Hadis ve fıkıh âlimi. İsmi Muhammed bin Ebü'l-Feth bin Ebü'l-Fadl el-Ba'lî el-Hanbelî olup künyesi Ebu Abdullah'tır. Lakabı ise Şemseddin'dir. 645 (m. 1247)'de Ba'lebek'te doğdu. 709 (m. 1309) senesi Muharrem ayının on sekizinde Kahire'de vefat etti.
Ba'lebek'te el-Fakih Muhammed el-Yünunî'den; Şam'da İbrahim bin Halil, Muhammed bin Abdülhadî, İbn-i Abdüddaim, Ömer el-Kirmanî, İbn-i Mehir el-Bağdadî, İbn-i Taberzed ve birçok âlimden hadis-i şerif dinledi. Hadis ilmi üzerinde çok çalışıp hadis-i şerif topladı. Topladığı bu hadis-i şerifleri yazdı. İbn-i Ebu Ömer'den fıkıh ilmini, İbn-i Malik'ten Arap edebiyatını ve lügat ilimlerini okudu.
Muhammed el-Ba'lî, Dımaşk Camii'nde Hanbelî mezhebinde olanlara uzun süre imamlık yaptı. Sadriyye Medresesi'nde hadis dersleri okuttu. Daha sonra Hanbelî mezhebinin fıkıh dersleri okutulan medreselerde ders verdi. Uzun süre fetvalar verdi. Takıyyüddin Sübkî, Ba'lî'den ilim öğrenenler arasındadır.
Zehebî onun hakkında; “Muhammed el-Ba'lî, hadis, Arap edebiyatı ve Hanbelî mezhebi fıkhında söz sahibiydi. Faydalı birçok eser yazdı. Güvenilir ve salih idi. İnsanlarla çok iyi geçinirdi. Şam, Ba'lebek ve Trablus'ta hadis-i şerif öğretti. Güzel ahlâklıydı. Kahire'ye gitti. Orada hastalanıp 709 (m. 1309) senesi Muharrem ayında vefat etti. Karafe'de el-Hafız Abdülganî'nin yanına defnedildi. Böyle bir âlimin vefatından dolayı insanlar çok üzüldüler.” demektedir.
Ba'lî'nin usul-i fıkha dair yazdığı Telhisü Ravdatü'n-nazır adlı eserinin kapak sayfası (sağda) ve neşre esas alınan yazma nüshanın ilk sayfası (solda). Yazma eser Necd'de hususi kütüphanededir.
Eserleri: Birçok eser yazdı. Bazıları şunlardır:
1- Şerh ale'l-Elfiye,
2- Şerh ale'l-Cürcaniyye,
3- Şerhu Mukaddimeti'l-Cezeriyye,
4- Şerhü'r-riaye,
5- El-Matlau alâ ebvabi'l-makna',
6- Telhisü Ravdati'n-nazır,
7- El-Hurru'n-necih
Brockelmann Gal.; cilt-2, sh. 100, Sup.; cilt-2, sh. 119
