Osmanlı âlimlerinden. İsmi, Halil Şeref Efendi'dir. Hayatizade diye meşhurdur. Elbistan'da 1211 (m. 1796) senesinde doğdu. 1267 (m. 1851) senesinde Elbistan'da vefat etti. Halil Efendi, âlim bir zat olan Hayati Ahmed Efendi'nin oğludur. Babası, Elbistan müftüsünün oğlu idi. İlmî sahadaki çalışmaları kayda değer olup, çok eser yazmıştır. Eserlerinin en meşhuru, Tuhfe-i Vehbî şerhi'dir. Nuhbe adlı eseri de şerhe başladı fakat ömrü vefa etmediğinden, oğlu Hayatizade Halil Efendi tamamladı. Halil Efendi, babasından ve Bağdat'taki âlimlerden ilim öğrendi. İlimde üstün bir dereceye yükseldi. Bağdat kadılığı yaptı. Hayatı hakkında Bağdat'tan döndükten sonra vefat ettiğinden başka bilgi yoktur.
Eserleri:
1- Ravdatü'l-eşraf fi'l-muzaf ileyh ve'l-muzaf: Dört büyük cilt üzerine yazılmış Türkçe isim tamlamaları kitabıdır. 2- Efkarü'l-ceberut fî tercemeti esrari'l-melekut: Molla Kudsî'nin, Esrarü'l-melekut adındaki kitabının genişçe şerhi ve tercümesidir. Bu kitabında; yer, ay, güneş, gökler, yıldızlar hakkındaki ayet-i kerimelere, İslam âlimlerinin vakti ile verdikleri mânâları bir araya toplayarak, bu günün yeni buluşlarına tam uygun olduğunu göstermiş, bu kitabını Sultan Abdülmecid Han'a takdim ederek, çok takdir kazanmıştır. Bu şerh 1265 (m. 1849) senesinde İstanbul'da basıldı. Bu eser son devir uleması arasında çok popüler olmuştur.
Hayatizade Şeref Halil Efendi'nin Efkarü'l-ceberut fî tercemeti esrari'l-melekut adlı eserinin ilk sayfası.
Hayatizade Şeref Halil Efendi'nin tamamladığı babasının Şerh-i Nuhbe-i Vehbî adlı eserin ilk sayfası.
Hayatîzade ayrıca babasının yarım bıraktığı Şerh-i Nuhbe-i Vehbî'yi de tamamlamıştır.
