OSMAN ÇOBANOĞLU

Pandemi sürecinde, temassız bankacılık adı altında yoğun bir şekilde kullanılmaya başlayan ‘karekod’ uygulamasında yeni bir döneme giriliyor. Merkez Bankası ödeme hizmetlerinde kullanılacak ‘TR Karekod’un kurallarını belirlemek için ilk adımı attı. Çalışma, ödemelerde bu yöntemin kullanımının yaygınlaştırılmasına katkı sağlayacak. Merkez Bankasının ulusal karekod kurallarının belirlenmesi kapsamında hazırladığı taslakla, standart bir yapı ve ortak dil oluşturulacak. TR Karekod ile ülkede nakitsiz ödemeler her seviyede artırılacak. Daha az nakit kullanımı hedefine katkı sağlanacak. Bu kurallarla birlikte ödemelerin kolaylaştırılması hedeflenirken, KOBİ’ler de dâhil olmak üzere iş yerlerinde söz konusu yöntem teşvik edilecek.

HER İŞLEMDE KULLANILACAK
Merkez Bankası tarafından hazırlanan ‘Ödeme Hizmetlerinde TR Karekod’un Üretilmesi ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik’ taslağına göre, ödeme hizmeti kapsamına giren ve bu kodlar kullanılarak yapılan her türlü işlemde, TR Karekod kullanılabilecek. Bu kodlar kurallara uygun olarak, Karekod Üretici Koduna sahip olan ödeme hizmeti sağlayıcısı tarafından üretilebilecek. Merkez Bankası, gerçekleştirilebilecek ödeme işlemlerine üst sınır getirebilecek. Gerekli olması durumunda kodun içeriğinde yer alan bilgilerin, ödeme hizmeti sağlayıcılar arasında transferini sağlamak için Bankalararası Kart Merkezi tarafından Karekod Yönlendirme Sistemi kurulacak.

MODEL MODEL ÇALIŞILDI
Oluşturulacak karekodun kullanım modelleri de ilke ve kuralların yer aldığı taslak belgede belirlenmeye başladı. E-Ticaret, mağaza içi ödemeler, kurum-fatura ödemeleri gibi çok çeşitli ödeme hizmetlerini destekleyen bu yöntem, içeriğine ve tekrar kullanılabilirliklerine göre ikiye ayrılıyor. Statik karekodlar, içeriği sabit olan ve birden fazla işlemde kullanılabilmesiyle biliniyor. Bunların genelde küçük işletme ve satıcılar (simitçi, çiçekçi, büfe gibi) tarafından tercih edilebildiği ifade ediliyor. Müşteriler alışverişlerinde iş yerinin hesap bilgilerinin yer aldığı karekodu mobil uygulamalar yoluyla okutarak, ödemeyi yapabilecek. Bir diğer sınıfta yer alan dinamik karekodlar ise, kullanılacak işleme özel olarak üretiliyor ve tek kullanımlık oluyor. Birçok teknik detayın yer aldığı çalışmaların ilk taslak olduğu ve önümüzdeki dönemde, ilgili bankalar, STK ve diğer gruplardan gelecek görüşlere göre son hâlini alacağı belirtiliyor.