun istiyor. Biz de önceliği yerinde dönüşüme verdik. İkincisi gönüllü olmak zorunda. Vatandaşın rızası olmayan hiçbir yerde kentsel dönüşüm projesi yaptırmayacağız. Üçüncüsü de hızlı dönüşüm yapmak zorundayız. Kartal Yeşilyurt’da 21 canımızı kaybettik, 48 gün sonra dönüşüm başlattık.

TARİH VE İNSANA SAYGI ÖNCELİKLİ

 Dönüşüm dört ana başlık altında toplandı:
1- Deprem riski altındaki yapı ve alanlar
2- Sel ve heyelan riski altındaki alanlar
3- Gelecek nesillere aktarılacak tarihî şehir ve merkezleri ile meydanlar
4- Çöküntü hâline gelmiş sanayi alanlarının taşınması ve dönüşümü