Genç kalp krizlerinin sebebi yüksek kolesterol

Genetik sebeple kolesterolün doğuştan itibaren yüksek olması, kalp ve damar sisteminin hasar görmesine sebep oluyor. Kalp krizine kadar hastalığından haberdar olmayan kişiler, genç yaşta kaybediliyor. Ailevi yüksek kolesterol hastaları 5 yaşında bile kalp krizi geçirebiliyor.

ZİYNETİ KOCABIYIK'IN HABERİ - Türkiye’nin ailevi yüksek kolesterol açısından dünyanın diğer ülkelerinden daha riskli durumda olduğunu söyleyen Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Meral Kayıkçıoğlu, genç yaştaki kalp krizlerini önlemek için “Ailesinde 50 yaşın altında kalp krizi geçirenlerin mutlaka kolesterol düzeylerini ölçtürmeleri, yüksekte kolesterolü düşürücü tedavi almaları gerekir” uyarısında bulundu.

GENETİK BOZUKLUK SEBEP OLUYOR

Ailevi hiperkolesterol hastalığında; LDL-kolesterol yani kötü kolesterolün yıkımındaki aileden gelen genetik bir bozukluğa bağlı olarak kan kolesterol düzeylerinin çok yükseldiğini söyleyen Prof. Dr. Kayıkçıoğlu, “Bu hastalarda normalde 130’un altında olması gereken kötü kolesterol bu hastalarda 400-500 mg/dL ölçülür. Aşırı yükselen kolesterol damarlarda ve dokularda birikerek uzun süreçte kalp damar hastalıklarına yol açıyor. Üstelik bu hastalarda, doğdukları andan itibaren yüksek kolesterole maruz kaldıklarından çok erken yaşlarda kalp krizleri, inme ve ani ölümler görülebiliyor” dedi.

5 YAŞINDAKİ ÇOCUK KALP KRİZİ GEÇİRİYOR

Ailevi yüksek kolesterol hastalığında kolesterol düzeyi ne kadar yüksekse kalp damar hastalıklarının o kadar başladığını aktaran Prof. Dr. Kayıkçıoğlu, “Anne babadan birinde Ailevi Yüksek Kolesterol Hastalığı varsa, çocukta ortaya çıkma riski yüzde 50. Her ikisinde de varsa, neredeyse yüzde 100 oluyor. Kolesterol düzeyi >500 mg/dL olan çocuklarda 5 yaş öncesi bile kalp krizleri görülebiliyor” diye konuştu.

KOLESTEROL NE KADAR YÜKSEKSE O KADAR ZARARLI

Kolesterol ne kadar yüksekse, kalp damar hastalıklarının o kadar erken yaşta başladığına işaret eden Hacettepe Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Necla Özer, “Eğer LDL-kolesterol düzeyleri 400 mg/dl’den yüksekse ki bu hastalarda hem anne hem babadan gelen hatalı genlerin varlığı söz konusudur, bu tip hastalarda erken çocukluk yaşlarından itibaren kalp damarlarında tıkanıklık başlayabiliyor. Bu şekilde hem anneden hem de babadan hastalığı alanlara Homozigot AH diyoruz. Bu homozigotlar, eğer tedavisiz kalırlarsa maalesef 20-30’lu yaşlara varmadan hayatlarını kaybedebiliyorlar. Genetik bozukluğu tek ebeveynden alan hastalarda ise LDL düzeyleri 190 ila 400 arası değişiyor ve sıklıkla karşımıza 30-40’lı yaşlarda erken kalp krizleriyle geliyorlar. LDL düzeyleri > 190 m/dL (çocukta >160 mg/dl) olan kişilerde ailesinde veya kendisinde 50 yaş öncesi kalp damar hastalığı varsa mutlaka ailevi yüksek kolesterol araştırılmalıdır” açıklamasını yaptı.

Ülkemizde erken yani genç yaşta kalp krizi görülme oranı Avrupa ile kıyasladığımızda çok daha sık olduğunu söyleyen Hacettepe Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Lale Tokgözoğlu “Bizde kalp krizlerinin yüzde 20’si 50 yaş öncesi gelişirken Avrupa’da görülen erken kalp krizleri oranı yüzde 10’u geçmiyor. Avrupa’da ortalama kalp krizi yaşı 60-65 arası iken ülkemizde tam 10 yaş daha erken bir ortalama görüyoruz. İşte ülkemizdeki bu erken kalp krizlerinde yüksek kolesterol, önemli bir etken olarak karşımıza çıkıyor” dedi.

22 KİŞİDEN BİRİNİN KOLESTROLÜ YÜKSEK

Ailevi yüksek kolesterol hastalığının Türkiye’de diğer ülkelerden daha yüksek olduğunu söyleyen Prof. Dr. Lale Tokgözoğlu ise “Sağlık Bakanlığı ile ortak yaptığımız bir çalışmada ülkemizde her 22 kişiden birinde LDL-kolesterol düzeyi 190 mg/dL ve üzeri olduğunu saptadık. Yani toplumda yüzde 4.6’sında Ailevi Yüksek Kolesterol açısından tarama yapmak gerekiyor. Buna göre yetişkinlerde 158 kişiden birinde Ailevi Yüksek Kolesterol mevcut ve bu kişiler erken yaşta kalp krizi geçirme riski altındalar. Çocuklar ve ergenler arasındaki sıklık ise daha korkutucu. 270’ çocuktan birinde erken yaşta kalp krizi geçirme riski var. Bu hastalar hastalık ortaya çıkana kadar bir belirti vermediği için bu hastalar genellikle krizle hastaneye başvuruyor” dedi.

HAFTADA BİR KANLARI TEMİZLİYOR

Ailevi yüksek kolesterolde altta yatan genetik bozukluğun tipine bağlı olarak tedaviye verilen cevabın değiştiğini söyleyen Prof. Dr. Meral Kayıkcıoğlu “Hafif formlarında statin benzeri ilaçlar işe yararken genetik bozukluğu hem anneden hem babadan alanlarda maalesef ilaçlar etkisiz kalıyor. Bu hastalarda LDL-aferezi ile kandan kolesterolün uzaklaştırılması ve süzülmesi gerekiyor. Hayat kurtarıcı olan bu tedavinin etkisi ancak en fazla bir hafta sürüyor. Bu işlemin düzenli olarak ömür boyu haftada bir defa uygulanması gerekiyor. Kalp damar hastalığının gelişiminin engellenebilmesi için bu tedaviye 5 yaş döneminde hatta daha öncesinde başlanması gerekir” dedi.