Sanayicinin maliyeti ‘raylardan’ azalacak

Firmaların ulaşım maliyetlerini düşürmek için bir süredir devam eden çalışmalar sonrası ‘kapıdan kapıya özel demir yolu hatları’nın uzunluğu 433 kilometreye yükseldi

OSMAN ÇOBANOĞLU - ANKARA Sanayicilerin elini rahatlatan, demir yoluyla kapıdan kapıya yük taşımacılığında büyük adımlar atılmaya devam ediliyor. Firmaların ulaşım maliyetlerini düşürmek için bir süredir devam eden çalışmalar sonrası iltisak hatlarının sayısı yükselişe geçti. ‘Kapıdan kapıya özel demir yolu hattı’ olarak da bilinen iltisak hatlarının sayısı 280’e çıkarak hat uzunluğu 433 kilometreye ulaştı. Geçtiğimiz yıl yapılan çalışmalar sonucu 3 iltisak hattının yapımı tamamlandı. Bu 3 hattın ABS Alçı ve Blok Sanayi, VA-KO ve Günaydın Lojistik gibi firmaların kullanmaya başladığı belirtiliyor.

12 OSB’YE DAHA YENİ HAT
Gelecek dönemde öncelikli olarak belirlenen 12 OSB ile 22 fabrikaya daha iltisak hattı yapılması planlanıyor. Bu hatların uygulama projelerinin hazırlanmasına yönelik çalışmaların başladığı öğrenildi. Üretim merkezlerinin demiryolu ağına bu hatlarla daha fazla bağlanmasıyla, hem TCDD’nin taşıma payı neticesinde geliri artacak hem de yükünü taşıtan firmaların ulaşım maliyetleri düşecek. Söz konusu çalışmaların ülke ekonomisine olumlu yansıması için taşıma potansiyeli yüksek yerlere yeni hatların yapılması için çalışmalar sürüyor. Demir yolu hatlarının 30 kilometre sağında veya solunda yer alan OSB’ler, sanayi kuruluşları, liman ve iskeleler TCDD ve özel sektör iş birliğiyle iltisak hatları ile bağlanabiliyor. TCDD’nin yaptığı taşımaların yüzde 55’i iltisak hatlarından gerçekleştiriliyor.

NASIL HAYATA GEÇİYOR
İlk olarak söz konusu demiryolu hattının yapılması için ilgililer (girişimci, firma gibi) TCDD’ye teklif yapıyor. TCDD’nin ilgili birimi, gelen bu talepler doğrultusunda isteklilerden, iltisak hattına uygunluğu konusunda bir rapor istiyor. Söz konusu talep TCDD tarafında değerlendirilerek analiz ediliyor. Analizin uygun olması durumunda arazi konusunda çalışma yapılıyor. Bu doğrultuda çalışmaların olumlu seyretmesi halinde hat tamamlanarak talep eden firmayla bir sözleşme imzalanıp iltisak hattı kullanıma sunuluyor.

İLTİSAK HATTI NEDİR
İltisak hattı, depo, fabrika, OSB, sanayi kuruluşları, liman ve iskele gibi yüksek hacimli yük taşıma potansiyeli olan merkezlerle ana demiryolu hattının arasına yapılan hat olarak biliniyor. İltisak hattı ifadesi bağlantı hattı olarak da kullanılabiliyor.

Sanayiciye teklif: Dışarıdan borçlanmak yerine İÇ KAYNAKLARA YÖNELİN
İstanbul Sanayi Odası (İSO) Başkanı Erdal Bahçıvan'ın "Türkiye'deki finans sisteminin bu şekilde yürümesinin imkânsız olduğu” şeklindeki açıklamalarına uzmanlardan destek geldi. Turkey Macro View (TMV) Consulting Yönetici Direktörü İnanç Sözer, İSO Başkanı’nın eleştirilerine katıldığını belirterek, “Sanayicilerimizin daha fazla dışarıdan borçlanmak yerine iç kaynaklara yönelmeleri lazım” dedi. Mevduat faizleri düşmeden kredi faizlerindeki düşüşün sınırlı olacağını söyleyen Sözer, finansman giderlerinin iyileşmesinin diğer bir yolunun da “patronların, şirketlerini paylaşmayı tercih etmesi” olduğuna işaret etti. Sözer, “Bunun da birkaç yolu var. Birincisi borsaya kayıt olmadan kendilerine ortak bulup blok satış yapabilirler. İkincisi ise şirketlerini halka arz edebilirler” diye konuştu.

Ne demişti?
İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu çalışmasını açıkladığı toplantıda, 2015'te finansman giderlerindeki anormal yükselişe dikkati çekerek, sanayicilerin bin bir emekle oluşturduğu faaliyet kârının üçte ikisinin finansman giderlerine gittiğini duyurmuştu. Bahçıvan, "Türkiye'deki finans sisteminin artık bu şekilde yürümesi imkânsız” ifadesini kullanmıştı.

Sermaye artırımına gidilmesi gerekiyor
Gedik Yatırım Araştırma Müdürü Üzeyir Doğan, finansman giderlerinde iyileşme için sermaye artırımına gidilmesi gerektiğini vurguladı. Doğan, “Yani bir yatırımcı bulup ve bunun için de sermaye artırıp bu sermayeyi de şirketin içine koyması lazım. Onun için şirketlerin ortak bulup tahsisli sermaye artırımı yapmaları lazım” şeklinde konuştu. Büyük firmaların sendikasyon kredileri ile finansman giderlerini iyileştirmesinin de mümkün olduğuna işaret eden Doğan, “Diğer firmaların ise 'Ayağını yorganına göre uzat' atasözüne uygun davranmaları gerekiyor” dedi.

Öz kaynak modeli teşvik edilmeli
Sermaye Piyasası Yatırımcıları Derneği (SPYD) Başkanı Arif Ünver ise borç-alacak ilişkisi yerine öz kaynakla finansman modeli için Türkiye'nin var gücüyle çalışması gerektiğini belirterek, “Öz kaynakla finansman modeli, Türkiye'de teşvik edilip geliştirilmeli” şeklinde konuştu. Türkiye'deki mevcut fonlama modelinin sürdürülebilir olmadığını savunan Ünver, şöyle konuştu: “Ancak piyasalar güllük gülistanlık olacak, kâr marjları yüksek olacak ki o zaman Türkiye'deki mevcut fonlama modeli sürdürülebilir olsun.”