Şafiî mezhebi kelam âlimlerinden. İsmi Ahmed bin Halil bin Se'ade bin Ca'fer bin İsa el-Huveyyî olup künyesi Ebü'l-Abbas'tır. Hüccetü'l İslam, Şemseddin, Kadılkudat gibi lakaplarla tanınmıştır. 583 (m. 1187) senesinde, Azerbaycan'ın Huvey kasabasında doğdu. 637 (m. 1240) senesi Şaban ayında Şam'da vefat etti. Doğum ve vefatı için başka tarihler de bildirilmiştir.
Ebü'l-Abbas el-Huveyyî hazretleri, doğduğu ve yetiştiği Huvey kasabasında, Horasan ve başka yerlerde ilim öğrendi. Büyük İslam âlimi Fahreddin-i Razî hazretlerinin talebesidir. Ayrıca, İmam-ı Rafi'î, Alaeddin-i Tavusî, Müeyyed et-Tusî, İbnü's-Salah, İbnü'z-Zebidî ve daha birçok âlimden ilim öğrendi. Kendisinden ise; Taceddin bin Ebu Ca'fer, Ebu Amr bin Hacib, Cemal Muhammed bin es-Sabunî, oğlu Kadılkudat Şihabeddin Muhammed ve başka zatlar ilim öğrenip rivayetlerde bulunmuşlardır. Ahmed el-Huveyyî hazretleri, fıkıh, tefsir, hadis, usûl, nahiv, cedel, hikmet (fen ilimleri) ve diğer birçok ilimde söz sahibi yüksek bir zattı. Birçok kitap ezberlemişti. Dinin emirlerine uymakta çok gayretliydi. Haram ve şüpheli olan şeylerden çok sakınır, böyle takva ehli kimselere çok hürmet ederdi. Talebeleri yetiştirmekte de pek mahirdi. Hüsn-i hulk sahibiydi. Ahlâkının güzelliğine herkes gıpta eder, imrenirdi. Herkese karşı tatlı dilli ve güler yüzlüydü. Zarif, kibar, kerametler, faziletler sahibi, çok kıymetli bir zattı. Çok mütevaziydi. Güzel sıfatları ile herkesin sevgisini, hürmetini kazanmıştı. Kur'an-ı Kerim'i çok güzel okurdu. Şam'da kadılık yaptı. Bazen namaz vakitleri haricinde camiye gelirdi. Orada birçok kimse, çocuklar gibi, bu zatın yanında toplanırlardı ve kıraatlerini (Kur'an-ı Kerim okumalarını) kontrol ettirirlerdi.
Eserleri: Ebü'l-Abbas Ahmed bin Halil el-Huveyyî hazretleri, çeşitli ilimlere dair birçok eser yazmış olup bunlardan bazılarının isimleri şöyledir:
1- Ravdü'l-basim fî ahbari men meda mine'l-avalim,
2- Şerhü'l-İrşad li Muhammedi'l Amidî,
3- Yenabiü'l-ulum,
4- Kitabün fi'n-nahv,
5- Kitabün fi'l-aruz,
6- Muhtasarü'n-nefais (Araisü'n-nefais),
7- Ahbaru'l-ahyar fi'l-Hilaf.
